Đảng Dân chủ Tự do (LDP) dưới sự lãnh đạo của bà Sanae Takaichi đã giành chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử Hạ viện ngày 8/2/2026. Sự kiện này là một bước ngoặt quan trọng đối với quan hệ Nhật - Trung. Với tư cách là nữ Thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản và là một người có tư tưởng bảo thủ quyết liệt, chiến thắng này được dự báo sẽ tạo ra nhiều thách thức lớn cho Bắc Kinh. Những ảnh hưởng chính: Bà Takaichi được coi là người kế thừa tư tưởng của cố Thủ tướng Shinzo Abe nhưng với phong cách quyết liệt hơn. Chiến thắng tuyệt đối cho phép bà thực hiện các chương trình nghị sự mà trước đây khó vượt qua quốc hội:
- Bà ủng hộ việc tăng mạnh chi tiêu quân sự và hiện đại hóa năng lực tấn công của Lực lượng Tự vệ Nhật Bản.
- Với đa số 2/3 tại Hạ viện, bà Takaichi có đủ quyền lực để thúc đẩy việc sửa đổi Điều 9 Hiến pháp nhằm chính thức hóa vai trò của quân đội Nhật Bản - một điều mà Trung Cộng luôn kịch liệt phản đối.
Đài Loan và Biển Đông là "điểm nóng" dễ gây xung đột nhất. Bà Takaichi từng nhiều lần khẳng định tầm quan trọng của sự ổn định tại eo biển Đài Loan đối với an ninh Nhật Bản:
- Bà có xu hướng thắt chặt quan hệ với hòn đảo này, điều mà Bắc Kinh coi là vi phạm nguyên tắc "Một Trung Quốc".
- Bà không loại trừ khả năng Nhật Bản sẽ can thiệp hoặc hỗ trợ hậu cần nếu xảy ra xung đột tại Đài Loan, khiến áp lực quân sự lên Trung Quốc tại khu vực Thái Bình Dương tăng cao.
Bà Takaichi là người tiên phong trong khái niệm "An ninh kinh tế". Dưới sự lãnh đạo của bà, Nhật Bản sẽ đẩy mạnh:
- Giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc trong các lĩnh vực then chốt như chất bán dẫn, đất hiếm và công nghệ y tế.
- Siết chặt việc chuyển giao công nghệ cao để ngăn chặn Trung Quốc sử dụng cho mục đích quân sự.
Bà Takaichi thường xuyên thăm đền Yasukuni - nơi thờ các binh sĩ Nhật Bản, bao gồm cả tội phạm chiến tranh.
- Việc bà tiếp tục hoặc chính thức thăm đền trên cương vị Thủ tướng chắc chắn sẽ gây ra những làn sóng phản đối dữ dội từ phía Trung Cộng và cả Hàn Quốc, làm đóng băng các đối thoại cấp cao trong thời gian dài.
- Sự ủng hộ mạnh mẽ từ cử tri Nhật Bản cho thấy bà có "vốn chính trị" lớn để không cần phải nhượng bộ trước các sức ép ngoại giao từ Bắc Kinh.
Chiến thắng áp đảo của bà Sanae Takaichi và Đảng LDP đã kích hoạt một loạt phản ứng dây chuyền từ Bắc Kinh. Chính phủ Trung Cộng không chỉ dừng lại ở những lời chỉ trích ngoại giao thông thường mà đã bắt đầu triển khai các biện pháp gây áp lực thực tế.
Ngay sau khi kết quả bầu cử được công bố, Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã đưa ra những tuyên bố rất cứng rắn:
- Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc (Lâm Kiếm) đã cảnh báo Nhật Bản không được lặp lại "sai lầm của chủ nghĩa quân phiệt". Bắc Kinh lo ngại rằng với đa số 2/3 tại Hạ viện, bà Takaichi sẽ hiện thực hóa việc sửa đổi Hiến pháp hòa bình.
- Trung Quốc chính thức yêu cầu bà Takaichi rút lại phát ngôn vào tháng 11/2025 (khi bà nói rằng xung đột Đài Loan là "tình trạng đe dọa sự sinh tồn" của Nhật Bản). Bắc Kinh coi đây là sự can thiệp thô bạo vào công việc nội bộ.
Bắc Kinh đang sử dụng sức mạnh kinh tế như một công cụ chính trị để làm suy yếu sự ủng hộ đối với bà Takaichi:
- Trung Cộng đã đưa ra các khuyến cáo hạn chế du khách tới Nhật Bản và giảm thiểu các chương trình trao đổi sinh viên, văn hóa với lý do "lo ngại về an ninh".
- Tiếp tục duy trì và siết chặt lệnh cấm nhập khẩu hải sản Nhật Bản, đồng thời đe dọa hạn chế xuất khẩu các loại khoáng sản thiết yếu (như đất hiếm) mà ngành công nghiệp công nghệ cao của Nhật Bản đang phụ thuộc.
- Với việc trả lại các cặp gấu trúc và dừng các thỏa thuận mới là tín hiệu cho thấy quan hệ ngoại giao đang ở mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ.
Truyền thông nhà nước Trung Quốc (như Global Times hay China Daily) đã phát động một chiến dịch chỉ trích cá nhân bà Takaichi:
- Họ mô tả bà là một chính trị gia "cực hữu", "diều hâu" và "nguy hiểm cho ổn định khu vực".
-Bắc Kinh hy vọng áp lực kinh tế sẽ khiến các nhóm doanh nghiệp Nhật Bản (vốn có quyền lợi lớn tại thị trường Trung Quốc) phải gây sức ép lên chính phủ của bà Takaichi để bà buộc phải nhượng bộ.
Song song với ngoại giao, Trung Quốc tăng cường sự hiện diện quân sự để "nắn gân" chính quyền mới:
- Tần suất các tàu hải cảnh và máy bay quân sự Trung Quốc xuất hiện gần quần đảo Senkaku - Điếu Ngư và eo biển Miyako đã tăng lên đáng kể sau ngày bầu cử.
- Các cuộc tập trận quy mô lớn xung quanh eo biển Đài Loan được tổ chức như một thông điệp trực tiếp gửi tới Tokyo và liên minh Mỹ - Nhật.
Dù Bắc Kinh phản ứng dữ dội, nhưng họ cũng đang ở thế khó. Nếu ép Nhật Bản quá mức, Trung Quốc vô tình sẽ thúc đẩy Nhật Bản thắt chặt liên minh hơn nữa với Mỹ (dưới thời Tổng thống Donald Trump) và đẩy nhanh quá trình tự cường quân sự của Tokyo - điều mà Bắc Kinh lo sợ nhất.
Dưới thời Thủ tướng Takaichi, quan hệ Nhật - Trung có thể bước vào giai đoạn "cạnh tranh toàn diện". Nhật Bản sẽ không còn giữ thái độ trung dung mà sẽ nghiêng hẳn về phía tăng cường liên minh với Mỹ (đặc biệt là dưới thời Tổng thống Donald Trump) để kiềm chế tầm ảnh hưởng của Trung Quốc.
Sự kiện bà Sanae Takaichi nắm quyền với một chiến thắng tuyệt đối thực sự là một "cơn địa chấn" chính trị tại Đông Bắc Á. Nó không chỉ thay đổi cục diện Nhật Bản mà còn đặt quan hệ Mỹ - Nhật - Trung vào một trạng thái cân bằng mới, đầy kịch tính và cũng sẽ có không ít rủi ro.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét