Một quan chức cấp cao của Iran chia sẻ với Reuters rằng giải pháp khả thi nhất hiện nay là Tehran cho phép tàu thuyền lưu thông qua eo biển Hormuz để đổi lấy việc Mỹ chấm dứt lệnh phong tỏa hải quân. - Mỹ và Iran từng nhất trí với phương án này trong bản ghi nhớ ngày 17 tháng 6, nhưng thỏa thuận đã nhanh chóng đổ vỡ và xung đột tái diễn. Giá dầu đã giảm vào thứ Sáu sau khi có tin các nhà đàm phán Mỹ và Iran tại New York đang thảo luận về một thỏa thuận theo từng giai đoạn nhằm chấm dứt tình trạng căng thẳng ở Vịnh Ba Tư. Giá dầu thô Brent (chuẩn quốc tế) giao tháng 11 giảm 1%, xuống còn 93.66 USD/thùng. Giá dầu thô WTI (chuẩn Mỹ) giao tháng 11 giảm 0.68%, xuống mức 105.86 USD/thùng.
<!>
Reuters đưa tin một quan chức cấp cao của Iran cho biết giải pháp khả thi nhất là Tehran cho phép tàu thuyền lưu thông qua eo biển Hormuz để đổi lấy việc Mỹ chấm dứt lệnh phong tỏa hải quân.
Mỹ và Iran từng nhất trí với phương án này trong bản ghi nhớ ngày 17 tháng 6, nhưng thỏa thuận đã nhanh chóng đổ vỡ và xung đột tái diễn. Hiện chưa rõ điểm khác biệt trong các cuộc đàm phán lần này là gì.
Theo Al Jazeera, Iran hiện muốn Mỹ quay lại thực hiện bản ghi nhớ nói trên trước thềm cuộc bầu cử giữa kỳ tại Mỹ; thông tin này được Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian chia sẻ với báo giới bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên Hợp Quốc. "Được biết hai bên đang liên lạc thông qua các bên trung gian," ông David Morrison, chuyên gia phân tích thị trường cấp cao tại Trade Nation, cho biết. Ông Morrison nhận định thêm rằng các nhà đầu tư vẫn bày tỏ lo ngại về tình trạng lạm phát dai dẳng, giá năng lượng tăng cao cũng như những tuyên bố mang tính hiếu chiến từ phía Mỹ và Iran tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc ở New York.
Oil falls amid optimism over potential diplomatic solution to the Iran conflict
Thượng đỉnh Trump-Tập: Các vấn đề tồn đọng, cạnh tranh lớn hơn tiếp diễn
Ngày 24/9, cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình chính thức diễn ra tại Nhà Trắng. Cuộc gặp kéo dài 2 ngày này sẽ kiểm nghiệm việc Bắc Kinh có thực hiện những cam kết trong thỏa thuận trên diện rộng mà Mỹ-Trung đạt được hồi tháng 5 hay không. Trong khi đó, cuộc cạnh tranh lớn hơn giữa Mỹ và Trung Quốc về trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ cũng sẽ tiếp diễn
.
Tổng thống Donald J. Trump và Đệ nhất Phu nhân chào đón Chủ tịch Tập Cận Bình và Phu nhân Bành Lệ Viện tới dự quốc yến. (Ảnh chụp màn hình video)
Lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) Tập Cận Bình cùng phu nhân Bành Lệ Viện đến Washington tối 23/9 để thực hiện chuyến thăm cấp nhà nước tới Mỹ.
Ngày 24/9, tại lễ đón ở Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Mỹ và Trung Quốc đã đạt được “tiến triển rất lớn” trong “các vấn đề mà hai nước đang đối mặt”. Phát biểu của ông khá khái quát, tập trung vào mối quan hệ cá nhân giữa ông và ông Tập. Ông Trump cho biết hai nhà lãnh đạo sẽ tập trung thảo luận về an ninh, công nghệ và trí tuệ nhân tạo tại cuộc gặp trong ngày, đồng thời hướng tới xây dựng “mối quan hệ thương mại cân bằng hơn”.
Ông Tập cũng thừa nhận ông đã xây dựng “tình hữu nghị cá nhân” với ông Trump, nhưng trọng tâm phát biểu của ông là các vấn đề địa chính trị. Ông Tập kêu gọi hai nước tiếp tục đối thoại, xây dựng quan hệ dựa trên lòng tin, sự thấu hiểu và chung sống hòa bình, đồng thời tránh xung đột.
Hai nhà lãnh đạo hội đàm tại Phòng Bầu dục. Các chủ đề dự kiến bao gồm thỏa thuận đình chiến thương mại mong manh, vấn đề Đài Loan, trí tuệ nhân tạo, sự hỗ trợ của ĐCSTQ đối với Iran và lập trường của Bắc Kinh đối với cuộc chiến Nga-Ukraine. Nhìn chung, giới quan sát dự kiến Mỹ và Trung Quốc khó đạt được đột phá trong cuộc gặp ngày 24/9.
Khoảng 13h30 cùng ngày, ông Tập rời Cánh Tây Nhà Trắng. Khi các phóng viên lớn tiếng đặt câu hỏi, ông Trump nói: “Cuộc hội đàm diễn ra rất thuận lợi”.
Ông Tập và bà Bành Lệ Viện sẽ trở lại Nhà Trắng vào tối 24/9 để dự quốc yến.
Các vấn đề tồn đọng chưa được giải quyết
4 tháng trước, ông Trump và ông Tập đạt được một thỏa thuận trên diện rộng, bao gồm đất hiếm, mua nông sản, thương mại và đầu tư. Tuy nhiên, khi vòng đàm phán mới diễn ra, tiến độ thực hiện các cam kết của Trung Quốc trong những lĩnh vực như khoáng sản đất hiếm, mua nông sản và hàng hóa thương mại, thương mại và đầu tư vẫn không đồng đều. Trong khi đó, những tranh chấp quan trọng về thuế quan, công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo, sở hữu trí tuệ và vấn đề Đài Loan vẫn chưa được giải quyết.
Theo thỏa thuận hồi tháng 5, Trung Quốc cam kết giải quyết những quan ngại của Mỹ về nguồn cung đất hiếm, mỗi năm mua ít nhất 17 tỷ USD nông sản Mỹ, đồng thời phê duyệt đợt mua ban đầu 200 máy bay Boeing. Bắc Kinh cũng cam kết khôi phục quyền tiếp cận thị trường Trung Quốc đối với thịt bò Mỹ và cho phép nhập khẩu thịt gia cầm Mỹ. Hai nước đồng thời thành lập một ủy ban thương mại và đầu tư mới.
4 tháng đã trôi qua, nhưng việc thực hiện thỏa thuận vẫn không đồng đều. Theo Reuters, Trung Quốc đang đạt tiến triển trong việc thực hiện cam kết mua 200 máy bay Boeing, nhưng lượng nông sản nhập khẩu dự kiến thấp hơn mức đã thỏa thuận, trong khi ủy ban thương mại và đầu tư mới vẫn đang ở giai đoạn khởi động.
Thỏa thuận tháng 5 đạt được tại cuộc gặp Trump-Tập trước đó đã thành lập ủy ban thương mại và đầu tư Mỹ-Trung mới, nhưng chưa giải quyết những căng thẳng kinh tế và an ninh quốc gia rộng lớn hơn giữa hai nước.
Cam kết của Trung Quốc tăng mua đậu nành và các nông sản Mỹ
Sau hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung hồi tháng 5, Nhà Trắng thông báo Trung Quốc đồng ý mua 17 tỷ USD nông sản Mỹ mỗi năm, tiếp nối cam kết mua đậu nành mà Bắc Kinh đưa ra trước đó vào tháng 10/2025.
Tuy nhiên, theo số liệu của Bộ Nông nghiệp Mỹ, mặc dù lượng đậu nành Trung Quốc mua đã tăng gấp đôi so với năm trước, trong 7 tháng đầu năm 2026, tổng giá trị các loại nông sản Mỹ khác mà Trung Quốc mua chỉ đạt 3,9 tỷ USD.
Tốc độ mua này chỉ cao hơn một chút so với mức trong thời kỳ chiến tranh thương mại năm 2025. Hiện chưa rõ Trung Quốc có thể đạt mức mua đã cam kết trước cuối năm hay không. Bộ Nông nghiệp Mỹ dự báo trong năm tài chính bắt đầu từ tháng 10, Trung Quốc sẽ mua 21,5 tỷ USD nông sản Mỹ.
Cuộc cạnh tranh về đất hiếm
Trung Quốc đảm nhận khoảng 90% hoạt động chế biến đất hiếm và nam châm đất hiếm trên toàn cầu. Trong giai đoạn chiến tranh thương mại Mỹ-Trung căng thẳng nhất vào tháng 4 năm ngoái, Bắc Kinh áp dụng chế độ cấp phép đối với 7 loại đất hiếm và nam châm đất hiếm, hạn chế xuất khẩu.
Mặc dù Bắc Kinh tăng cường đáng kể các biện pháp kiểm soát vào tháng 10/2025, nhưng trong khuôn khổ thỏa thuận đình chiến thương mại Mỹ-Trung đạt được tại Hàn Quốc, việc thực thi các biện pháp này đã được trì hoãn một năm. Thời hạn ban đầu của thỏa thuận đình chiến này đã được kéo dài đến tháng 1 năm sau vào ngày 23/9.
Tuy nhiên, theo một báo cáo nghiên cứu của Oxford Economics, xét theo khối lượng xuất khẩu, lượng đất hiếm được vận chuyển hiện đang giảm với tốc độ nhanh nhất kể từ đại dịch.
“Bắc Kinh dường như đang cố ý thăm dò giới hạn của thỏa thuận đình chiến. Họ cố tình làm chậm tốc độ phê duyệt giấy phép và áp dụng chiến lược phê duyệt có chọn lọc,” nhà kinh tế học về Trung Quốc Nguyễn Hoan Nam thuộc tổ chức này viết trong một báo cáo hồi đầu tháng.
Ông Lipi Sternheim, CEO của REalloys, nói với Fox News Digital rằng cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập không chỉ cần thúc đẩy việc nâng cao năng lực sản xuất trong nước của Mỹ mà còn phải bảo đảm nguồn cung đất hiếm không bị gián đoạn.
“Việc ông Trump và ông Tập gặp nhau, và chủ đề chính trong ngày hôm đó là đất hiếm, có lẽ chỉ riêng sự thật này cũng đủ để bạn và người dân Mỹ hiểu tầm quan trọng của vấn đề,” ông Sternheim nói.
Ông Sternheim cho rằng ưu tiên cấp bách của cuộc gặp Trump-Tập là bảo đảm đất hiếm tiếp tục được cung cấp cho các nhà sản xuất quốc phòng Mỹ trong 2-3 năm tới, qua đó tạo thời gian cho các doanh nghiệp Mỹ xây dựng năng lực khai thác, chế biến và sản xuất nam châm trong nước, đồng thời giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc.
Ông chỉ ra rằng khoáng sản đất hiếm được sử dụng để sản xuất nam châm mạnh. Những nam châm này được ứng dụng rộng rãi trong điện thoại di động, xe điện, máy bay không người lái, robot và các hệ thống quốc phòng, bao gồm tên lửa, tiêm kích F-35, tàu ngầm và hệ thống phòng thủ tên lửa.
Ông Nguyễn Hoan Nam cho biết: “Washington có thể coi sự sụt giảm xuất khẩu đất hiếm là bằng chứng để cáo buộc phía Trung Quốc không thực hiện các cam kết trong thỏa thuận”.
Cạnh tranh về trí tuệ nhân tạo
Hôm 22/9, phát biểu tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc ở New York, ông Trump đề cập đến lợi thế dẫn đầu của Mỹ so với Bắc Kinh trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo và tuyên bố các văn bản của chính phủ Mỹ sẽ bắt đầu gọi công nghệ này là “siêu trí tuệ” (superintelligence).
“Mỗi công nghệ mới quan trọng đều mang đến những thách thức, và ‘siêu trí tuệ’ cũng không ngoại lệ,” ông Trump nói. “Ai giành được ‘siêu trí tuệ’ sẽ là người chiến thắng. Bên đó sẽ trở thành bên thắng cuộc. Hiện nay, chúng ta đang dẫn trước Trung Quốc và tất cả các quốc gia khác rất xa trong lĩnh vực này, và chúng ta sẽ duy trì vị thế dẫn đầu đó.”
Khi đề cập đến trí tuệ nhân tạo tại Nhà Trắng, lãnh đạo ĐCSTQ Tập Cận Bình khẳng định Bắc Kinh là một cường quốc AI và cho rằng Mỹ-Trung phải bảo đảm sự phát triển của trí tuệ nhân tạo luôn nằm trong sự kiểm soát của con người.
Trong thời gian diễn ra cuộc gặp Trump-Tập, Đệ nhất phu nhân Mỹ Melania Trump sẽ cùng bà Bành Lệ Viện tham quan Bảo tàng Nghệ thuật châu Á Quốc gia Smithsonian. Hai người sẽ tìm hiểu các tác phẩm nghệ thuật được sáng tác trong hàng trăm năm, thể hiện những thành tựu nghệ thuật phong phú cũng như lịch sử giao lưu văn hóa giữa Trung Quốc và Mỹ.
Vấn đề Đài Loan
Theo thông cáo do hãng thông tấn nhà nước Trung Quốc Tân Hoa Xã công bố, trong cuộc hội đàm song phương, hai bên đã đề cập vấn đề Đài Loan. Ông Tập thúc giục phía Mỹ phản đối “Đài Loan độc lập”.
Phía Nhà Trắng chưa lập tức công bố thông báo về nội dung thảo luận này.
Trước thềm cuộc gặp Trump-Tập, 5 thượng nghị sĩ Mỹ đã gửi hai lá thư, thúc giục chính quyền ông Trump thúc đẩy thương vụ bán vũ khí trị giá 14 tỷ USD cho Đài Loan vốn đã bị trì hoãn. Trong đó, 4 thượng nghị sĩ Cộng hòa tiếp tục chất vấn tại sao 1,3 tỷ USD ngân sách an ninh dành cho Đài Loan mà Quốc hội Mỹ đã phân bổ vẫn chưa được sử dụng.
Hai lá thư lần lượt được gửi tới Tổng thống Trump, Ngoại trưởng Marco Rubio và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth.
Khi lãnh đạo ĐCSTQ đến Nhà Trắng, những người biểu tình bên ngoài vẫy nhiều loại cờ và giơ biểu ngữ, kêu gọi tự do tôn giáo và chấm dứt “sự cai trị độc tài” của ông Tập Cận Bình.
Một số người mặc áo phông trắng in dòng chữ “End the CCP” (có nghĩa là “Kết thúc ĐCSTQ”), trong khi những người khác giơ các biểu ngữ lớn với dòng chữ “Tội ác chống nhân loại của ĐCSTQ nhiều không kể xiết”.
Một số người còn giơ những bức ảnh đen trắng của ông Tập, trên khuôn mặt ông có một dấu “X”màu đỏ rất lớn.
Trong khi đó, một nhóm những người ủng hộ ĐCSTQ tập trung bên ngoài khách sạn Waldorf, nơi ông Tập lưu trú, để chào đón lãnh đạo ĐCSTQ đến Mỹ.Ông Tập thăm Mỹ: Pháp Luân Công kêu gọi chấm dứt cuộc đàn áp
Theo Hạ Vũ/ Epoch Times
Thượng đỉnh Trump–Tập diễn ra tại Nhà Trắng, lịch trình không có họp báo chung
Hôm thứ Năm (24/9), Tổng thống Mỹ Donald Trump và Đệ nhất phu nhân Melania Trump đã tiếp Chủ tịch ĐCSTQ Tập Cận Bình cùng phu nhân Bành Lệ Viện tại Nhà Trắng. Ông Trump cho biết sẽ thảo luận với ông Tập về tương lai của trí tuệ nhân tạo (AI)
.
Tổng thống Trump, Đệ nhất phu nhân Melania Trump, Chủ tịch Tập Cận Bình và bà Bành Lệ Viện tham gia hội nghị thượng đỉnh mang tính bước ngoặt tại Nhà Trắng, ngày 24/9/2026. (Ảnh: Nhà Trắng)
Vào khoảng sau 10 giờ sáng theo giờ miền Đông Mỹ, Tổng thống Trump và phu nhân Melania đón vợ chồng ông Tập tại bãi cỏ phía Nam của Nhà Trắng và tổ chức lễ chào mừng. Phó Tổng thống JD Vance và phu nhân Usha Vance, con gái lớn của ông Trump là Ivanka Trump cùng con gái Arabella, Ngoại trưởng Marco Rubio và Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent đều có mặt tại buổi lễ.
Màn duyệt binh tại Vườn Hồng Nhà Trắng hôm thứ Năm có quy mô nhỏ hơn nhiều so với màn duyệt binh mà ông Tập từng chuẩn bị khi ông Trump thăm Trung Quốc vào tháng 5 năm nay. Một ban nhạc theo phong cách thời thuộc địa đã biểu diễn để kỷ niệm 250 năm ngày thành lập nước Mỹ. Sau đó, 12 lính thủy đánh bộ trình diễn tung hứng súng và diễu đội hình.
Trước khi hai nhà lãnh đạo bắt đầu cuộc hội đàm song phương, họ đã có phát biểu mở đầu. Theo lịch trình hiện tại, không có họp báo chung, và chưa rõ ông Trump và ông Tập có trả lời câu hỏi của báo chí Mỹ hay Trung Quốc hay không.
Phát biểu mở đầu
Tổng thống Trump nói ông và ông Tập đã từng gặp nhau ở nhiều nơi trên thế giới, bao gồm Trung Quốc và khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago ở Palm Beach, Florida. Tuy nhiên, ông lưu ý rằng đây thực ra là lần đầu tiên hai người gặp nhau bên trong tòa nhà chính của Nhà Trắng.
Ông Trump cũng nói rằng ông sẽ thảo luận với ông Tập về tương lai của AI, và mô tả AI là một cách có thể thúc đẩy hòa bình trong “nhiều thập kỷ tới”.
“Trong chuyến thăm này, chúng tôi cũng sẽ thảo luận những vấn đề cấp bách liên quan đến an ninh, công nghệ và siêu trí tuệ (superintelligence) — SI,” ông nói. “Những quyết định chúng ta đưa ra hôm nay trong các lĩnh vực này có thể thúc đẩy hòa bình và thịnh vượng trong nhiều thập kỷ tới.”
Trong bài phát biểu, ông Trump cũng đề cập đến thương mại Mỹ – Trung.
“Đội ngũ của chúng tôi đã làm việc để thúc đẩy một quan hệ thương mại cân bằng hơn, trong đó có việc mở ra những cơ hội tiếp cận thị trường mới cho nông dân và chủ trang trại Mỹ,” ông nói.
Ông Tập cũng nhắc đến AI trong phát biểu mở đầu. Ông nói Mỹ và Trung Quốc có trách nhiệm bảo đảm AI luôn do con người kiểm soát. Ông cũng nhấn mạnh hai nước nên tăng cường trao đổi, tìm điểm chung và gác lại bất đồng. Quân đội hai bên có thể duy trì đối thoại định kỳ để tránh xung đột.
Biểu tình bên ngoài Nhà Trắng
Theo AP, trước khi ông Tập đến, những người phản đối Bắc Kinh và những người ủng hộ Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) đã lần lượt tụ tập bên ngoài Nhà Trắng.
Những người lên án chính sách hà khắc của ĐCSTQ ở Tây Tạng hô vang khẩu hiệu “Đả đảo Tập Cận Bình” và “Tập Cận Bình đáng xấu hổ”.
Một nhóm khác đứng cách đó khoảng một dãy nhà, giương biểu ngữ chào mừng lãnh đạo ĐCSTQ tới thăm Mỹ.
Hai nhóm này được ngăn cách với nhau và cho đến nay chưa xảy ra xung đột trực tiếp.
Nghị sĩ Quốc hội Mỹ bày tỏ quan ngại về chuyến thăm Mỹ của lãnh đạo ĐCSTQ
Chủ tịch Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Roger Wicker, hôm thứ Ba (22/9) nói rằng Nhà Trắng không nên trải thảm đỏ đón ông Tập. Ông nêu ra một danh sách dài những vấn đề khiến ông lo ngại về Trung Quốc cộng sản và Đảng Cộng sản Trung Quốc.
Phát biểu tại Thượng viện hôm thứ Ba, ông Wicker nói: “Nói thẳng ra, nếu Nhà Trắng hỏi ý kiến tôi, thì với hàng loạt vấn đề đáng lo ngại giữa chúng ta với ông Tập và ĐCSTQ, tôi sẽ khuyên Tổng thống đừng mời ông Tập đến Washington, và cũng đừng tổ chức một buổi tiếp đón long trọng như vậy tại Mỹ.”
Các nghị sĩ Dân chủ cũng thúc giục ông Trump cân nhắc lại.
Thượng nghị sĩ Richard Blumenthal của bang Connecticut hôm thứ Tư (23/9) nói với báo giới rằng Trung Quốc cần chấm dứt các hành động liên quan đến Iran — ông ám chỉ các báo cáo về việc Bắc Kinh hỗ trợ Tehran.
Ông nói Tổng thống Trump nên nói với ông Tập: “Đã đủ rồi!”
“… Tôi không thể tiết lộ chi tiết, nhưng tình hình chắc chắn rất nghiêm trọng và có thể đang leo thang; Tổng thống nên vạch ra giới hạn.”
Theo Trương Đình / Epoch Time
VIDEO: “Đội Winnie” xuất hiện phản đối ông Tập Cận Bình tại Washington
Trong ngày thứ hai chuyến thăm Mỹ của lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc Tập Cận Bình (24/9), các cuộc biểu tình phản đối vẫn diễn ra liên tiếp. “Đội Winnie” gồm các thành viên Đảng Dân chủ Trung Quốc xuất hiện bên ngoài địa điểm diễn ra cuộc gặp Trump – Tập, hô vang các khẩu hiệu “ĐCSTQ xuống đài” và “Tập Cận Bình xuống đài”. Theo thông tin được đưa ra, ít nhất 39 tổ chức biểu tình đã “chào đón” ông Tập tại Washington, với quy mô được cho là lớn nhất từ trước đến nay.
Trong chuyến thăm Hoa Kỳ của ông Tập Cận Bình, một nhóm thành viên của Đảng Dân chủ Trung Quốc, được gọi là “Đội Winnie the Pooh”, đã hô vang các khẩu hiệu như “Đảng Cộng sản Trung Quốc nên từ chức!” và “Ông Tập Cận Bình nên từ chức!”. (Ảnh chụp màn hình từ video)
Khoảng 10h 5 phút sáng 24/9 theo giờ miền Đông nước Mỹ, ông Tập Cận Bình đến Nhà Trắng và gặp Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Phòng Bầu dục. Khoảng 13h 30 cùng ngày, cuộc gặp giữa lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc kết thúc, ông Tập rời khu Cánh Tây của Nhà Trắng.
Trong tuần này, Mỹ và Trung Quốc nhất trí kéo dài thỏa thuận đình chiến thương mại thêm hai tháng. Reuters dẫn các nguồn tin cho biết hai nhà lãnh đạo đã thảo luận về Đài Loan, trí tuệ nhân tạo (AI), đất hiếm, Iran và kiểm soát khủng hoảng quân sự. Tuy nhiên, nhiều bất đồng cốt lõi vẫn được để lại cho các cuộc đàm phán tiếp theo.
Đây là chuyến thăm Washington đầu tiên của ông Tập Cận Bình sau hơn một thập niên và là lần thứ hai ông gặp ông Trump trong năm nay.
Trong khi cuộc hội đàm diễn ra tại Nhà Trắng, tiếng hô phản đối liên tục vang lên bên ngoài. Trong số đó, “đội Winnie” gồm các thành viên Đảng Dân chủ Trung Quốc thu hút sự chú ý.
Những người biểu tình mặc trang phục liền thân hình gấu Winnie the Pooh với hai màu đỏ và vàng, đồng thời hô vang các khẩu hiệu bằng cả tiếng Trung và tiếng Anh: “Tập Cận Bình xuống đài, ĐCSTQ xuống đài, Hãy hạ bệ ĐCSTQ, Hãy hạ bệ Tập Cận Bình!”
Một số người biểu tình cũng tuyên bố: “Đây mới là những người Trung Quốc thực sự, những người yêu nước của Trung Quốc. Không độc tài, cần dân chủ; không phong tỏa, cần tự do”.
Khoảng 10h sáng 24/9, đông đảo học viên Pháp Luân Công tập trung tại Quảng trường Tự do ở Washington D.C., yêu cầu chính quyền Trung Quốc chấm dứt cuộc đàn áp Pháp Luân Công kéo dài 27 năm.
Ngoài ra, theo thông tin được đưa ra, hơn 1.000 người Tây Tạng đã tuần hành tại Washington để phản đối chuyến thăm của ông Tập. Hàng chục tổ chức người Hoa khác cũng tổ chức các hoạt động phản đối tại nhiều địa điểm xung quanh Nhà Trắng.
Nhà bình luận “Tân Cao Địa” đăng trên nền tảng X rằng: “Chuyến thăm Mỹ lần này của Tập Cận Bình có nhiều điểm chưa từng có! Thứ nhất, Trump phá lệ trực tiếp ra đón; thứ hai, Washington phá lệ phong tỏa 3 tuyến phố; thứ ba, ít nhất 39 tổ chức biểu tình đã ‘chào đón’ Tập Cận Bình tại Washington, với quy mô biểu tình phá kỷ lục lịch sử”.
Lý Ngọc t/h
5 trọng tâm của cuộc gặp Trump – Tập, những bất đồng cốt lõi vẫn chưa được giải quyết
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Năm (24/9) đã hội đàm với lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc Tập Cận Bình tại Nhà Trắng. Mỹ và Trung Quốc trong tuần này nhất trí kéo dài thỏa thuận đình chiến thương mại thêm hai tháng. Hai bên cũng thảo luận về Đài Loan, trí tuệ nhân tạo (AI), đất hiếm, Iran và cơ chế kiểm soát khủng hoảng quân sự. Tuy nhiên, nhiều bất đồng cốt lõi vẫn được để ngỏ cho các cuộc đàm phán tiếp theo
.
Tổng thống Donald J. Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tiến vào khu vực tầng chính của Nhà Trắng trong chuyến thăm cấp nhà nước mang tính lịch sử. (Ảnh: Nhà Trắng)
Đây là chuyến thăm Washington đầu tiên của ông Tập Cận Bình sau hơn một thập niên, đồng thời là lần thứ hai ông gặp ông Trump trong năm nay. Nhà Trắng tiếp đón ông Tập theo nghi thức chuyến thăm cấp nhà nước, bao gồm lễ đón chính thức, các màn trình diễn quân sự và quốc yến.
Xét những kết quả được công khai cho đến nay, hội nghị thượng đỉnh lần này chủ yếu tập trung vào việc duy trì liên lạc cấp cao, gia hạn các thỏa thuận kinh tế – thương mại hiện có và tránh để cạnh tranh vượt khỏi tầm kiểm soát, thay vì giải quyết một lần các tranh chấp mang tính cấu trúc giữa Mỹ và Trung Quốc. Mặc dù cả hai bên đều cho biết muốn duy trì sự ổn định trong quan hệ, lập trường công khai về Đài Loan, công nghệ và an ninh vẫn còn cách biệt đáng kể.
1. Đình chiến thương mại được gia hạn thêm hai tháng, các vấn đề cốt lõi chưa được giải quyết
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết hai bên nhất trí kéo dài thỏa thuận thương mại vốn dự kiến hết hạn vào tháng 11 thêm hai tháng, giúp Washington và Bắc Kinh có “thêm thời gian để xem chúng ta có thể làm gì về mặt kinh tế”.
Tuy nhiên, vấn đề thuế quan, Trung Quốc mua hàng hóa Mỹ, nguồn cung đất hiếm và các hạn chế công nghệ sẽ tiếp tục được đưa ra đàm phán trong vòng tiếp theo. Ông Bessent cho biết Bắc Kinh đang thực hiện cam kết trước đó về việc mua 25 triệu tấn đậu tương, nhưng tiến độ mua 17 tỷ USD các mặt hàng nông sản khác đang chậm hơn kế hoạch. Các quan chức Mỹ cũng cho biết việc Trung Quốc cung cấp đất hiếm chưa đạt mức cam kết.
Đối với các doanh nghiệp chịu tác động từ chính sách thương mại Mỹ – Trung, mức thuế hiện vẫn tương đối thấp, nhưng môi trường kinh doanh trong trung và dài hạn sẽ phụ thuộc vào kết quả các cuộc đàm phán tiếp theo.
2. Ông Tập một lần nữa đề cập Đài Loan, Mỹ chưa công bố thay đổi lập trường
Đài Loan tiếp tục là một trong những vấn đề nhạy cảm nhất tại cuộc gặp. Theo truyền thông nhà nước Trung Quốc, ông Tập Cận Bình nói rằng ông hy vọng Mỹ kiên trì phản đối “Đài Loan độc lập” và “thận trọng xử lý vấn đề Đài Loan”.
Reuters nhận định yêu cầu này mạnh hơn cách diễn đạt lâu nay của Washington là “không ủng hộ Đài Loan độc lập”. Hiện chưa có dấu hiệu cho thấy chính quyền Trump chuẩn bị thay đổi cách diễn đạt hiện tại. Tính đến thời điểm báo chí hoàn tất bản tin, Nhà Trắng chưa công bố bản tóm tắt chính thức về cuộc hội đàm kín.
Việc bán vũ khí cho Đài Loan cũng thu hút sự chú ý. Sau chuyến thăm Trung Quốc hồi tháng 5, ông Trump từng cho biết sẽ tạm hoãn phê duyệt một thương vụ bán vũ khí trị giá khoảng 14 tỷ USD cho Đài Loan, đồng thời mô tả việc bán vũ khí cho hòn đảo này là “một quân bài đàm phán rất tốt” trong các cuộc thương lượng với Bắc Kinh.
3. Mỹ và Trung Quốc khác biệt về AI, tiếp tục đối thoại về an toàn
Trí tuệ nhân tạo cũng là một chủ đề quan trọng tại hội nghị. Trước đó, ông Trump cho biết không có ý định thiết lập các cơ chế quản lý AI mới với Trung Quốc. Trên mạng xã hội, ông nói muốn AI “hoàn toàn duy trì như hiện tại” và cho rằng phía Trung Quốc cũng có quan điểm tương tự.
Trong khi đó, ông Tập Cận Bình cho rằng Mỹ và Trung Quốc “có khả năng và cũng có trách nhiệm phát triển tốt, quản lý tốt trí tuệ nhân tạo”, đồng thời nhấn mạnh cần “đảm bảo sự phát triển của trí tuệ nhân tạo luôn nằm trong tầm kiểm soát của con người và mang lại lợi ích cho người dân”.
Mặc dù cách tiếp cận của hai bên có khác biệt, các quan chức Mỹ và Trung Quốc trong tuần này đã nhất trí thiết lập một cơ chế đối thoại chính thức về AI, tập trung vào các rủi ro của công nghệ này và nghiên cứu cơ chế thông báo khi xảy ra sự cố an toàn liên quan đến AI.
Ông Bessent cho biết các quan chức cấp cao Mỹ và Trung Quốc dự kiến sẽ gặp lại nhau tại Thâm Quyến sau khoảng hai tháng.
4. Hai bên thảo luận kiểm soát khủng hoảng, cạnh tranh chiến lược vẫn tiếp diễn
Trong phát biểu công khai, ông Tập Cận Bình một lần nữa đề cập “bẫy Thucydides” và cho rằng quân đội hai nước cần duy trì đối thoại thường xuyên, hoàn thiện cơ chế liên lạc và phòng ngừa khủng hoảng. Ông nói: “Bẫy Thucydides có thể vượt qua.”
Về phần mình, ông Trump nhấn mạnh hai nước có thể tìm kiếm hợp tác dựa trên những lợi ích chung. Khi chào đón ông Tập, Tổng thống Mỹ nói hai người đã xây dựng một tình bạn thực sự và cho rằng mối quan hệ này dựa trên sự tôn trọng lẫn nhau cũng như lợi ích quan trọng của nhân dân hai nước.
Mỹ và Trung Quốc hiện vẫn cạnh tranh gay gắt trong các lĩnh vực công nghệ, chuỗi cung ứng, an ninh quân sự và ảnh hưởng toàn cầu. Những thông tin được công khai cho đến nay chưa cho thấy hai bên đạt được một thỏa thuận an ninh lớn mới, nhưng cả Washington và Bắc Kinh đều nhấn mạnh công khai tầm quan trọng của việc duy trì liên lạc.
5. Các vấn đề địa chính trị như Iran chưa có đột phá đáng kể
Hai bên cũng thảo luận về chiến tranh Iran, xung đột Nga – Ukraine và bán đảo Triều Tiên. Theo truyền thông nhà nước Trung Quốc, ông Tập Cận Bình cho biết Bắc Kinh ủng hộ Mỹ và Iran quay trở lại “Bản ghi nhớ Islamabad”, đồng thời mong muốn hai bên nối lại đối thoại và đàm phán, cuối cùng đạt được một thỏa thuận toàn diện, trong đó có vấn đề hạt nhân.
Thông cáo chính thức của Trung Quốc về cuộc hội đàm cũng xác nhận hai nhà lãnh đạo đã trao đổi quan điểm về tình hình Trung Đông, khủng hoảng Ukraine và bán đảo Triều Tiên.
Washington trước đó nhiều lần kỳ vọng Bắc Kinh sử dụng ảnh hưởng đối với Tehran để thúc đẩy Iran chấp nhận các điều kiện ngừng bắn do Mỹ đưa ra. Tuy nhiên, hiện chưa có dấu hiệu công khai cho thấy Trung Quốc đã cam kết thực hiện những biện pháp cụ thể mới.
Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Iran và cũng phụ thuộc vào nguồn cung dầu mỏ từ khu vực Vùng Vịnh nhiều hơn Mỹ.
Phản ứng tại Quốc hội Mỹ
Trước và sau hội nghị, các nghị sĩ thuộc cả hai đảng tại Quốc hội Mỹ đều quan tâm đến vấn đề hỗ trợ an ninh cho Đài Loan. Ít nhất 19 thượng nghị sĩ Dân chủ đã kêu gọi ông Trump giải ngân khoản hỗ trợ an ninh cho Đài Loan đã được Quốc hội phê chuẩn, với tổng trị giá hơn 15 tỷ USD, bao gồm 1,3 tỷ USD ngân sách và thương vụ bán vũ khí trị giá 14 tỷ USD. Trước đó, 5 thượng nghị sĩ Cộng hòa cũng đưa ra lời kêu gọi tương tự.
Một số nghị sĩ Dân chủ đồng thời cho rằng hội nghị chưa đạt được tiến triển thực chất đủ lớn trong các vấn đề AI, thương mại, khoáng sản quan trọng và vũ khí cho Đài Loan.
Tuy nhiên, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Steve Daines cho rằng Mỹ và Trung Quốc là hai nền kinh tế cũng như hai cường quốc quân sự lớn nhất thế giới, vì vậy một ý nghĩa quan trọng của hội nghị là thể hiện sự ổn định trong quan hệ song phương.
Ông cho rằng việc ông Trump và ông Tập duy trì tương tác mang tính xây dựng trước công chúng là điều quan trọng, trong khi những vấn đề gây tranh cãi hơn như thương mại, AI và Iran có thể được thảo luận sâu hơn trong các cuộc họp kín.
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Rand Paul cũng đánh giá tích cực việc hội nghị được tổ chức. Ông viết trên mạng xã hội: “Tôi rất vui vì cuộc gặp này đã diễn ra; ngoại giao là yếu tố then chốt. Hãy nói chuyện nhiều hơn, chiến tranh ít hơn”.
Trần Đình/ Epoch Times
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét