Tùy cách nhìn nhận vấn đề và phụ thuộc rất nhiều vào việc ta định nghĩa "bá chủ" là gì trong bối cảnh thế giới hiện đại. Với chúng tôi, Mỹ hiện là BÁ CHỦ THẾ GIỚI dựa trên những điểm sau: 1. Sức mạnh "không đối thủ" trên một số lĩnh vực, nếu nhìn vào các chỉ số cứng, Mỹ vẫn giữ những khoảng cách lớn: - Quân sự: Mỹ vẫn là quốc gia duy nhất có khả năng triển khai quân đội đến bất kỳ đâu trên thế giới trong thời gian ngắn. Mạng lưới liên minh (NATO, AUKUS...) là một "cánh tay nối dài" mà chưa đối trọng nào có được.
<!>
Sự vượt trội về sức mạnh quân sự của Mỹ so với phần còn lại của thế giới là điều không có gì để bàn cãi và không cần nói nhiều (so với cả trục Trung Cộng - Nga - Iran - Bắc Hàn và cả với Liên Minh Châu Âu)
- Tài chính: Đồng USD vẫn giữ vị thế là đồng tiền dự trữ số một, cho phép Mỹ sử dụng các lệnh trừng phạt kinh tế như một công cụ quyền lực cực kỳ hiệu quả. Những âm mưu lật đổ vai trò thống trị của Đồng Dollars Mỹ chỉ là ảo vọng (chúng tôi vẫn chưa thấy bất cứ đồng tiền hoặc hệ thống tài chánh nào có khả năng thay thế đồng Dollars Mỹ và tin rằng mãi mãi điều này không bao giờ xảy ra).
- Công nghệ: Cuộc đua AI và bán dẫn hiện nay cho thấy các công ty Mỹ (như OpenAI, Nvidia, Microsoft) vẫn đang dẫn dắt cuộc chơi toàn cầu (cuộc đua rất sôi động mà Mỹ lại đang dẫn đầu với khoảng cách khá xa)
2. Sự khẳng định vai trò “bá chủ thế giới” rõ nét hơn trong bối cảnh hiện tại.
- Phản ứng với các biến động địa chính trị: Các cuộc xung đột tại Ukraine (Châu Âu), Iran (Trung Đông), Venezuela, Cuba (Tây Bán Cầu), Đài Loan (Đông Á)… đã khiến các đồng minh của Mỹ xích lại gần Washington hơn để tìm kiếm sự bảo trợ an ninh và khẳng định vài trò lãnh đạo của Mỹ với thế giới.
- Chính sách công nghiệp: Mỹ đang đưa sản xuất then chốt trở lại nội địa (reshoring), cho thấy họ không chỉ muốn dẫn đầu về ý tưởng mà còn cả về chuỗi cung ứng.
Trong kỷ nguyên hiện nay, nếu coi “dữ liệu” là "dầu mỏ mới" thì AI chính là "động cơ đốt trong" của thế kỷ 21. Việc Mỹ nắm giữ chìa khóa của động cơ này chính là cách họ khẳng định vị thế bá chủ một cách hiện đại và tinh vi nhất. Sức mạnh "bá chủ AI" của Mỹ qua mô hình 3 tầng (The AI Stack):
1. Tầng Hạ tầng (Phần cứng & Chip) - "Nắm yết hầu”. Đây là nơi Mỹ thể hiện quyền lực cứng rõ rệt nhất.
- Hầu hết các mô hình AI lớn nhất thế giới hiện nay đều được huấn luyện trên chip của Nvidia (một công ty Mỹ). Đến đầu năm 2026, doanh số chip toàn cầu dự báo có thể chạm mốc 1.000 tỷ USD, và các công ty Mỹ như Nvidia, AMD, Intel chiếm lĩnh phần lớn thị phần chip tính toán tiên tiến.
- Chính phủ Mỹ sử dụng quyền kiểm soát xuất khẩu chip AI như một công cụ địa chính trị. Việc hạn chế các dòng chip cao cấp sang một số quốc gia (như Trung Cộng) không chỉ là vấn đề kinh tế mà là cách Mỹ đảm bảo khoảng cách công nghệ về quân sự và tình báo.
2. Tầng Mô hình (Phần mềm & Thuật toán) - "Định hình tư duy”. Mỹ không chỉ sản xuất chip, họ còn sở hữu các "bộ não" AI thông minh nhất.
- Các gã khổng lồ công nghệ (Big Tech): OpenAI, Google, Meta và Microsoft đang tạo ra các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) tiêu chuẩn toàn cầu. Khi thế giới dùng ChatGPT hay Gemini, họ đang sử dụng các tiêu chuẩn và giá trị văn hóa, logic được thiết lập tại Thung lũng Silicon.
- Kế hoạch Hành động AI (America's AI Action Plan): Chính quyền Mỹ đã và đang thúc đẩy việc gỡ bỏ các rào cản quy định để các công ty Mỹ có thể đổi mới nhanh hơn bất kỳ đối thủ nào, nhằm duy trì vị thế "vô địch" tuyệt đối.
3. Tầng Năng lượng & Trung tâm dữ liệu - "Cuộc chơi tài chính”. AI cần rất nhiều điện và tiền. Đây là nơi Mỹ khẳng định tiềm lực tài chính khổng lồ:
- Đầu tư kỷ lục: Chỉ riêng năm 2026, dự kiến các ông lớn công nghệ Mỹ sẽ chi tới khoảng 600 tỷ USD cho hạ tầng AI. Con số này lớn hơn GDP của nhiều quốc gia cộng lại. Tiền - Tiền và Tiền quyết định sức mạnh.
- Tích hợp năng lượng: Mỹ đang tiến tới mô hình các "Trung tâm tính toán năng lượng hạt nhân" (Nuclear-powered computation hubs) để đảm bảo nguồn điện sạch và ổn định cho các siêu máy tính AI, một cuộc chơi mà ít quốc gia có đủ nguồn lực để theo kịp.
Nếu trong thế kỷ 20, Mỹ dẫn đầu nhờ "Sức mạnh nguyên tử" và "Đồng USD", thì ở thế kỷ 21, họ đang xây dựng đế chế dựa trên "Sức mạnh tính toán" (Compute Power).
Dĩ nhiên các khu vực mạnh trên thế giới như Trung Cộng, Liên Minh Châu Âu…phải tìm mọi cách tự chủ, không lệ thuộc Mỹ nhưng “thoát Mỹ" lại vô cùng khó vì các nước vẫn vấp phải những bức tường khổng lồ:
- Tiêu chuẩn của Mỹ (CUDA, PyTorch, TensorFlow) đã bám rễ quá sâu. Giống như việc, muốn xây dựng một mạng xã hội mới để thay thế Facebook, việc bắt mọi lập trình viên trên thế giới học một ngôn ngữ mới là một thử thách cực đại.
- Ngay cả khi Trung Cộng thiết kế được chip giỏi, họ vẫn cần máy quang khắc (EUV) từ Hà Lan hoặc các linh kiện chính xác từ các đồng minh của Mỹ.
- Việc xây dựng một hệ sinh thái riêng biệt hoàn toàn tốn kém gấp nhiều lần so với việc mua sẵn. Điều này có thể tạo ra một "thuế năng suất" khiến công nghệ của các nước này chậm hơn Mỹ một nhịp. Mỹ không chỉ là bán chip, mà là kiểm soát cả phần cứng, phần mềm và năng lượng.
Hiện nay Mỹ vẫn là thực thể quyền lực nhất, là Bá Chủ Thế Giới nhưng cách họ thực hiện quyền lực đó, ít nhiều có thay đổi. Thay vì "áp đặt" một mình, họ kết hợp với mô hình "dẫn dắt liên minh". Nhân loại từng chứng kiến sự tàn lụi của nhiều đế chế BÁ CHỦ THẾ GIỚI nhưng với chúng tôi MỸ SẼ VĨNH VIỄN LÀ BÁ CHỦ THẾ GIỚI, nói theo ngôn ngữ bình dân: “Giàu Cứ Giàu Thêm - Mạnh Cứ Mạnh Thêm”, ai đó sẽ nói: “cái gương Lịch Sử, bạn không thuộc sao”, xin thưa: Mỹ là Đế Quốc Duy Nhất Trong Lịch Sử Nhân Loại Có Cơ Hội Điều Chỉnh Sửa Chữa Mỗi Bốn Năm Một Lần - Cử Tri Mỹ Sẽ Làm Việc Này.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét