- Tổng thống Donald Trump cho biết một thỏa thuận hòa bình với Iran, nhằm mở lại Eo biển Hormuz, đã “cơ bản được đàm phán xong” và sẽ sớm được công bố. - Thỏa thuận này có thể chấm dứt cuộc xung đột vốn đã gây tắc nghẽn thị trường năng lượng toàn cầu và đẩy lạm phát tại Mỹ lên mức cao nhất trong nhiều năm qua.- “Một Thỏa thuận đã cơ bản được đàm phán xong, hiện chỉ còn chờ hoàn tất các thủ tục cuối cùng giữa Hợp chủng quốc Hoa Kỳ, Cộng hòa Hồi giáo Iran và nhiều quốc gia khác,” ông Trump viết trong một bài đăng trên mạng xã hội.- Bộ Ngoại giao Iran cho biết thỏa thuận này bao gồm một biên bản ghi nhớ (MOU) như là giai đoạn đầu tiên, trước khi tiến tới các cuộc đàm phán sâu rộng hơn trong vòng 30 đến 60 ngày tới.
<!>
Tổng thống Donald Trump hôm thứ Bảy cho biết một thỏa thuận hòa bình với Iran, nhằm mở lại Eo biển Hormuz, đã “cơ bản được đàm phán xong” và sẽ sớm được công bố; đây là một diễn biến có thể chấm dứt cuộc xung đột vốn đã gây tắc nghẽn thị trường năng lượng toàn cầu và đẩy lạm phát tại Mỹ lên mức cao nhất trong nhiều năm qua.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội, ông Trump cho biết ông đã thực hiện các cuộc điện đàm từ Phòng Bầu dục với các nhà lãnh đạo của Ả Rập Xê Út, UAE, Qatar, Pakistan, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập, Jordan và Bahrain, cũng như Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu; nội dung các cuộc gọi đều tập trung vào việc hoàn tất các điều khoản với Cộng hòa Hồi giáo Iran.
“Một Thỏa thuận đã cơ bản được đàm phán xong, hiện chỉ còn chờ hoàn tất các thủ tục cuối cùng giữa Hợp chủng quốc Hoa Kỳ, Cộng hòa Hồi giáo Iran và nhiều quốc gia khác,” ông Trump viết trong bài đăng.
Ông cho biết các chi tiết của thỏa thuận đang được thảo luận “và sẽ sớm được công bố,” bao gồm cả việc mở lại Eo biển Hormuz đầy tầm quan trọng—một điểm thắt chiến lược đối với thương mại năng lượng toàn cầu.
Bộ Ngoại giao Iran hôm thứ Bảy cho biết thỏa thuận đang được thảo luận này bao gồm một biên bản ghi nhớ (MOU) như là giai đoạn đầu tiên, trước khi tiến tới các cuộc đàm phán sâu rộng hơn trong vòng 30 đến 60 ngày tới.
Những điểm vướng mắc
Tuy nhiên, dường như vẫn còn tồn tại những điểm vướng mắc rõ ràng giữa hai bên. Hãng tin Fars của Iran đưa tin rằng Eo biển Hormuz sẽ vẫn nằm dưới sự quản lý của Iran, theo nội dung văn bản trao đổi mới nhất giữa Iran và Hoa Kỳ. Bản tin này bác bỏ tuyên bố của ông Trump về việc mở cửa trở lại eo biển như một phần của thỏa thuận "về cơ bản đã được đàm phán xong", gọi tuyên bố đó là "chưa hoàn chỉnh và không phù hợp với thực tế".——Ông Trump cũng không hề đề cập đến bất kỳ thỏa thuận nào liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran hay kho urani được làm giàu mức độ cao của nước này—hai vấn đề mà chính quyền của ông đã nhiều lần nhấn mạnh là yếu tố then chốt để chấm dứt cuộc chiến. Iran đã tìm cách trì hoãn các cuộc đàm phán hạt nhân cho đến khi đạt được một lệnh ngừng bắn chính thức.
Hãng tin Reuters dẫn lời một nguồn tin cấp cao của Iran cho biết vào Chủ nhật rằng Tehran chưa đồng ý bàn giao kho urani được làm giàu mức độ cao của mình, đồng thời nói thêm rằng vấn đề hạt nhân không nằm trong thỏa thuận sơ bộ với Hoa Kỳ.
Mọi thông báo từ chính quyền ông Trump có thể bị hoãn lại sau khi xuất hiện tiếng súng nổ rất gần Nhà Trắng, dẫn đến việc khu vực này phải áp dụng lệnh phong tỏa an ninh.
Trong chuyến thăm Ấn Độ, Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio cho biết ông tin rằng sẽ có thêm tin tức về tình hình Iran vào cuối ngày Chủ nhật, và rằng đã có những tiến triển trong hai ngày qua nhằm giải quyết cuộc xung đột này, theo tin từ Reuters.
Trước đó vào thứ Bảy, tờ Financial Times đưa tin rằng một thỏa thuận tiềm năng sẽ thiết lập khuôn khổ cho các cuộc đàm phán hạt nhân, nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với Iran và giải tỏa các tài sản bị đóng băng của Tehran ở nước ngoài.
Một lệnh ngừng bắn mong manh đã được thiết lập kể từ ngày 8 tháng 4, tuy nhiên vẫn bị ngắt quãng bởi các cuộc đụng độ khi Hoa Kỳ và Iran tiếp tục tranh giành quyền kiểm soát Eo biển Hormuz. Cuộc xung đột này đã châm ngòi cho điều mà các quốc gia vùng Vịnh gọi là cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu tồi tệ nhất trong nhiều thập kỷ; giá năng lượng tăng cao tại Hoa Kỳ đang làm trầm trọng thêm tình trạng lạm phát gia tăng, đồng thời làm dấy lên những dự đoán rằng Cục Dự trữ Liên bang (Fed) có thể sẽ cần phải nâng lãi suất.
Theo tin từ tờ FT, các nhà đàm phán của Pakistan và Qatar đã tiến hành hội đàm với những người đồng cấp phía Iran vào thứ Năm và thứ Sáu, đồng thời duy trì liên lạc thường xuyên với Đặc phái viên Hoa Kỳ Steve Witkoff.
Theo tin từ Reuters vào thứ Bảy, trưởng đoàn đàm phán của Iran đã nói với người đồng cấp phía Pakistan rằng Iran sẽ không đánh đổi "các quyền lợi chính đáng" của mình, đồng thời bày tỏ sự thiếu tin tưởng đối với Hoa Kỳ. Theo tin từ Reuters, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf cho biết lực lượng vũ trang nước này đã khôi phục các năng lực bị tổn hại kể từ khi cuộc xung đột bùng nổ vào cuối tháng Hai.
Một trở ngại lớn trong tiến trình này là yêu cầu của ông Trump buộc Iran phải giao nộp lượng uranium đã làm giàu và từ bỏ vĩnh viễn mọi năng lực chế tạo vũ khí hạt nhân.
Ông Trump cũng yêu cầu Iran dỡ bỏ các cơ sở hạt nhân tại Natanz, Fordow và Isfahan — những địa điểm từng bị Mỹ ném bom hồi tháng 6 năm ngoái, trong giai đoạn đầu của cuộc xung đột, sau khi Mỹ tham gia vào cuộc chiến của Israel chống lại Iran.
‘Vừa rất xa, vừa rất gần’
Bộ Ngoại giao Iran tuyên bố rằng hai bên hiện vẫn đang ở vị thế "vừa rất xa, vừa rất gần" với việc đạt được một thỏa thuận, đồng thời lưu ý rằng phía Mỹ đã "nhiều lần đưa ra những lập trường mâu thuẫn".
Hôm thứ Hai, ông Trump cho biết Mỹ đã tạm hoãn việc nối lại các cuộc tấn công nhằm vào Iran trong tuần này, trong bối cảnh các cuộc "đàm phán nghiêm túc" đang được tiến hành.
Các quốc gia vùng Vịnh, bao gồm Ả Rập Xê Út, Qatar và UAE, đã kêu gọi Trump đình chỉ cuộc tấn công quân sự, lo ngại Iran sẽ trả đũa khu vực và gây thêm thiệt hại cho thị trường năng lượng toàn cầu.
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif chúc mừng Trump về cuộc điện đàm “rất hữu ích và hiệu quả” với các nhà lãnh đạo khu vực, đồng thời viết trên Twitter: “Các cuộc thảo luận đã tạo cơ hội hữu ích để trao đổi quan điểm về tình hình khu vực hiện tại và cách thức thúc đẩy các nỗ lực hòa bình đang diễn ra nhằm mang lại hòa bình lâu dài trong khu vực.”
Văn phòng Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cho biết nước ông “sẵn sàng cung cấp mọi sự hỗ trợ trong giai đoạn thực hiện một thỏa thuận tiềm năng với Iran”.
– Azhar Sukri của CNBC và Reuters đóng góp vào bài viết này.
Trump says Iran peace deal reopening Strait of Hormuz 'largely negotiated'
Cuba sẽ gần như không có khả năng tự vệ nếu Mỹ hành động
Thứ Bảy, 23/05/2026
Theo tổng hợp từ Wall Street Journalvà Reuters, trong bối cảnh quan hệ Mỹ – Cuba tiếp tục căng thẳng, dù quân đội Cuba công khai tuyên bố đã sẵn sàng chiến đấu, nhiều chuyên gia nhận định nếu Mỹ thực sự triển khai hành động quân sự, Cuba gần như không có khả năng phòng thủ hiệu quả.
Havana, Cuba, ngày 28/8/2023: Trạm xăng ở Cuba bán xăng với giá cao, nguồn cung hạn chế. Ảnh minh họa. (Nguồn: Mino Surkala/Shutterstock)
Báo cáo chỉ ra rằng quân đội Cuba từng là một trong những lực lượng vũ trang mạnh nhất khu vực Mỹ Latinh. Trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh, lực lượng vũ trang Cuba có hơn 200.000 quân nhân được huấn luyện chuyên nghiệp, được triển khai tại nhiều khu vực xung đột từ Angola đến Syria, trang bị các máy bay chiến đấu MiG hiện đại của Liên Xô và các tàu hộ vệ do Liên Xô chế tạo.
Hiện tại, tình hình đã thay đổi đáng kể. Số quân nhân đang phục vụ chỉ còn khoảng 40.000–45.000, được chia thành ba bộ phận để bảo vệ các khu vực Đông, Tây và Trung Cuba. Không quân Cuba chỉ còn vài máy bay chiến đấu, nhiều khả năng không thể cất cánh; hải quân hầu hết không thể vận hành, chỉ còn các tàu nhỏ của lực lượng bảo vệ bờ biển.
Ông Frank Mora, từng là quan chức quốc phòng cao nhất phụ trách Mỹ Latinh dưới thời Barack Obama, nhận xét: “Trước đây, Cuba dù là nước thuộc Thế giới thứ ba nhưng có quân đội đạt trình độ Thế giới thứ nhất. Hiện tại, quân đội Cuba nếu trước còn giữ được bộ khung, giờ thì ngay cả bộ khung cũng đã tan rã”.
Tháng 1 năm nay, Tổng thống Donald Trump ký sắc lệnh tuyên bố Cuba là “mối đe dọa đặc biệt nghiêm trọng đối với an ninh quốc gia Mỹ”. Trong tháng này, Mỹ truy tố cựu tổng thống 94 tuổi, biểu tượng cách mạng Raúl Castro với tội danh giết người và áp dụng các lệnh trừng phạt mới nhắm vào lãnh đạo quân đội Cuba.
Ngoại trưởng Marco Rubio hôm thứ Năm cáo buộc Cuba cung cấp căn cứ tình báo cho Trung Quốc và Nga. Ông Rubio cho biết Mỹ đang đàm phán với Cuba nhưng khả năng thành công “không cao”. Ông nói: “Chúng tôi vẫn nghiêng về việc đạt thỏa thuận với Cuba. Nói thật, xét tình hình hiện nay, khả năng đó không cao. Nhưng nếu họ đổi ý, chúng tôi sẵn sàng giúp đỡ. Đồng thời, chúng tôi sẽ tiếp tục thực hiện các hành động cần thiết”.
Cuba gần đây đã nhận 100 triệu USD viện trợ nhân đạo từ Mỹ. Rubio bác bỏ quan điểm rằng Mỹ đang tham gia xây dựng quốc gia tại Cuba: “Đây không phải xây dựng quốc gia. Chúng tôi đang xử lý vấn đề liên quan trực tiếp đến an ninh quốc gia Mỹ”.
Học thuyết quốc phòng “toàn dân chiến tranh” mà Fidel Castro thiết lập năm 1980 nhấn mạnh huy động toàn dân, chiến tranh du kích và kháng cự lâu dài. Để đối phó khả năng Mỹ can thiệp, Cuba gần đây tăng cường diễn tập “Ngày quốc phòng toàn quốc”, hình ảnh trên truyền hình cho thấy người già dùng súng AK-47 cũ bắn, phụ nữ trung niên chôn mìn, xe bò vận chuyển pháo.
Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định trong xung đột cường độ cao hiện đại, quân đội Cuba khó có thể chống lại Mỹ do thiếu nhiên liệu, trang thiết bị lỗi thời, huấn luyện yếu. Cuba chỉ sản xuất được khoảng 40% nhu cầu dầu thô, điện cúp thường xuyên và ngay cả phương tiện giao thông cơ bản cũng thiếu nhiên liệu.
Ông Evan Ellis nhận định: Cuba có thể áp dụng chiến thuật du kích để bảo vệ tồn vong, nhưng “trước quân đội mạnh nhất thế giới, họ không có cơ hội thắng lợi nào”.
Lý Ngọc t/h
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét