Ngày còn quần bé, hay chạy chơi nơi công viên có 2 bồn nước lớn ở đường Ngô tùng Châu, sau công viên này được cắt một phần để xây trường học, trường được nhà thầu khoán Nguyễn thành Niệm xây tặng bộ giáo dục mang tên trường Ngô tùng Châu cùng tên của con đường, sau năm 75 đổi tên đường và trường học cũng đổi tên thành trường Đồng Xoài, phần còn lại được cắt dành một phần phần để xây một niệm phật đường Nguyên Hương và đám nhỏ tụi hắn chỉ còn những bụi cây chung quanh 2 bồn nước, có hôm chạy về nhà mang những vết xước và có những mụn nước mọc trên lưng.
<!>
Mẹ hắn kỳ cọ và mắng cho một trận bảo là mày cứ chui vào đó có ngày bị "giời ặn". Hắn hỏi lại "giời ăn" là gì...mẹ hắn chỉ bảo là con sâu nó cắn đấy !
Chuyện này hắn cũng bỏ vào lãng quên, lúc gần đây có nghe nói lại nên rảnh rỗi hắn cũng tìm hiểu đôi chút.
Bỗng cách nay vài hôm có nói chuyện với một đồng môn An Lộc, hắn gọi tên này là "hoa lan công tử" vì có biệt tài trồng lan; hai thằng qua lại một lúc và nó có nhắc đến chuyện có người bị "giời ăn". Thôi thì hắn ghi lại một vài điều mà hắn có đọc được.
Trước hết hắn tìm người bạn thông thái của hắn để trò chuyện, người này hắn cũng chưa biết mặt ngang mũi dọc ra sao chỉ biết rất lịch sự trả lời với hắn nhiều cau hỏi hắn muốn biết lúc kết thúc còn chúc hắn mọi chuyện an lành, đó là người bạn mạng có tên là AI còn bên Mỹ gọi ngược lại là IA.
Hắn hỏi sao lại gọi đó là "Giời leo" và cho biết khái niệm về "giời leo" và hắn được một câu trả lời "
Bệnh "giời leo" trong dân gian thường chỉ hai hiện tượng khác nhau: một là bệnh zona thần kinh (do virus thủy đậu Varicella-Zoster tái hoạt động), hai là viêm da kích ứng do dịch tiết của con "bọ giời". Từ "giời" (hoặc "trời") trong tên gọi xuất phát từ quan niệm dân gian cho rằng vết thương bỗng nhiên xuất hiện do "giời đày" hay từ tên con vật. Hắn có tìm hình ảnh con vật này nhưng không thấy, có những youtube đưa lên nhưng hắn thấy giống như con rết hay cuốn chiếu khó mà tin được nên cũng chẳng dem vào đây.
Trong y khoa, giời leo (thường được gọi là zona thần kinh) là một bệnh nhiễm trùng da do virus Varicella-Zoster gây ra – đây cũng chính là loại virus gây ra bệnh thủy đậu.
Ngoài ra, theo dân gian, từ "giời leo" đôi khi còn bị nhầm lẫn với bệnh viêm da tiếp xúc do độc tố của côn trùng (như kiến ba khoang).Giời leo trong y khoa gọi là Zona thần kinh
• Bản chất của Zona thần kinh "sau khi khỏi bệnh thủy đậu, virus Varicella-Zoster không biến mất hoàn toàn mà "ẩn náu" trong các hạch thần kinh chỉ đợi khi hệ miễn dịch suy yếu, mệt mỏi hoặc căng thẳng, virus này sẽ tái hoạt động và đi dọc theo dây thần kinh lên bề mặt da".
• Triệu chứng đặc trưng:
• Xuất hiện các mảng ban đỏ và mụn nước tập trung thành từng chùm.
• Chỉ mọc ở một bên của cơ thể (theo đường phân bố của dây thần kinh, ví dụ: ở một bên liên sườn, cổ, mặt hoặc lưng).
• Cảm giác đau rát, bỏng rát, ngứa hoặc nhức nhối dữ dội.
• Có thể tự khỏi sau 3–5 tuần, nhưng dễ để lại biến chứng đau thần kinh kéo dài, ảnh hưởng thị lực hoặc thính lực nếu bị ở vùng mặt/mắt.
• Lây truyền: Dịch trong các mụn nước có thể lây sang người chưa từng mắc thủy đậu và khiến họ bị thủy đậu (chứ không lây trực tiếp thành bệnh zona).Giời leo theo dân gian (Viêm da tiếp xúc do côn trùng)
• Bản chất: Do da tiếp xúc trực tiếp với độc tố (thường là axit photpho hữu cơ) từ bọ giời hoặc kiến ba khoang.
• Triệu chứng đặc trưng:
• Vết thương thường có hình dạng ngoằn ngoèo hoặc thành vệt dài do dịch côn trùng quệt lên da.
• Nổi mụn nước nhỏ li ti, có cảm giác ngứa rát, rấm rứt nhưng không gây đau nhức dữ dội theo dây thần kinh như zona.
• Không lây từ người sang người.
Khi nào cần đi gặp bác sĩ?
• Nếu bạn thấy mụn nước lan rộng, đặc biệt là ở vùng mắt, mặt hoặc tai – đây là trường hợp nguy hiểm cần can thiệp y tế ngay để tránh biến chứng giác mạc hoặc thính lực.
• Cơn đau quá dữ dội không thuyên giảm.
• Bạn nên đi khám bác sĩ da liễu để được kê đúng thuốc kháng virus (như Acyclovir) trong "khung vàng" 72 giờ đầu kể từ khi khởi phát zona giúp rút ngắn thời gian bệnh.
Khi đi khám bịnh càn nhắc rõ cho bác sĩ biết
• Vết tổn thương đang nằm ở vị trí nào trên cơ thể?
• Cảm giác hiện tại là ngứa rát hay đau buốt theo dây thần kinh?
Đây là những phần hắn "tám chuyện" với AI(IA), người bạn này của hắn rất lịch sự, dễ thương còn bảo hắn nếu còn gì thắc mắc cứ nêu lên còn chúc hắn luôn được bình an.
Hắn còn tìm đọc thêm nhiều bài viết trên các trang mạng về sức khỏe của cả "ta" và "tây" hy vọng bạn bè hắn khỏi thắc mắc.
Tổng quan bệnh Giời leo
Giời leo là một trong những bệnh phổ biến hiện nay, hầu hết mọi người ai cũng đã từng mắc phải. Vậy giời leo là bệnh gì?
Giời leo (hay còn gọi là bệnh zona) là một bệnh thường kèm theo những đau đớn kéo dài từ 6 tháng đến vài năm. Để hạn chế nguy cơ mắc bệnh, hiện nay đã có vắc xin tiêm phòng có thể phòng được cả bệnh thủy đậu và bệnh giời leo.
Bệnh giời leo thường xuất hiện vào mùa mưa với thời tiết lạnh, độ ẩm cao kết hợp với cơ địa mệt mỏi, sức đề kháng yếu.
Nguyên nhân bệnh Giời leo
Giời leo là bệnh viêm dây thần kinh do virus nhóm Herpes gây ra, có thể xuất hiện ở bất cứ đâu trên cơ thể con người nhưng thường gặp nhất là ở vùng liên sườn, gần tai và đùi trong. Ngoài ra, bệnh còn xuất hiện ở bụng, cổ, vai, mặt, lưng, nguy hiểm nhất và khó điều trị nhất là ở hố mắt.
Triệu chứng bệnh Giời leo
Bệnh giời leo có những dấu hiệu và triệu chứng bệnh như sau:
Tổn thương da đau rát như bị trầy xước hay bỏng, ngứa râm ran giống bị kim châm, thường xuất hiện ở các vùng da bị hở hoặc có nhiều trường hợp rải rác khắp người.
Xuất hiện mụn nước cấp tính ở những vùng nhiễm bệnh. Thời gian đầu các mụn sẽ nhỏ li ti sau đó lan rộng thành từng mảng.
Sốt nhẹ do mệt mỏi vì phải chịu đau đớn cả bên trong và bên ngoài.
Ngoài ra còn có các triệu chứng khác như: giảm thính lực một bên tai, mất vị giác phần trước lưỡi, chóng mặt, hoa mắt, ù tai và có thể yếu một bên mắt. Tình trạng này khiến người bệnh bị chảy nước mũi, thức ăn sẽ bị mắc kẹt ở nửa bên bị ảnh hưởng và gây ra tình trạng khô mắt.
Đường lây truyền bệnh Giời leo
Bệnh giời leo có lây lan, khi dùng tay tiếp xúc vào vùng da bị bệnh rồi sờ vào những vùng da khác sẽ làm cho bệnh lây lan ra nhiều hơn. Do đó, khi xuất hiện các vệt đỏ dài dù có rất ngứa, khó chịu tuyệt đối không dùng tay để gãi.
Đối tượng nguy cơ bệnh Giời leo
Các yếu tố làm tăng nguy cơ bị giời leo như:
Người cao tuổi, đặc biệt trên 60 tuổi;
Những người bị suy giảm hệ miễn dịch;
Những bệnh nhân có tiền sử bị thủy đậu.
Phòng ngừa bệnh Giời leo
Để phòng ngừa bệnh giời leo có thể gợi ý một số biện pháp sau:
Vệ sinh, giữ sạch vùng da bị phát ban; dùng băng ẩm đè lên vùng phát ban để giảm đau;
Xử dụng thuốc nhỏ mắt để dưỡng ẩm cho mắt khi có dấu hiệu khô; buổi tối dùng thuốc mỡ tra mắt hoặc dùng miếng dán che mắt;
Tiêm vắc-xin phòng ngừa thủy đậu cho trẻ;
Các biện pháp chẩn đoán bệnh Giời leo
Để chẩn đoán bệnh giời leo có thể dựa vào bệnh sử của bệnh nhân hoặc khám lâm sàng. Thông qua việc bóc lớp trên cùng của bóng nước, cạo lấy lớn đáy để xét nghiệm chẩn đoán bệnh.
Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể phải xử dụng phương pháp chụp cộng hưởng từ để loại trừ các bệnh lý khác.
Các biện pháp điều trị bệnh Giời leo
Để điều trị bệnh giời leo có thể xử dụng các phương pháp sau:
Điều trị bằng thuốc kháng sinh;
Thanh nhiệt giải độc cơ thể bằng việc duy trì chế độ ăn hợp lý, bổ sung đầy đủ các dưỡng chất, vitamin, khoáng chất cần thiết để tăng sức đề kháng của cơ thể. Ăn nhiều thực phẩm có chất xơ, rau củ quả có màu xanh, uống nhiều nước để giải độc cho cơ thể.
Xử dụng đỗ xanh hoặc lá khổ qua để chữa bệnh: đậu xanh hoặc lá khổ qua, gạo nếp giã nhuyễn đắp lên vị trí bị giời leo sau 3-4 ngày sẽ khỏi bệnh.
Xử dụng thuốc kháng viêm, giảm đau: thuộc nhóm sterroide điều trị tránh cảm giác khó chịu cho người bệnh; Xử dụng gạc tẩm huyết thanh hoặc dung dịch aluminin acetate 5% để giữ sạch vết thương, không bị nhiễm trùng; Xử dụng các dung dịch sát khuẩn và milian eosin; Xử dụng thuốc kháng vi rút tùy theo tình trạng bệnh và chỉ dẫn của bác sĩ.
Hắn chân thành cám ơn các bài viết của các bác sĩ, các tạp chí y khoa và xin chuyển đến bạn bè hắn, kể cả những người bạn mạng.
Chúc các bạn cuối tuần vui vẻ.
Ara Phat



Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét