Nhìn Ra Bốn Phương : Hiểu biết thêm với GS Huỳnh Chiếu Đẳng

Tìm bài viết

Vì Bài viết và hình ảnh quá nhiều,nên Quí Vị và Các Bạn có thể xem phần Lưu trử Blog bên tay phải, chữ màu xanh (giống như mục lục) để tỉm tiêu đề, xong bấm vào đó để xem. Muốn xem bài cũ hơn, xin bấm vào (tháng....) năm... (vì blog Free nên có thể nhiều hình ảnh bị mất, hoặc không load kịp, xin Quí Bạn thông cảm)

Nhìn lên trên, có chữ Suối Nguồn Tươi Trẻ là phần dành cho Thơ, bấm vào đó để sang trang Thơ. Khi mở Youtube nhớ bấm vào ô vuông góc dưới bên phải để mở rộng màn hình xem cho đẹp.

Cám ơn Quí Vị

Thứ Năm, 8 tháng 10, 2026

Hiểu biết thêm với GS Huỳnh Chiếu Đẳng

Kính thưa quí bạn

Hôm nay xin gởi các bạn vài chuyện đời thường

1. Giới thiệu cùng các bạn tủ sách dành cho các em học sinh và thiếu nhi Hoa Xuân và Hoa Mai.

2. Bác sĩ Nguyễn Thượng Vũ nói về chữ Captaine trong quân đội Pháp, anh P. Nguyen than phiền Google dịch sai về cấp bực trong quân đội Mỹ.

3. Cô T Hang Do góp ý về nursing home tại Mỹ.

4. Góc đố vui và lời giải.

HCD 6-Oct-2026

--- ⁕ ---

Nếu các bạn không thấy hình chỉ thấy cái khung trống không hình, thì nên dọc Microsoft Word attached.

Chữ nhỏ khó đọc các bạn giữ key Ctrl cùng lúc lăn bánh xe trên mouse để zoom cho chữ và hình to ra.

<!>

Trích từ “HoaMai_SoTet Con meo mat ngoc, Nam Cao 1943.pdf”

Dưới đây là đoạn văn bản được OCR chính xác theo nguyên bản trong hình:

---

Mục đích của chúng tôi khi ra loại sách Hoa-Mai

Thấy trong nước hiện nay những loại sách dành riêng cho học sinh ít quá. Sách kiếm hiệp sách phong tình làm sai-lạc cả trí phán-đoán, làm hư cả cái bản năng ngây thơ, quý báu của các học sinh. Vì lẽ đó, chúng tôi cho ra loại sách HOA-MAI, phỏng theo loại Livre Rose của nước Pháp, sách đẹp, giá rẻ, có tính cách luân-lý, hoặc lịch sử, hoặc khoa-học, do những nhà văn có chân tài viết.

Mục đích của chúng tôi là giúp đỡ vào việc gia-đình giáo-dục, bài-trừ những loại sách có hại cho học-sinh, gây lòng tin-cẩn. Các bậc huynh-trưởng, tự nay đã chắc-chắn có loại sách Hoa-Mai rất đứng đắn cho con em. Các ngài không mất thì giờ lựa chọn nữa. Và không có cái gì quý giá bằng một cuốn sách Hoa-Mai, rất đẹp, rất có ích, rất vui giá $0\$10$, mà các ngài mua để làm quà cho các con, các cháu.

Nhà xuất-bản CỘNG-LỰC

HCD: Xin giới thiệu cùng các bạn hai tủ sách dành cho học sinh và trẻ em xuất bản vào những năm 1941-1944

Tủ Sách Hoa Xuân < == click để xem hay right click để download

Tủ Sách Hoa Mai < == click để xem hay right click để download

——―⁕֍⁕―——

Trích báo Than Chung_305 28JAN1930.

Nhật Báo Thần Chung < == click để xem hay right click để download vài ba trăm tờ báo Thần Chung

Cuộc giải trí

CÂU CHUYỆN TRONG NGHỀ HÁT BỘ

Điệu hát bộ, người cầm chầu là quan hệ lắm. Ở đây không cốt để giải nghĩa sự quan hệ đó, nhưng chỉ kể chuyện một người cầm chầu có khiếu đặc-biệt, hay pha trò nhiều điều ngộ-nghĩnh tức cười lắm.

Xã Ngọng, người phủ Thăng bình, tỉnh QuảngNam không biết tên là gì, chỉ vì va nói ngọng, nên người ta kêu quen bằng xã Ngọng. Va cầm chầu giỏi, con hát lấy làm phục tinh, song có thói hay khuấy chơi bạn hát, nên bạn hát nào thấy mặt va cũng phải sợ.

Một lần, gặp thằng hề ra hát câu như vầy: Sớm mai vác giáo đi dạo trường mây gặp một ông thầy, đâm lủng sườn ba! Xã Ngọng cầm chầu, gõ tang, kêu hoảng hề lại, dặn rằng: « Cái nghề đâm cọp (ông thầy), mà mày lựa cho được chỗ sườn ba mới đâm, thì ông ăn cha mày đi còn chi? Ray về sau, đừng có dại vậy nữa, mày phải hát rằng:

Một lần, xã Ngọng cầm chầu, thấy một tên kép đóng vai học-trò khó than rằng muốn xuống Trường an thi mà không có tiền đi đường. Đợi hạ lớp, va kêu tên kép lại mà nói rằng: « Thấy thầy học-hành khá mà thầy không có tiền đi thi, tội nghiệp quá! Tôi không có nhiều, sẵn có đồng bạc trong lưng đây, tôi xin đưa thầy lấy thảo.

Vừa nói vừa móc lưng lấy một đồng bạc đưa cho tên kép học trò. Tên kép bợ ngợ không dám lấy, một từ hai chối. Va bèn nổi dóa lên, nói rằng: « Thầy lại chê của tôi sao? » Cả rạp ai nấy chẳng hiểu ý gì, đều biểu tên kép thôi thì cứ lấy đồng bạc đi coi thử.

Xã Ngọng còn cầm chầu hoài. Mãi đến sau, tên học trò đi thi đỗ trạng, rồi cưới công chúa, lại đem binh đi đánh giặc Phiên. Đến chừng thắng trận về, hiệu hò hò ré om sòm, đợi đi ngang qua chỗ trống chầu Xã Ngọng bỏ roi chầu, đứng dậy chắp tay nói một cách lễ phép rằng: « Chào quan trạng mời ngài ghé nhà tôi chơi một chút. Quốc trạng sững sờ dừng lại. Va tiếp thêm rằng: « Có lẽ ngài bây giờ sang rồi quên tôi hẳn. Xin ngài nhớ lại, có phải hồi ngài nghèo túng không có tiền đi thi, tôi có giúp ngài đồng bạc không. Thế mà từ hồi ngài đỗ trạng, rồi lấy công chúa rồi đánh giặc Phiên, ngài làm lên như diều, ngài đi ngang đây chẳng biết mấy trận bận mà chẳng thèm đái nới ngỏ tôi, sao ngài ở bạc chi quá vậy? Thôi bây giờ ngài chẳng đền ơn trả thảo chi cho tôi thì chớ ít nữa xin ngài cũng phải trả đồng bạc của tôi lại. » Tên kép phải móc túi trả đồng bạc cho va.

HCD: Đọc thấy khó hiểu, chuyện xảy ra chỉ trong một đêm hát bộ, cho 1 đồng bạc giữa tuồng đòi lại dồng bạc đó cuối tuồng

——―⁕֍⁕―——

From: thuong vu nguyen <shaman9nguyenthuongvu@

Sent: Tuesday, October 6, 2026 8:52 SA

Subject: Về chữ Captain trong quân đội Mỹ, có khi là cấp bậc, có khi là chức vụ

Về câp bậc trong Hải Quân Pháp thì rắc rối lắm, chẵng giống ai cả, nên nhiều người hay lầm lẩn, dù rất quen với vắn hóa và đời sống bên Pháp ( ngay cả người Pháp).

Thiếu Tá: Capitaine De Corvette

Trung Tá: Capitaine de Fregate

Đại Tá: Capitaine De Vaisseau. ( Hoa Kỳ chỉ gọi là Captain thôi)

Chức Đại úy : lieutenant de Vaisseau

Trung Úy: Enseigne de vaisseau de 1re classe

Thiếu Úy : enseigne de Vaisseau de 2eme classe.

Trong thế kỷ XIX, Bộ Thuộc Đia Pháp nằm trong tay Bộ Hải Quân, do các đô đốc điều khiển , nên tai nước Viet Nam thời chúng mình còn trẻ thì tên đường toàn là tên Đô Đốc và sĩ quan Hải Quân và tên tầu như Bonard, Charner , Lagrandiere và Catinat...

Tại nước Anh và Hoa Kỳ cũng vậy, ngành Hải Quân là ngành sang trọng nhất, các sĩ quan mắc quần áo trắng bốc chứ ít khi mặc quần áo Kaki như binh chủng khác , ăn cơm bao giờ cũng phải có lính hầu rót rượu.

Từ đầu thế kỷ XX, các người Phi Luật Tân bắt đầu đổ xô vào làm bồi trên tầu Hoa Kỳ.

Sau vài năm làm bồi trên tầu thì xin vào quốc tịch Hoa Kỳ rất dễ dàng.

Rất thân mến

Nguyen Thuong Vu

HCD : Cám ơn Bác sĩ Nguyễn Thượng Vũ

--- ⁕ ---

From: yen hoang <yenhoang56@

Sent: Tuesday, October 6, 2026 4:17 CH

Thưa anh Thượng Vũ và các anh chị,

Cảm ơn bài viết ngắn mà sâu ghi nhớ lại ký ức và kiến thức lịch sử của anh Vũ rất giá trị để truyền lại cho người đọc như em. Về hệ thống cấp bậc Hải Quân Pháp "Capitaine" cho các Cấp Tá, còn trên chiến hạm Mỹ mọi thủy thủ mặc quân phục Hải Quân trắng bốp đều gọi vị chỉ huy trưởng chiến hạm dù mang cấp bậc gì là "The Captain".

Anh Vũ mang đến khung cảnh Sài Gòn xưa khi nhắc đến việc Bộ Thuộc địa Pháp là do Bộ Hải quân phụ trách. Ở Sài Gòn, có những con đường mà ngày đó chúng ta đã đi qua chẳng như:

- Đại lộ Bonard đặt theo tên Đô đốc Louis Adolphe Bonard và sau là Đại lộ Lê Lợi

- Đại lộ Charner đặt theo tên Đô đốc Léopold Victor Charner và sau là Đại lộ Nguyễn Huệ

- Và nhất là Đường Catinat sang trọng nhất Sài Thành đặt tên theo chiến hạm Catinat, sau 1954 là Đường Tự Do.

Để nhớ tới tên đường Catinat sang trọng nhất Sài Thành xưa, HY mời các anh chị nghe tiếng hát vang vọng của anh Bảo Côn qua nhạc phẩm Đêm Khuya Trên Đường Catinat:

Đêm Khuya Trên Đường Catinat, do Quái Kiệt Trần Văn Trạch sáng tác năm 1952 Tiếng hát Bảo Côn.

Thân kính,

H Yến

HCD: Cám ơn chị H Yến

——―⁕֍⁕―——

From: P. Nguyen <philpnkv@

Sent: Tuesday, October 6, 2026 1:29 CH

Subject: Re: Bằng hữu góp ý về Captain (phần 3) về thể văn biền ngẫu, phố rùm bàn về người già và nhà dưỡng lão, Góc đố vui và lời giải.

Thưa quý vị,

Nhân nói về chuyện nhờ ông Google dịch ra tiếng Việt, bởi ông là người robot, cho nên, chả cần edit xem mình dịch đúng hay sai, sát nghĩa hay không?

Cho nên, đọc bài dịch của ông, chỉ nên vui và tha thứ cho những sơ suất của ông dịch gia trong lúc bổi rối.

Cám ơn quý vị đã góp ý kiến về nghĩa của chữ Captain trong quân độ My: Hải lục không quân để chúng ta hiểu thêm các cấp bậc trong HQ HK và đồng thời so sánh sự tương đương trong HQ VNCH.

Chỉ có những cựu quân nhân trong quân lực VNCH nếu có nghiên cứu thì mới biết rõ sự chính xác của sự so sánh này.

Rất mong sẽ có người trong quý vị làm được chuyện này cho cộng đồng người Việt tỵ nạn được hiểu rõ hơn.

Năm 2019, nhân vụ có người nhờ dịch gỉa Google giúp dịch bài viết của Foxnews về chuyện

Acting Navy secretary resigns after criticizing ousted USS Theodore Roosevelt commander

Thí dụ trong câu văn và tin tức đụng độ này, ông dịch giả Google thay vì dùng chữ Hạm Trưởng đúng hơn thuyền trưởng, toàn bộ thủy thủ đoàn của HKMH Theodore Roosevelt thay vì phi hành đoàn của Theodore Roosevelt

Modley continued. "I also want to apologize directly to Captain Crozier, his family, and the entire crew of the Theodore Roosevelt for any pain my remarks may have caused."

" Tôi cũng muốn gửi lời xin lỗi trực tiếp tới Thuyền trưởng Crozier, gia đình anh ấy và toàn bộ phi hành đoàn của Theodore Roosevelt vì bất kỳ nỗi đau nào mà lời nhận xét của tôi có thể gây ra.”

Tôi có nói với người nhờ ông ta dịch là:

Captain: hạm trưởng Hải quân tương đương với Colonel: Đại Tá trong Lục Quân, TQLC, Không Quân HK.

Tóm lại, ý kiến của tôi chỉ là đừng tin và đừng lên án ông dịch giả Google nếu ông viết tiếng Việt với văn phạm "Việt bồi "mà vui và toàn quyền sửa chữa mọi lỗi dịch của ông bởi ông không phải là người Dziệt.

Tôi cam đoan ông sẽ không bao giờ buồn, oán giận hay thưa gửi ai ra tòa vì đụng tới 'bản quyền dịch của tui. Ngược lại, ông luôn sẵn sàng giúp mình miễn phí 24/24, 365/1 năm.

Tôi đã ngộ ra chuyện này nhân có câu chuyện về chữ Captain.

Chúc các bạn một ngày mới vui.

NNP

HCD : Cám ơn anh P Nguyen

Tôi thấy anh P Nguyen nói máy dịch sai nên tò mò bảo nó làm OCR xong rồi dịch hàng chữ trong tấm ảnh của anh, hình chụp bản dịch như sau

Anh P Nguyen thấy có cần chỉnh chỗ nào không, việc nầy tôi bí xị.

——―⁕֍⁕―——

From: "Missaigon T. Hang Do" <th51bis@

Date: 10/5/26 9:20 PM (GMT-08:00)

Subject: Re: [quanvenduong] Bằng hữu góp ý về Captain (phần 3) về thể văn biền ngẫu, phố rùm bàn về người già và nhà dưỡng lão, Góc đố vui và lời giải.

Kính thăm Anh Đẳng

Em làm lai rai trong nursing homes hay còn gọi tên chung chung

là long-term facilities. - tuỳ theo trường hợp ra sao mà vô nhà dưỡng lão/ Nursing home (v. tắt ở đây NH cho gọn)

Thí dụ cũng có trường hợp BV không giữ lâu được (tốn kém, & hạn chế từ BH ra sao (BH: Bảo hiểm) và tuỳ theo trường hợp BN (bệnh nhân) đó thế nào, thì tiếp tục điều trị/ chuyển qua 1 nơi trung gian TẠM THỜI là NH - không thể hồi phục tốt đủ cho an toàn khi về nhà (như đứng lên thiếu cân bằng, không đứng, đi vững với cái RW (rolling walker)... không thể tự chuyển (transfers) từ giường - ghế/ hay W/C (wheel chair)/ toilet ??? - tiếp tục thuốc trụ sinh/ qua IV chẳng hạn

Cũng có trường hợp người nhà không đủ sức, thời gian chăm sóc người thân trong nhà - có khi nó cũng nhận luôn người vô gia cư !- hoặc tới 1 tuổi nào đó, người đó trí óc LÚ LẪN rồi không thể ở nhà an toàn, hoặc tự chăm sóc riêng họ.(thấy tin đài Mỹ hay có tin mấy ông tự mở cửa đi ra ngoài mà họ KHÔNG biết là họ đang làm gì!! đi đâu? rồi đi mà không biết là nhà mình ở đâu ??? )

Đại khái tuỳ theo trường hợp mà ở NH, y tá/ hay nhân viên phát thuốc (medication aides) cho thuốc (theo toa bs), ...nhân viên CAN (certified nursing assistant) những nh/ viên chăm sóc BN (như giúp thay tã, hoặc có khi phải đút ăn!...)

(nếu mà người đó mất phản xạ nuốt, hoặc do tâm trí lú lẫn thì bs cho làm feeding tube! ... & cũng nhiều trường hợp khác nhau, & tuỳ theo gia cảnh, loại BH ra sao.. nữa ạ.

em Hằng

Houston, TX

HCD: Cám ơn cô Hằng. Thưa các bạn cô Hằng làm nghề Y tá

——―⁕֍⁕―——

From: Hoai Vu <hoai.hvu@

Sent: Tuesday, October 6, 2026 10:03 SA

Subject: Bài giải cho hai bài toán vật lý tuần trước

Kính gửi anh Đẳng bài giải cho hai câu đố vật lý hôm nọ.