Nhìn Ra Bốn Phương : Hiểu biết thêm với GS Huỳnh Chiếu Đẳng

Kính thưa quí bạn

Hôm nay xin gởi các bạn hai chuyện về sức khỏe tưởng đọc qua cũng vô hại

1. Bằng hữu góp ý về những người Việt Nam đầu tiên tốt nghiệp trường MIT

2. Các nhà khoa học cảnh báo: một yếu tố lâu nay bị bỏ sót có thể làm tăng nguy cơ Alzheimer “Chúng ta cần phải thay đổi thói quen sống”

3. Tình hình dịch bệnh hiện tại (tại Mỹ), và có 3 điểm chính bạn cần lưu ý để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình:

4. Câu đố vui

HCD 2-Jan-2026

Nếu các bạn không thấy hình chỉ thấy cái khung trống không hình, thì nên dọc Microsoft Word attached.

<!>

From: mylan_phamngoc@

Date: 12/31/25 6:14 PM (GMT-08:00)

Subject: Re: Bac si Vu gop y, dich cum dang bung phat, su VN di bo vi Hoa Binh, giai dap cau do kho nhat xua nay cua MTC

Thưa anh Đẳng,

Nếu Mỹ Lan nhớ không lầm,theo lời chị Ích nói với Mỹ Lan (khi ấy anh Ích còn sống; chính vì chuyện này ML vẫn ngạo anh ấy!) thì anh Ích đã học xong MIT, về Việt Nam và muốn kết hôn với chị nhưng chị thích những sĩ quan Hải Quân hơn nên anh Ích đã gia nhập Hải Quân để vừa lòng chị, sau đó hai người mới kết hôn.

Anh Ích rất giỏi và là thầy dạy ông Phó Đề Đốc Hoàng Cơ Minh. Anh Ích có kể cho ML nghe đôi điều về ông Minh.

Tiếc rằng anh Ích đã qua dời nên khó có ai cùng thời với anh ấy để kể lại cho chính xác. Trái lại mình dùng lý luận để suy ra chuyện này chuyện kia sợ rằng sẽ xa sự thật.

Sở dĩ chị Ích kể cho ML nghe chuyện vì tụi này họp tại nhà anh chị Ích. Anh Ích là một trong những thành viên của tổ chức nên thân tình. Anh Ích là một đàn anh tử tế, anh gia nhập tổ chức sau nhưng thuộc lớp đàn anh về tuổi tác.

Thân mến,

MyLan

HCD: Cám ơn chị Mỹ Lan. Hay quá, như vậy Tiến Sĩ Ích tốt nghiệp MIT trước khi vào Hải Quân. Tiến Sĩ Ích và anh Điểu có tuổi ngang ngang nhau.

Tôi cũng tò mò nên email hỏi anh Điểu như sau:

----

On Wed, Dec 31, 2025 at 9:03 PM huy g <huy017@ > wrote:

Kính thưa anh Điểu,

Anh có biết Tiến sĩ Nguyễn Tiến Ích không,

Bà con tò mò muốn biết anh tốt nghiệp MIT trước hay sau Tiến Sĩ Ích, chỉ là tò mò muốn biết coi ai là người VN tốt nghiệp MIT đầu tiên. Bà con cho anh là một trong những người Việt Nam đầu tiên tốt nghiệp ở MIT.

Kính

Hcd

From: dieu khuonghuu <1931dieu@

Date: 12/31/25 10:11 PM (GMT-08:00)

Subject: Re: FW: Re: Bac si Vu gop y, dich cum dang bung phat, su VN di bo vi Hoa Binh, giai dap cau do kho nhat xua nay cua MTC

Anh Huy,

Tôi chưa biết và chưa gặp anh Nguyễn Tiến Ích.

Tôi biết là tôi xong MSc, MIT năm 1957 và về VN làm việc năm 1958. Sau 1957 tôi làm việc cho Ebasco International tại New York, xây dựng các power plants cho South America để lấy kinh nghiệm trước khi về nước.

Diệu

-----===<oOo>===-----

Nguồn tin và chi tiết: https://www.thecooldown.com/green-tech/microplastics-content=topic/foodindustry

HCD : Tóm tắt nội dung bài báo (có thể bản dịch nguyên văn nằm dưới phần tóm tắt)

Các nhà khoa học cảnh báo: một yếu tố lâu nay bị bỏ sót có thể làm tăng nguy cơ Alzheimer “Chúng ta cần phải thay đổi thói quen sống”

Các nhà khoa học thần kinh (neuroscientists) đang lên tiếng báo động sau khi một nghiên cứu mới phát hiện ra mối liên hệ đáng lo ngại giữa microplastics và những biến đổi sinh học liên quan đến các bệnh thoái hóa thần kinh, trong đó có Alzheimer và Parkinson. Nghiên cứu này được công bố trên tạp chí khoa học Molecular and Cellular Biochemistry.

Nhóm nghiên cứu đến từ Đại học Công nghệ Sydney (University of Technology Sydney – UTS) và Đại học Auburn (Mỹ) đã xem xét cách mà các hạt microplastic tương tác với tế bào não. Kết quả cho thấy: microplastic có thể làm rối loạn các con đường sinh học trong tế bào, những con đường vốn đóng vai trò then chốt trong quá trình tiến triển của các bệnh thoái hóa não.

Theo nhóm nghiên cứu, khi tế bào não tiếp xúc với vi nhựa, cơ thể xuất hiện một loạt phản ứng sinh học nguy hiểm, bao gồm: Viêm (inflammation) Stress oxy hóa (oxidative stress) – tức là tình trạng tế bào bị tổn thương do mất cân bằng giữa gốc tự do và cơ chế bảo vệ Rối loạn chức năng ty thể (mitochondrial dysfunction) – ty thể là “nhà máy năng lượng” của tế bào

Đây đều là những đặc điểm điển hình (hallmarks) thường thấy trong các bệnh thoái hóa não như Alzheimer và Parkinson.

Phát giác nầy đặc biệt đáng lo ngại: Microplastic làm suy yếu “hàng rào máu – não”. Phó Giáo sư Kamal Dua (UTS) giải thích rất rõ:

“Microplastic thực sự làm yếu hàng rào máu – não, khiến nó trở nên ‘rò rỉ’.

Khi điều này xảy ra, các tế bào miễn dịch và các phân tử gây viêm bị kích hoạt, từ đó gây tổn thương thêm cho chính các tế bào của hàng rào bảo vệ này.”

Hàng rào máu – não vốn có nhiệm vụ: Ngăn độc tố Ngăn vi khuẩn, virus Bảo vệ não khỏi các tác nhân gây hại từ máu Khi hàng rào này bị phá vỡ, não trở nên dễ bị tấn công và tổn thương hơn rất nhiều.

Vì sao phát hiện này đáng báo động?

Bởi vì: Những con đường sinh học bị ảnh hưởng bởi microplastic liên quan trực tiếp đến suy giảm trí nhớ và chức năng nhận thức Điều này làm dấy lên khả năng rằng việc tiếp xúc với microplastic trong thời gian dài có thể: Làm tăng nguy cơ mắc bệnh thoái hóa não Hoặc làm bệnh nặng hơn, tiến triển nhanh hơn

Trong khi đó, Alzheimer và các bệnh thoái hóa thần kinh: Đã và đang là gánh nặng y tế rất lớn Ảnh hưởng đến hàng triệu gia đình trên toàn thế giới

Microplastic đã được tìm thấy ở đâu trong cơ thể con người?

Những phát giác này không phải là đơn lẻ, mà nối tiếp nhiều nghiên cứu trước đó cho thấy: Microplastic đã được tìm thấy trong mẫu mô não người. Microplastic có thể gây ảnh hưởng xấu đến mô phổi. Có bằng chứng cho thấy microplastic liên quan đến ung thư nội mạc tử cung

Các nhà nghiên cứu cho biết:.Mức độ tiếp xúc microplastic của mỗi người là khác nhau.Nhưng những tác động sinh học quan sát được rất giống với những gì xảy ra trong mô não của người đang mắc bệnh thoái hóa

Ai là nhóm dễ bị tổn thương nhất?

Những cộng đồng đã phải tiếp xúc nhiều với ô nhiễm môi trường có nguy cơ cao hơn, bao gồm: Người sống ở các quốc gia công nghiệp hóa. Cư dân sống gần bãi xử lý rác, khu công nghiệp. Những vùng phụ thuộc nhiều vào nước đóng chai nhựa

Các nhóm này có thể chịu phơi nhiễm microplastic nhiều hơn mức trung bình.

Các nhà khoa học đề xuất giải pháp gì?

Ở cấp độ xã hội – chính sách: Giảm sản xuất nhựa. Tăng cường giám sát microplastic trong môi trường. Đầu tư vào công nghệ lọc và loại bỏ microplastic khỏi hệ thống nước.

Ở cấp độ cá nhân:

Các nhà nghiên cứu khuyến nghị mọi người giảm tiếp xúc với nhựa trong sinh hoạt hằng ngày.

Tiến sĩ Keshav Raj Paudel, đồng tác giả nghiên cứu, nói rõ: “Chúng ta cần thay đổi thói quen và sử dụng ít nhựa hơn.”

Ông đề nghị: Tránh dùng hộp nhựa đựng thực phẩm. Tránh thớt nhựa. Hạn chế dùng máy sấy quần áo (vì sợi vải tổng hợp rơi ra thành vi nhựa). Chọn sợi vải tự nhiên thay vì vải tổng hợp. Ăn ít thực phẩm chế biến sẵn, đóng gói

Ngoài ra: Ủng hộ các chính sách hạn chế ô nhiễm nhựa công nghiệp. Giảm nhựa ngay từ đầu nguồn là biện pháp bảo vệ sức khỏe lâu dài hiệu quả nhất

Kết luận

Nghiên cứu này chưa khẳng định chắc chắn microplastic gây Alzheimer, nhưng cho thấy: Microplastic có thể tác động lên não theo đúng những cơ chế mà bệnh Alzheimer phát triển. Phơi nhiễm lâu dài có khả năng làm tăng nguy cơ hoặc làm bệnh nặng hơn

Bảo vệ não bộ trong tương lai không chỉ là chuyện thuốc men, mà còn là chuyện thay đổi thói quen sống và giảm nhựa ngay từ hôm nay.

-----===<oOo>===-----

Nguồn tin và chi tiết: https://www.washingtonpost.com/health/2026/01/01/flu-season-new-stra_medium=email&utm_source=alert&location=alert

HCD: Tóm tắt nội dung bài báo

Tình hình dịch bệnh hiện tại (tại Mỹ), và có 3 điểm chính bạn cần lưu ý để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình:

1. Dịch cúm đang bùng phát mạnh và nguy hiểm hơn Số ca tăng nhanh: Mùa cúm năm nay đang bước vào giai đoạn lây lan mạnh (ramping up). Xuất hiện chủng virus mới: Có một chủng virus cúm mới đang chiếm ưu thế. Chủng này đặc biệt "độc" hơn đối với người cao tuổi, khiến họ dễ bị chuyển nặng hoặc phải nhập viện hơn so với các loại cúm thông thường.

2. Thách thức đối với Vaccine Hiệu quả giảm sút: Bài báo cho biết chủng virus mới này có cấu trúc khiến cho các loại vaccine cúm hiện tại có thể không hoạt động tốt như mong đợi. Lý do: Virus luôn biến đổi, và đôi khi nó biến đổi nhanh hơn khả năng cập nhật của vaccine, khiến "lá chắn" bảo vệ của chúng ta bị yếu đi một phần trước chủng mới này.

3. Tình hình so với Covid-19 Covid-19 đang tạm lắng: Trái ngược với sự gia tăng của cúm, số ca mắc Covid-19 hiện vẫn đang ở mức thấp và ổn định. Điều này có nghĩa là mối lo ngại lớn nhất về đường hô hấp ở thời điểm này đang nghiêng về phía bệnh cúm.

Tóm lại, bạn nên chú ý:

Nếu trong gia đình có người lớn tuổi, cần đặc biệt cẩn trọng vì chủng cúm này khiến họ bị bệnh nặng hơn bình thường. Dù vaccine có thể kém hiệu quả hơn với chủng này, các chuyên gia vẫn thường khuyên tiêm phòng vì nó vẫn giúp giảm nguy cơ biến chứng tử vong.

-----===<oOo>===-----

Một “mảnh đời” .....

From: Nguyen <nguyen (tôi xóa tên)

Date: 1/1/26 12:16 AM (GMT-08:00)

Subject: Chào anh

Dạ, chào anh, tôi vẫn thường xuyên xem bài anh gởi, nhưng ít khi trả lời được những câu đố vui của anh. Cũng có khi đoán ra được, nhưng không biết cách giải thích cho hợp lý, xem thư sau thấy đúng...thì vui một mình.. mà thường thì sai. Nhung dù tôi tính toán sai hay đúng, anh cũng giúp đầu óc tôi làm việc một cách thong dong, giúp óc não tỉnh táo hơn nhiều.

Biết ơn anh nhiều lắm

Dạ, mỗi năm tôi di lòng vòng không có nơi ở nhất định, dù nhà chính của tôi ờ Big Island, HI, vì các con của tôi ở ba tiểu bang khác nhau, ngoài ra tôi còn đến các tiểu bang khác thăm bạn hữu, Thường thường thì tôi ở CA chừng 1 hay 2 tháng thôi. Từ dầu năm 2026, tức vài ngày nữa… tôi sẽ đi Cruise 20 ngày…

..................…tôi lại đi quanh. Tóm lại tôi đi loanh quanh suốt để thăm cho hết…Trần Gian…

Khoe với anh là có lẽ tôi là người may mắn đã đến thăm hơn 30 tiểu bang nước Mỹ và cũng là người liều lĩnh nhất khi từng cho quá giang đủ hạng người: Homeless, Người buôn bán Ma Túy, Trẻ Hippy…Gái buôn hương. Nhưng tôi không phạm bất cứ tôi nào liên quan. Tôi đón, vì tôi biết lúc đó tôi nhận ra cần phải giúp và tôi tin tôi được Ơn Trên che chở khi tôi làm việc tôi cho là đúng. Tôi đã cứu biết bao người trẻ già trong cơn bão tuyết. Thời gian đó tôi ở Minnesota, sau khi nhà tôi qua đời, tôi thường lái xe trong bão tuyết… như là một cách để nhớ đến… rồi đến đậu xe hàng giờ trong nghĩa trang. Đã nhiều lần Cảnh sát chận tôi hỏi… Trời mưa tuyết, nửa đêm… tôi vào Nghĩa Trang làm gì?...

Ôi thôi, tôi làm anh mất thì giờ quý báu của anh rồi.

Nguyen

-----===<oOo>===-----