Gần đây, Giám đốc điều hành Tesla Elon Musk đã trả lời phỏng vấn bà Zanny Minton Beddoes – Tổng biên tập tạp chí The Economist – tại siêu nhà máy Giga Texas ở bang Texas. The Economist là tuần san uy tín của Anh ra đời năm 1843, nổi tiếng với lập trường tự do cổ điển và trong những năm gần đây có xu hướng khá cởi mở về nhập cư cũng như các vấn đề văn hóa.Tỷ phú Elon Musk tại New York, Mỹ, ngày 30/1/2024 (Ảnh: photosince / Shutterstock) Cuộc đối thoại dài 90 phút này bao trùm nhiều chủ đề lớn như trí tuệ nhân tạo, kinh tế vĩ mô và dân chủ phương Tây.
<!>
Trong đó, đoạn tranh luận chính trị khoảng hơn sáu phút trở thành tâm điểm chú ý, với câu hỏi cốt lõi: rốt cuộc thế nào mới gọi là “cực hữu”? Và chính sách nhập cư có đang xé rách xã hội Âu – Mỹ hay không?
“Cực hữu” hay “người bình thường”?
Trong phỏng vấn, bà Beddoes thẳng thừng nói ông Musk ủng hộ một số đảng “cực hữu” và chính đảng bên rìa tại châu Âu. Ông Musk trả lời bằng một định nghĩa rất trực diện: “Tôi ủng hộ người bình thường. Những người mà các vị gọi là ‘cực hữu’ thật ra đều là người bình thường.”
Để củng cố lập luận, ông Musk đưa ra ba yêu cầu rất cơ bản rồi hỏi ngược bà Beddoes xem có điểm nào là tư tưởng bên rìa: biên giới được bảo vệ vững chắc (secure borders), thành phố an toàn (safe cities) và chi tiêu công hợp lý (sensible spending).
Ông Musk cho rằng trọng tâm chính trị của nước Mỹ đã hướng tả rất xa. Nếu đem các bài diễn văn của ông Obama hay bà Hillary từ hơn chục năm trước cho “phe tả cấp tiến” bây giờ xem, họ có thể sẽ tưởng đó là lời lẽ cực đoan của ông Trump. Ông nghiêm túc kêu gọi truyền thông truyền thống chấm dứt việc lạm dụng và bóp méo khái niệm “cực hữu”.
Tranh luận về trật tự Anh và lời cảnh báo “nội chiến”
Sau đó, bà Beddoes chuyển trọng tâm sang phát biểu gây tranh cãi của ông Musk trên X – nơi ông từng viết rằng “nội chiến tại Anh là không thể tránh khỏi”. Bà Beddoes viện dẫn số liệu tội phạm để phản biện, nhấn mạnh London an toàn hơn nhiều thành phố Mỹ, đồng thời chỉ trích ông Musk lợi dụng ảnh hưởng khổng lồ của mình để vẽ ra một hình ảnh giả tạo về châu Âu: bị người nhập cư Hồi giáo tràn ngập, đầy bạo lực và cho rằng ông Musk đang sống trong một “buồng vọng âm khép kín”.
Đáp lại, ông Musk cho rằng nếu một quốc gia tiếp nhận lượng lớn người nhập cư trong thời gian ngắn, mà niềm tin và giá trị của họ đi ngược với các giá trị cốt lõi của phương Tây, thì sớm muộn cũng sẽ xảy ra một cuộc thanh toán lẫn nhau. Khi những nhóm mới này tìm cách áp đặt quan điểm của mình, còn những người phản đối đứng lên chống trả, đó chính là điều ông gọi là xu hướng “nội chiến”.
Trên thực tế, các đảng cánh hữu và dân tộc chủ nghĩa ở châu Âu đúng là đã trỗi dậy nhanh trong những năm gần đây: tỷ lệ ủng hộ của đảng Rassemblement National (RN) tại Pháp từng vượt mốc 30%, đảng AfD tại Đức liên tục tăng phiếu trong các cuộc bầu cử, trong khi Ý và Hà Lan cũng xuất hiện các lãnh đạo cánh hữu nắm quyền hoặc giành ưu thế trong quốc hội.
Làn sóng biến động này phản ánh lo ngại rộng khắp của công chúng đối với áp lực kinh tế do nhập cư: từ thiếu nhà ở, chi phí sinh hoạt leo thang đến hệ thống dịch vụ công bị quá tải, cùng với khó khăn trong hòa nhập văn hóa. Dù nhiều nghiên cứu cho thấy không có mối quan hệ nhân quả đơn giản giữa tổng số người nhập cư và tổng tỷ lệ tội phạm, cảm nhận về an ninh tại một số khu vực cùng với cách truyền thông – đặc biệt là mạng xã hội – phản ánh vấn đề đã làm sâu thêm khoảng cách nhận thức trong xã hội.
Đối đầu trực diện quanh nhãn “phân biệt chủng tộc”
Trong cuộc phỏng vấn, bà Beddoes đặt ra câu hỏi mang tính công kích cao: ông Musk có phải là “phân biệt chủng tộc” hay “chống người Hồi giáo”hay không, và thậm chí ám chỉ việc ông chia sẻ một bộ phim đang “tô vẽ, cổ súy” bạo lực tư pháp đám đông nhắm vào người nhập cư Hồi giáo.
Ông Musk phản bác rằng bạn đời của ông mang dòng máu Ấn Độ và cả hai có bốn đứa con với nhau; một trong số đó còn được đặt tên theo một nhà vật lý danh tiếng người Ấn. Ông cũng nhắc rằng trong các công ty mình điều hành có nhiều lãnh đạo cấp cao thuộc các sắc tộc khác nhau.
Ông Musk nhấn mạnh ranh giới lập trường của mình: “Tôi phản đối những người mang theo các quan điểm đối nghịch đến đất nước chúng ta. Tôi phản đối cưỡng hiếp và giết người, phản đối việc đem những quy tắc và luật lệ trái ngược với xã hội phương Tây áp đặt lên người khác.” Theo ông, việc truyền thông truyền thống không chịu thừa nhận các vấn đề xã hội đang hiện hữu là điều đáng tiếc.
Trong khi tranh luận xem liệu truyền thông có bỏ qua các vấn đề này hay không, chính sách của EU thực tế đã có bước ngoặt. Gói luật “Hiệp ước về Di cư và Tị nạn” (Pact on Migration and Asylum) được Nghị viện châu Âu thông qua tháng 4/2024, phản ánh sự chuyển dịch từ ưu tiên “nhân đạo và tiếp nhận” sang nhấn mạnh “an ninh và quản lý”. Hiệp ước mới tăng cường kiểm soát biên giới, đẩy mạnh thủ tục sàng lọc ban đầu và rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ tị nạn tại các điểm cửa ngõ. Pháp, Đức và Anh cũng lần lượt siết chặt quy định về biên giới và chế độ tị nạn trong những năm gần đây.
Ông Musk có quyền can dự vào chính trị châu Âu?
Bà Beddoes đặt vấn đề về quy mô ảnh hưởng của ông Musk với tư cách “người giàu nhất thế giới”. Bà chỉ ra ông Musk có gần 250 triệu người theo dõi trên X, rằng các bài đăng và chia sẻ của ông – chẳng hạn các đoạn video bị cho là tô hồng bạo lực tư pháp đám đông – gây tác động tiêu cực rất lớn tới người hâm mộ, khiến nhiều người tưởng rằng châu Âu đang đứng trước nguy cơ đánh mất nền văn minh của mình.
Bà Beddoes nói thẳng: “Ông thậm chí không sống ở châu Âu, vậy dựa vào đâu mà tự cho mình quyền định hình chính trị ở đây?” Bà cho rằng đây chính là lý do nhiều người chán ghét Musk – một người sở hữu quyền lực khổng lồ nhưng lại tự cho mình quyền can thiệp vào chính trị của người khác.
Ông Musk đáp lại một cách đơn giản: trong mắt ông, châu Âu là một phần của cái gọi là “thế giới phương Tây” chung. Trước cáo buộc “bị người ta ghét”, ông phản biện rằng việc có 250 triệu người theo dõi cho thấy số người thích ông nhiều hơn số người ghét, rồi quay sang nhắm vào bà Beddoes và giới truyền thông tả khuynh: “Số người ghét các vị có lẽ còn nhiều hơn các vị nghĩ.”
Theo Nhạc Di / Epoch Times
Bộ Y tế đề xuất hướng dẫn người từ 40 tuổi chuẩn bị cho tuổi già
Thứ Tư, 29/07/2026
Dự thảo thông tư của Bộ Y tế đề xuất xây dựng chương trình hướng dẫn chuẩn bị tuổi già từ sớm, tập trung vào lối sống lành mạnh, chăm sóc sức khỏe, tích lũy tài chính và lựa chọn việc làm phù hợp, góp phần thích ứng với quá trình già hóa dân số tại Việt Nam.
Dự thảo thông tư của Bộ Y tế đề xuất xây dựng chương trình hướng dẫn chuẩn bị tuổi già từ sớm, tập trung vào lối sống lành mạnh, chăm sóc sức khỏe, tích lũy tài chính và lựa chọn việc làm phù hợp, góp phần thích ứng với quá trình già hóa dân số tại Việt Nam. (Ảnh: AI)
Ngày 28/7, Bộ Y tế cho biết đang lấy ý kiến đối với dự thảo thông tư hướng dẫn một số nội dung thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026-2035.
Trong giai đoạn I, từ năm 2026 đến năm 2030, dự thảo đưa ra nhiều giải pháp nhằm thích ứng với quá trình già hóa dân số, trong đó tập trung vào việc giúp người dân chuẩn bị cho tuổi già từ sớm.
Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất xây dựng tài liệu và tổ chức các hoạt động hướng dẫn dành cho người từ 40 tuổi trở lên. Chương trình dự kiến trang bị kiến thức và kỹ năng để người dân chuẩn bị các điều kiện cần thiết trước khi bước vào tuổi cao, từ chăm sóc sức khỏe, duy trì lối sống lành mạnh đến chuẩn bị về tài chính, lao động, việc làm và kỹ năng chăm sóc người cao tuổi tại gia đình.
Bên cạnh nhóm từ 40 tuổi trở lên, dự thảo cũng mở rộng phạm vi đến toàn bộ người dân dưới 60 tuổi. Theo đó, Bộ Y tế đề xuất xây dựng bộ tài liệu hướng dẫn giúp người dân chuẩn bị cho tuổi già ngay từ khi còn trẻ. Nội dung sẽ tập trung vào việc xây dựng lối sống lành mạnh, nuôi con khỏe, dạy con phù hợp, tích lũy tài chính, lao động và chuẩn bị những điều kiện cần thiết để có cuộc sống chủ động hơn khi bước vào giai đoạn cao tuổi.
Để triển khai các hoạt động này, cơ quan chuyên môn sẽ tiến hành khảo sát nhu cầu của từng nhóm đối tượng trước khi xây dựng và biên soạn tài liệu hướng dẫn. Sau khi hoàn thiện, tài liệu sẽ được in ấn, cấp phát làm mẫu cho các địa phương để sử dụng hoặc điều chỉnh phù hợp với điều kiện thực tế.
Song song với việc biên soạn tài liệu, dự thảo còn đề xuất tổ chức các lớp hướng dẫn cho đội ngũ cán bộ y tế – dân số các cấp nhằm thống nhất nội dung triển khai và nâng cao khả năng tư vấn cho người dân về già hóa khỏe mạnh và chuẩn bị cho tuổi già.
Ngoài việc xây dựng tài liệu và hướng dẫn trực tiếp, dự thảo cũng đề xuất mở rộng các hoạt động phổ biến kiến thức về già hóa khỏe mạnh trong cộng đồng. Đối tượng được tiếp cận không chỉ gồm người dân mà còn có các nhà hoạch định chính sách, nhà quản lý và chuyên gia, nhằm góp phần nâng cao nhận thức về việc chuẩn bị cho tuổi già trong bối cảnh cơ cấu dân số đang có nhiều thay đổi.
Theo dự thảo, việc truyền thông sẽ được thực hiện thông qua nhiều hình thức như tin, bài trên báo chí, phát thanh, truyền hình, các trang thông tin điện tử, mạng xã hội và các nền tảng số. Bên cạnh đó, chương trình cũng khuyến khích tổ chức các buổi tọa đàm, nói chuyện chuyên đề và giao lưu trực tuyến để chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm về già hóa khỏe mạnh và chuẩn bị cho tuổi già.
Việc phổ biến kiến thức sẽ được triển khai thông qua mạng lưới y tế – dân số và các câu lạc bộ chăm sóc người cao tuổi tại cộng đồng. Nội dung hướng dẫn cũng được lồng ghép với các hoạt động văn hóa tại địa phương nhằm giúp người dân dễ tiếp cận và từng bước hình thành thói quen chuẩn bị cho tuổi già từ sớm.
Đối với các địa phương, sau khi tài liệu được hoàn thiện và cấp phát, cơ quan chuyên môn có thể sử dụng hoặc điều chỉnh nội dung để phù hợp với điều kiện thực tế. Dự thảo cũng đề xuất sử dụng nguồn kinh phí từ ngân sách nhà nước thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026-2035 để hỗ trợ việc biên soạn tài liệu, tổ chức tập huấn, truyền thông và các hoạt động liên quan.
Theo số liệu được nêu trong dự thảo, Việt Nam có khoảng 14,2 triệu người từ 60 tuổi trở lên vào năm 2024. Con số này được dự báo tăng lên 20,9 triệu người vào năm 2034, 27,5 triệu người vào năm 2044 và khoảng 38,5 triệu người vào năm 2074.
Trong đó, nhóm người từ 80 tuổi trở lên được dự báo tăng nhanh nhất. Chỉ trong khoảng 10 năm đầu của giai đoạn dự báo, quy mô nhóm tuổi này tăng từ khoảng 2 triệu người lên 3,3 triệu người và trong toàn bộ giai đoạn 50 năm sẽ tăng gần 8 lần, kéo theo nhu cầu chăm sóc y tế và hỗ trợ xã hội ngày càng lớn.
Dự thảo cũng dẫn các tiêu chí quốc tế cho thấy Việt Nam dự kiến bước vào giai đoạn dân số già từ năm 2034, khi tỷ lệ người từ 65 tuổi trở lên đạt 14%. Đây được xem là một trong những cơ sở để Bộ Y tế đề xuất các hoạt động giúp người dân chuẩn bị cho tuổi già sớm hơn, thay vì chỉ quan tâm khi đã bước vào giai đoạn cao tuổi.
Thông qua việc xây dựng tài liệu, tổ chức hướng dẫn, đào tạo đội ngũ y tế – dân số và mở rộng các hoạt động truyền thông, dự thảo hướng tới việc giúp người dân chủ động chuẩn bị về sức khỏe, tài chính, việc làm và các điều kiện cần thiết cho cuộc sống khi về già, đồng thời thích ứng với xu hướng già hóa dân số trong những năm tới.
Minh Long
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét