Vì sao Hoa Kỳ đột nhiên đưa nhiều phi cơ do thám và trực thăng quân sự tới Anh? Dù gần như im lặng sau vụ Hoa Kỳ đưa quân vào Caracas bắt tổng thống Venezuela, Nicolas Maduro và chỉ lên tiếng phản đối khá yếu ý tưởng của Hoa Kỳ muốn “sáp nhập Groenland” của Đan Mạch, Anh quốc vẫn bị lôi kéo vào các hoạt động quân sự do Mỹ chỉ đạo ở châu Âu, liên quan đến Venezuela, Nga và có thể cả Đan Mạch. TTV Nguyễn Giang tường thuật từ Luân Đôn:
<!>
Những giờ qua, Anh quốc liên tục ở thế bị động trước các diễn biến chính trị-quân sự do Hoa Kỳ khởi xướng. Cho tới nay, thủ tướng Anh, Sir Kier Starmer, không nêu quan điểm gì rõ ràng trước tin lực lượng Mỹ đột kích vào Caracas hôm 03 tháng 1, bắt sống tổng thống Nicolas Maduro của Venezuela, đem về Mỹ xét xử. Thế nhưng, Anh vẫn đang bị cuốn vào các hoạt động quân sự của Mỹ chống lại Venezuela và cả Nga ở châu Âu.
Từ ba ngày qua, Hoa Kỳ vừa điều chuyển đến ba căn cứ ở Anh nhiều phi cơ chuyên dụng cho hoạt động do thám, đổ bộ và tấn công không đối hạm chiến. Có tới 14 phi cơ C-17 Globemasters và AC-130J Ghostrider, mang theo cả phi đội 5 trực thăng vũ trang MH-60M Black Hawk và 1 chiếc MH-47G Chinook, loại như được dùng để tập kích vào Caracas tuần trước, đã được Mỹ cử tới các sân bay quân sự ở Gloucestershire và Sulfolk của Anh.
Được biết, tuân theo các thỏa thuận quân sự có từ lâu, các chiến đấu cơ Typhoon và phi cơ tiếp dầu trên không của Anh cũng đã tham gia hỗ trợ hoạt động của Không lực Hoa Kỳ tại Bắc Đại Tây Dương.
Chính phủ Anh không bác bỏ nhưng cũng không thừa nhận các hoạt động này có mục tiêu gì, khiến các báo đặt ra hai giả thuyết. Một là Mỹ sắp dùng căn cứ ở Anh và Bắc Âu để chặn bắt chiếc tàu chở dầu của Venezuela (Bella 1) vốn vừa được đổi tên và sơn lại màu cờ của Nga để tránh bị Hoa Kỳ truy bắt. Hai là có khả năng, như lo ngại trên một số báo ở Scotland, việc Mỹ triển khai phi cơ từ Kentucky tới Anh là dấu hiệu Hoa Kỳ đang chuẩn bị cho việc chiếm Groenland, hoặc gây sức ép với Đan Mạch, tuy không giới chức nào xác nhận tin này.
Kể cả không xảy ra vụ chiếm Groenland thì chỉ riêng chuyện quân Anh và Mỹ phối hợp tập kích và bắt tàu dầu đăng ký ở Sochi của Nga, sẽ gây ra khủng hoảng mới tại Đại Tây Dương. Tin mới nhất từ các báo Anh trưa ngày 07/01 nói Nga chính thức cảnh báo việc tấn công con tàu này. Theo kênh LBC, con tàu này có vũ trang bằng cao xạ phòng không, đang di chuyển cách Ireland chừng 230 hải lý và sắp đi vào gần vùng biển của Anh.
Thế kẹt của Anh
Trên nguyên tắc, Mỹ hoàn toàn có quyền chuyển quân ra vào Anh và Đức, Na Uyđể tập trận hay thực thi các chiến dịch quân sự tầm xa, nhưng sau vụ Maduro và các tuyên bố về Groenland của Trump thì thật khó biết động thái tới của Washington là gì và người Mỹ còn muốn tham vấn người Anh hay là không.
Cựu bộ trưởng Quốc Phòng Anh, ông Ben Wallace đánh giá trên kênh One Decision vào tối 06/01/2026 rằng chính phủ Anh đang tỏ ra là “yếu và bị động” trước trong toàn bộ các diễn biến do Mỹ gây ra thời gian qua. Một số báo khác cho rằng tuyên bố chung với Pháp và châu Âu ủng hộ Đan Mạch, bảo vệ Groenland trước nguy cơ bị Hoa Kỳ “dùng quân sự để sáp nhật”, mà Anh đưa ra bị cho là chậm. Có tờ báo nói Anh đang “tuyệt vọng cố hàn gắn chia rẽ giữa các đồng minh châu Âu và Hoa Kỳ” (UK desperately attempted to straddle the divide). Hiện chưa rõ tới đây, trước các diễn biến ngày càng nhanh và quyết liệt của lãnh đạo nước Mỹ, Anh quốc đủ khả nằn làm được điều đó hay là lại bị cuốn vào các hoạt động do Mỹ chủ xướng.
Tổng thống Donald Trump thông báo Venezuela chấp thuận chuyển khoảng 50 triệu thùng dầu cho Mỹ
Ba ngày sau vụ đột kích bắt tổng thống Venezuela Nicolas Maduro đưa về Mỹ, hôm qua, 06/01/2026, tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tuyên bố chính quyền Venezuela đã chấp nhận chuyển giao cho Mỹ từ 30 triệu đến 50 triệu thùng dầu.
Hãng tin Anh Reuters dẫn lại thông báo của tổng thống Mỹ trên mạng xã hội, theo đó, « số dầu này sẽ được bán với giá thị trường, và tiền sẽ do tôi quản lý với tư cách tổng thống Hoa Kỳ, để bảo đảm được sử dụng vì lợi ích của nhân dân Venezuela và nhân dân Mỹ ». Theo ông Trump, dầu sẽ được chuyển trực tiếp đến các cảng Mỹ, và bộ trưởng Năng Lượng Chris Wright được giao nhiệm vụ thực thi thỏa thuận giữa Caracas và Washington.
Hiện tại Caracas và tập đoàn dầu mỏ quốc gia Venezuela PDVSA chưa chính thức lên tiếng về thông báo này.
Từ giữa tháng 12/2025 đến nay, hàng triệu thùng dầu không xuất khẩu được đang tạm lưu giữ trên các tàu chở dầu và trong các kho chứa, do lệnh phong tỏa của Hoa Kỳ. Ngay trước thông báo của tổng thống Mỹ, hai nguồn tin của Reuters cho hay là số lượng dầu mỏ này sẽ được chuyển giao cho Mỹ, thay vì dự định bán sang Trung Quốc.
Kể từ khi Hoa Kỳ áp đặt lệnh trừng phạt đối với các công ty mua dầu của Venezuela từ năm 2020, Trung Quốc là khách hàng lớn nhất của Venezuela trong thập kỷ qua.
Sau thông báo của tổng thống Mỹ, giá dầu thô của Mỹ đã giảm hơn 1,5%, do triển vọng thỏa thuận này sẽ làm tăng khối lượng dầu xuất khẩu của Venezuela sang Mỹ.
Trong những tuần gần đây, tập đoàn Mỹ Chevron, đối tác liên doanh chính của PDVSA, là công ty duy nhất được phép vận chuyển dầu thô từ Venezuela sang Mỹ, với khoảng 100.000 đến 150.000 thùng dầu mỗi ngày.
Quyền tổng thống Venezuela tuyên bố « không một tác nhân nước ngoài nào điều hành đất nước »
Ngày 06/01/2025, bà Delcy Rodriguez, chính thức bắt đầu nhiệm kỳ tổng thống lâm thời Venezuela, tuyên bố « chính phủ Venezuela lãnh đạo đất nước, chứ không phải một ai khác từ bên ngoài ».
Quyền tổng thống Delcy Rodriguez có phát biểu cứng rắn nhằm đáp trả các tuyên bố của tổng thống Mỹ Donald Trump trong những ngày qua cho rằng Washington đang « điều hành » Venezuela, đồng thời có lời dọa là bà Rodriguez « sẽ phải trả giá đắt hơn ông Maduro » nếu bà không thực hiện những gì « nên làm ».
Cùng ngày, bà Delcy Rodriguez bổ nhiệm cựu thống đốc Ngân hàng Trung ương và cũng là cựu lãnh đạo tập đoàn dầu hỏa, Calixto Ortega Sanchez, giữ chức phó tổng thống chuyên trách kinh tế. Quyết định bổ nhiệm này cho thấy bà đặt ưu tiên vào phát triển kinh tế.
Ngoài xã hội, bầu không khí căng thẳng vẫn ngự trị. Nghiệp đoàn báo chí Venezuela trên mạng xã hội cho biết 16 phóng viên và cộng tác viên các hãng truyền thông đã bị bắt vào ngày bà Delcy Rodriguez tuyên thệ nhậm chức, nhưng sau đó đã được thả.
Tình trạng khẩn cấp ban hành hôm Chủ Nhật 04/01, vẫn còn hiệu lực. Căng thẳng gia tăng trong nước sau việc chính phủ triển khai nhiều nhóm bán quân sự trên các đường phố Caracas.
Tường thuật của thông tín viên Alice Campaignolle từ Caracas :
« Tại khu phố Boleita, phía đông Caracas, nhiều người có vũ trang đi lại trên đường phố từ nhiều ngày qua, theo như giải thích của một người dân xin ẩn danh.
Ông nói : "Tôi đã trông thấy họ, và tôi đếm có ít nhất 100 người. Họ được trang bị các loại súng lớn "
Các chốt chặn được dựng lên trên trục lộ chính. Nhiều người che mặt kiểm tra giấy tờ tùy thân, khám xét xe cộ và không chỉ có thế.
Người đàn ông này cho biết thêm là "họ kiểm tra mọi thứ, kể cả điện thoại. Tôi luôn mang theo trong người một chiếc điện thoại cũ để đưa cho họ phòng trường hợp cần thiết. Người dân lo sợ. Với sắc lệnh vừa được ký tình hình còn tệ hơn. Họ có thể bắt giữ mọi người mà không cần lý do gì, không cần xét xử…"
Sắc lệnh đó tuyên bố có tình trạng bất ổn bên ngoài, một tình trạng khẩn cấp cho phép mở rộng đáng kể quyền hạn của chính quyền. Nhưng không phải ai cũng lo lắng như người về hưu này, ông Antonio, một người ủng hộ chính phủ, cảm thấy được an toàn.
Theo ông, "đôi khi có cả cảnh sát và người dân nhầm lẫn họ với lực lượng bán quân sự. Mà ngay cả khi đó là lực lượng bán quân sự, tôi không ra đường ban đêm, nên chẳng có gì phải sợ cả. Tôi chỉ sẽ đến sở làm ban ngày, thế thôi. Chỉ những người bảo vệ đất nước mới được trang bị vũ khí."
Dù vậy, người dân vẫn cảnh giác, hai người đã bị bắt vì công khai vui mừng vụ bắt cóc Nicolas Maduro. »
Nhà Trắng : Tổng thống Trump đang cân nhắc “mọi lựa chọn” để có Groenland, kể cả quân sự
Tổng thống Mỹ Donald Trump đang xem xét “nhiều phương án” để có được Groenland, kể cả việc " sử dụng quân đội ", theo thông báo của phát ngôn viên Nhà Trắng, Karoline Leavitt, hôm 6/01/2026.
Trong một thông báo gửi cho hãng tin Pháp AFP, bà Leavitt nhấn mạnh: “Tổng thống cho biết rõ ràng rằng việc sở hữu Groenland là một ưu tiên an ninh quốc gia và là điều sống còn để kiềm chế các đối thủ ở khu vực Bắc Cực. Ông và nhóm cộng sự đang thảo luận nhiều phương án để đạt mục tiêu quan trọng này và tất nhiên, sử dụng quân đội Mỹ luôn là lựa chọn của tổng tư lệnh.”
Tuyên bố cứng rắn này quay lưng với các lời kêu gọi đối thoại từ châu Âu và Groenland. Thủ tướng Đan Mạch và lãnh đạo hòn đảo tự trị đã đề nghị nhanh chóng gặp ngoại trưởng Mỹ, Marco Rubio, nhằm làm rõ những “hiểu lầm”.
Bộ trưởng Ngoại giao Đan Mạch, Lars Løkke Rasmussen, bác bỏ lập luận của ông Trump rằng Groendland bị Trung Quốc chi phối, ông tuyên bố : “Chúng tôi không đồng tình với nhận định Groenland bị bao phủ bởi đầu tư Trung Quốc ". Ông phê phán tổng thống Mỹ hiểu sai về khả năng bảo đảm an ninh của Đan Mạch cho hòn đảo.
Theo AFP, trong 12 tháng qua, Đan Mạch đã chi khoảng 90 tỷ kroner, tương đương hơn 1,2 tỷ euro, cho an ninh Bắc Cực. Hôm Chủ nhật vừa rồi, ông Trump chế giễu, nói rằng Đan Mạch mới chỉ “ thêm một chiếc xe chó kéo” cho hòn đảo.
Thủ tướng Đan Mạch, Mette Frederiksen, cảnh báo: “Một cuộc tấn công của Mỹ vào thành viên NATO sẽ là hồi kết của tất cả, phá vỡ trật tự an ninh quốc tế được thiết lập sau Chiến tranh Thế giới thứ hai.” Bà nhấn mạnh: “Đây không chỉ là xung đột với Đan Mạch, mà với toàn bộ châu Âu.”
Thủ tướng Canada Mark Carney, đang dự cuộc họp tại Paris với các đồng minh về Ukraina, khẳng định: “Tương lai của Đan Mạch và Groenland do người dân Đan Mạch và Groenland quyết định, không ai khác.”
Trước đó, các nước châu Âu như Pháp, Đức, Ý, Ba Lan, Tây Ban Nha và Anh cũng ra tuyên bố chung ủng hộ Copenhagen, nhấn mạnh: “Chỉ Đan Mạch và Groenland mới có quyền quyết định những vấn đề liên quan đến hòn đảo”, đồng thời nhấn mạnh Vương quốc Đan mạch nằm trong liên minh NATO như Hoa Kỳ và Washington và Copenhagen đã có một thỏa thuận quốc phòng.
Donald Trump từ lâu đã thèm muốn hòn đảo có 57.000 dân này, mà ông cho là phải nằm trong vùng ảnh hưởng tự nhiên của Hoa Kỳ.
Tổng thống Mỹ khơi lại tham vọng với Goenland một cách hăng hái đặc biệt sau chiến dịch quân sự bắt giữ tổng thống Venezuela.Tuy nhiên, một số chính trị gia Mỹ đã phản đối các ý định của Trump. Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson thuộc phe Cộng Hòa cho rằng hành động quân sự sẽ không “phù hợp”, trong khi thượng nghị sĩ Ruben Gallego thuộc đảng Dân Chủ cho biết sẽ đề xuất một nghị quyết nhằm “ngăn cản Trump xâm chiếm Groenland.”
Liên minh tình nguyện đạt thỏa thuận tham gia bảo đảm an ninh cho Ukraina sau chiến tranh
Liên minh tình nguyện vì Ukraina, gồm 35 quốc gia, trong cuộc họp tại Paris hôm qua, 06/01/2026, đạt thỏa thuận về việc tham gia bảo đảm an ninh cho Ukraina, với sự « hậu thuẫn » của Mỹ, một khi chính quyền Kiev đạt được thỏa thuận hòa bình với Nga.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron khẳng định, thỏa thuận nói trên mang lại các bảo đảm về an ninh « vững chắc » cho Ukraina sau chiến tranh. Tổng thống Macron cũng cho biết « hàng nghìn » binh sĩ Pháp có thể được triển khai để gìn giữ hòa bình tại Ukraina sau khi đạt được thỏa thuận đình chiến.
Về phía Kiev, theo tân chánh văn phòng tổng thống Ukraina, Kyrylo Budanov, các đàm phán tại Paris về bảo đảm an ninh cho Ukraina hôm qua đã « đạt được các kết quả cụ thể », « các lợi ích quốc gia của Ukraina sẽ được bảo vệ », và các thương lượng đang tiếp tục. Báo Pháp Le Monde ghi nhận, tổng thống Volodymyr Zelensky một mặt khẳng định hội nghị thượng đỉnh Paris hôm qua là « một bước tiến lớn », nhưng các bảo đảm an ninh hiện tại là « chưa đủ », đồng thời nhấn mạnh là bảo đảm của Mỹ phải được « xác lập trên cơ sở ràng buộc về pháp lý ».
Cam kết hậu thuẫn của Mỹ hiện vẫn không rõ ràng
Hoa Kỳ không ký vào « Tuyên bố Paris » của Liên minh Tình nguyện, nhưng đặc sứ Mỹ Steve Witkoff trấn an rằng tổng thống Donald Trump « ủng hộ mạnh mẽ các quy chế bảo đảm an ninh » nhằm « ngăn chặn mọi mưu toan tấn công » Ukraina trong tương lai.
Tuy nhiên, theo hãng tin Pháp AFP, các cam kết hậu thuẫn quân sự của Mỹ hiện tại vẫn không rõ ràng, các tuyên bố đóng góp của Mỹ về « tình báo và hậu cần », và đặc biệt là cam kết « hỗ trợ » cho lực lượng bảo đảm an ninh « trong trường hợp bị tấn công », vốn được nêu trong bản dự thảo tuyên bố, mà AFP tham khảo được, rút cục đã không được đề cập trong « Tuyên bố Paris ».
Thông tín viên Emmanuelle Chaze từ Kharkiv nhấn mạnh đến vấn đề lãnh thổ, một bế tắc lớn khác trong đàm phán :
« Tuyên bố ý định được ký kết giữa Pháp và Vương quốc Anh (hai quốc gia đại diện cho Liên minh tình nguyện) với Ukraina mang lại cho Kiev những bảo đảm an ninh cụ thể, bởi văn kiện này nói đến việc triển khai quân đội đa quốc gia tại Ukraina, bảo vệ không phận và phát triển lực lượng vũ trang của Ukraina, một khi Matxcơva chấp nhận ký kết một thỏa thuận khung. Tổng thống Ukraina Volodymyr Zelensky đã hoan nghênh tuyên bố này như một tín hiệu mạnh mẽ của Liên minh các quốc gia tình nguyện, tuy nhiên vấn đề lãnh thổ, một điểm quan trọng khác của thỏa thuận hòa bình, vẫn chưa được giải quyết.
Theo Viện Xã hội học Quốc tế Kiev, đa số người dân Ukraina phản đối bất kỳ sự nhượng bộ lãnh thổ nào, 58% từ chối chính thức công nhận sự chiếm đóng của Nga, và chỉ một phần ba dân số chấp nhận việc mất một số vùng lãnh thổ nhất định trên thực tế.
Cuối cùng, trong khi các đồng minh của Kiev và chính Ukraina hoan nghênh các tiến triển ngoại giao, trong hiện tại không có dấu hiệu nào cho thấy Nga sẵn sàng đàm phán. Đêm qua, Matxcơva tiếp tục chiến dịch oanh kích với 95 drone tự sát và một tên lửa đạn đạo, khiến bảy người bị thương ở thành phố Dnipro. »
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét