Thuế quan là gì? - Đỗ Thị Thuấn

Thuế quan là gì?
Thuế quan là thuế đánh lên hàng nhập khẩu.
Ví dụ: Mỹ đánh thuế 25% lên thép Trung Quốc → công ty Mỹ nhập thép phải trả thêm 25%.
2️⃣ Vì sao có người nói thuế quan làm dân Mỹ khổ?
📌 Lý do chính:
🔺 A. Giá hàng tăng
Khi thuế tăng:
Doanh nghiệp phải trả nhiều tiền hơn.
Họ thường chuyển chi phí đó sang người tiêu dùng.

<!>
➡️ Giá:

Máy giặt
Xe hơi
Vật liệu xây dựng
Hàng điện tử
đều có thể tăng.
Nghiên cứu kinh tế cho thấy phần lớn thuế quan Mỹ áp lên hàng Trung Quốc 2018–2020 được người tiêu dùng Mỹ trả, không phải Trung Quốc.
🔺 B. Nông dân bị trả đũa

Khi Mỹ đánh thuế Trung Quốc, Trung Quốc trả đũa:
Ngừng mua đậu nành Mỹ
Giảm nhập thịt heo Mỹ
➡️ Nông dân Mỹ bị thiệt hại nặng, chính phủ phải trợ cấp hàng chục tỷ USD.
🔺 C. Doanh nghiệp nhỏ chịu áp lực

Các công ty nhỏ:
Phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu

Không đủ tiền chuyển nhà máy về Mỹ
➡️ Biên lợi nhuận giảm, phải tăng giá hoặc cắt nhân công.
3️⃣ Nhưng vì sao có người ủng hộ thuế quan?

Người ủng hộ nói rằng thuế quan:

✔️ Bảo vệ sản xuất trong nước
✔️ Giảm lệ thuộc Trung Quốc
✔️ Tăng sức mạnh đàm phán
✔️ Bảo vệ an ninh quốc gia

Một số ngành như thép và nhôm được hưởng lợi tạm thời.
4️⃣ Kết luận kinh tế học

Phần lớn các nhà kinh tế đồng ý rằng:

Thuế quan = giống như một loại thuế gián tiếp đánh vào người tiêu dùng trong nước

Lợi ích tập trung vào một số ngành
Chi phí lan rộng toàn xã hội
Tuy nhiên, tác động “khốn khổ” hay không còn tùy:
Mức thuế cao đến đâu

Kinh tế đang tăng trưởng hay suy thoái
Chính phủ có trợ cấp bù lại không
Nếu chị muốn, mình có thể phân tích thêm:
📉 Thuế quan có làm lạm phát tăng không?

🇺🇸 Ai chịu thiệt nhiều nhất trong xã hội Mỹ?

🌎 Nếu Trump tái áp thuế cao hơn thì điều gì có thể xảy ra?
Chị muốn đào sâu góc nào?
- Chị muốn đào sâu hai điểm:

1️⃣ Thuế quan có làm lạm phát tăng không?
2️⃣ Ai chịu thiệt nhiều nhất trong xã hội Mỹ?

Mình phân tích rõ từng phần nhé.
1️⃣ Thuế quan có làm lạm phát tăng không?
Câu trả lời ngắn:
👉 Có thể làm tăng giá, nhưng mức độ tùy hoàn cảnh.
📈 Cơ chế xảy ra như thế nào?
Khi chính phủ Mỹ áp thuế lên hàng nhập khẩu:
Doanh nghiệp phải trả thêm tiền.

Họ thường tăng giá bán.
Người tiêu dùng trả nhiều hơn.
Ví dụ thời Donald Trump (2018–2020):
Thuế lên hàng Trung Quốc 10–25%

Nghiên cứu của các trường đại học Mỹ cho thấy người tiêu dùng Mỹ gánh phần lớn chi phí
Một số mặt hàng tăng giá rõ:

Máy giặt
Thép (kéo theo giá xây dựng)
Linh kiện điện tử
📊 Nhưng có làm lạm phát toàn nền kinh tế tăng mạnh không?

👉 Không phải lúc nào cũng vậy.

Vì:
Nếu thuế chỉ áp lên một số nhóm hàng, tác động giới hạn.
Nếu kinh tế đang yếu, doanh nghiệp không dám tăng giá nhiều.
Nếu đồng USD mạnh, có thể giảm bớt tác động.

Tuy nhiên, nếu áp thuế rộng và cao (ví dụ 60% lên toàn bộ hàng Trung Quốc như từng được đề xuất), thì:
Nguy cơ lạm phát tăng rõ rệt
Chuỗi cung ứng bị xáo trộn
2️⃣ Ai chịu thiệt nhiều nhất?

Đây là phần quan trọng.
🔻 A. Người thu nhập thấp & trung lưu

Họ chịu thiệt nhiều nhất vì:
Họ tiêu phần lớn thu nhập cho hàng tiêu dùng.

Không có khả năng “hấp thụ” giá tăng.
Thuế quan giống như:
Một loại thuế ẩn – đánh nặng hơn vào người nghèo.
🔻 B. Nông dân

Khi Mỹ đánh thuế Trung Quốc, Trung Quốc trả đũa:
Ngừng mua đậu nành Mỹ
Cắt giảm thịt heo Mỹ
Kết quả:
Nông dân thiệt hại hàng chục tỷ USD

Chính phủ phải trợ cấp khẩn cấp
🔻 C. Doanh nghiệp nhỏ
Nhập nguyên liệu từ nước ngoài
Không đủ vốn chuyển sản xuất về Mỹ

Biên lợi nhuận thấp
Họ bị “kẹt ở giữa”.
🔻 D. Công nhân ngành xuất khẩu

Nếu nước khác trả đũa:
Hàng Mỹ bán ra nước ngoài giảm
Việc làm bị ảnh hưởng
🎯 Ai được lợi?

✔️ Một số ngành được bảo hộ (thép, nhôm)
✔️ Công ty sản xuất nội địa trong ngắn hạn
✔️ Chính trị gia có thể dùng thuế làm đòn đàm phán
Tổng kết nhẹ nhàng

Thuế quan:
❗ Có xu hướng làm giá tăng
❗ Đánh nặng vào người thu nhập thấp
❗ Có thể gây chiến tranh thương mại

Nhưng:
Có thể mang lại lợi ích chiến lược dài hạn nếu dùng đúng cách
======================
Đỗ Thị Thuấn
hoangvan.club
Free Ngô Thị Tố Nhiên
NHÂN QUYỀN CHO VIỆT NAM