Xung đột Mỹ - Trung về Đài Loan có nguy cơ gây “leo thang hạt nhân” Một cuộc xung đột giữa Mỹ và Trung Quốc liên quan đến Đài Loan có thể dẫn đến “leo thang hạt nhân” bởi vì có nhiều khả năng là quân đội hai nước sẽ tiến hành các chiến dịch quy mô lớn nhắm vào các trung tâm chỉ huy và liên lạc của đối phương, theo một báo cáo của Viện Nghiên Cứu Chiến Lược Quốc Tế - IISS (International Institute for Strategic Studies), được công bố hôm nay, 28/05/206. Báo cáo chiến lược này được công bố trước Đối thoại Shangri-La, hội nghị quốc phòng thường niên lớn nhất châu Á, tại Singapore vào cuối tuần này.
<!>
Hội nghị, diễn ra từ ngày 29 đến 31/05, quy tụ nhiều bộ trưởng, tướng lĩnh, lãnh đạo tình báo, nhà ngoại giao, chuyên gia phân tích và đại diện các hãng sản xuất vũ khí. Bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ Pete Hegseth dự kiến phát biểu tại hội nghị ở Singapore vào thứ Bảy, trong khi Trung Quốc vẫn chưa xác nhận bộ trưởng Quốc Phòng Đổng Quân (Dong Jun) có tham dự hay không.
Viện Nghiên Cứu Chiến Lược Quốc Tế, trụ sở tại Luân Đôn, cho biết là thế giới đang đứng trước ngưỡng một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân mới, “với khu vực châu Á - Thái Bình Dương là trung tâm”.
Đánh giá của IISS nêu rõ : “Các quốc gia trong khu vực và những nước có lợi ích chiến lược đang mở rộng kho vũ khí hạt nhân, trong khi các quốc gia không sở hữu vũ khí hạt nhân thì đang phát triển năng lực tấn công tầm xa bằng vũ khí thông thường. Cả hai xu hướng này đều làm suy giảm sự ổn định chiến lược.”
Bản đánh giá dài 156 trang của IISS xem xét sự thay đổi trong học thuyết quân sự ở châu Á, cũng như kịch bản một cuộc xung đột về Đài Loan có thể diễn ra như thế nào. Theo báo cáo, dù mục tiêu của quân đội Mỹ và Trung Quốc đối với Đài Loan là khác nhau, Trung Quốc muốn ngăn Mỹ và đồng minh tiếp cận, còn Mỹ muốn tăng cường khả năng chống chịu của Đài Loan, nhưng cả hai bên đều có thể triển khai các chiến dịch quân sự quy mô lớn trên nhiều lĩnh vực tác chiến.
Theo Reuters, giới chức Mỹ chưa đưa ra bình luận về báo cáo của IISS. Về phía Trung Quốc, phát ngôn viên bộ Quốc Phòng Giang Bân (Jiang Bin), cho rằng báo cáo của IISS “không phù hợp lắm” với thực tế, đồng thời nhấn mạnh vấn đề Đài Loan là việc nội bộ của Trung Quốc, Bắc Kinh không cho phép bất kỳ sự can thiệp từ bên ngoài nào.
Chuyên gia cấp cao của IISS, Daniel Salisbury, lưu ý trong chuyến đi Bắc Kinh vừa qua của tổng thống Donald Trump, hai lãnh đạo Mỹ, Trung đã không có cuộc trao đổi nào riêng về hồ sơ hạt nhân và trên phương diện này, quan hệ giữa hai siêu cường hiện “khá khó khăn”.
Theo một báo cáo bộ Quốc Phòng Mỹ công bố hồi tháng 12/2025, Trung Quốc đang trên đà sở hữu 1.000 đầu đạn hạt nhân vào năm 2030. Còn theo ước tính của Liên đoàn Các nhà Khoa học Mỹ (Federation of American Scientists), Nga hiện có khoảng 4.400 đầu đạn hạt nhân đang hoạt động, Mỹ có 3.700, trong khi con số này của Trung Quốc là khoảng 620 đầu đạn.
Chiến tranh Ukraina:Ngoại trưởng các nước Liên Âu bàn về khả năng đối thoại với Nga
Khả năng đối thoại với Matxcơva về chiến tranh Ukraina là một trong những nội dung được đưa ra thảo luận tại cuộc họp của ngoại trưởng các nước Liên Hiệp Châu Âu hôm nay, 28/05/2026, tại Limassol, trên đảo Chypre.
Bà Kaja Kallas, lãnh đạo ngành ngoại giao Liên Âu, cảnh báo các nước trong khối đừng mắc « bẫy » của Nga khi tranh luận về việc bổ nhiệm một nhà trung gian hòa giải châu Âu cho cuộc chiến ở Ukraina, trong lúc Liên Hiệp Châu Âu cần thể hiện sự đoàn kết trước Matxcơva. Bà Kaja Kallas từng nhiều lần nhấn mạnh « trước khi nói chuyện với Nga, chúng ta cần thống nhất với nhau về những gì chúng ta muốn trao đổi với họ » và kêu gọi xác định rõ các « lằn ranh đỏ ».
Cuộc tranh luận về việc nối lại liên lạc với Matxcơva gia tăng trong bối cảnh nỗ lực hòa giải của Washington rơi vào bế tắc và tổng thống Mỹ Donald Trump đang tập trung vào Iran.
Tổng thống Nga Vladimir Putin dường như đã để ngỏ khả năng này khi gợi ý châu Âu chọn đồng minh lâu năm của ông là cựu thủ tướng Đức Gerhard Schröder làm nhà trung gian hòa giải. Tuy nhiên, đề xuất này đã nhanh chóng bị các nước thành viên Liên Âu bác bỏ. Các nhà lãnh đạo Liên Âu nhấn mạnh điều quan trọng nhất vẫn là gây sức ép để buộc Nga ngồi vào bàn đàm phán một cách thiện chí.
Về phần mình, Kiev đang thúc giục châu Âu, cho đến nay vẫn bị Washington đẩy xuống vai trò thứ yếu, tham gia nhiều hơn và đóng vai trò quan trọng hơn trong hồ sơ Ukraina.
Zelensky viết thư cho Trump và Quốc Hội Mỹ
Theo AFP, tổng thống Volodymyr Zelensky cho biết đã đề nghị tổng thống Trump cung cấp thêm tên lửa cho các hệ thống phòng không MIM-104 Patriot dành cho Kiev, trong bối cảnh các cuộc tấn công của Nga gia tăng. Trong bức thư đề ngày 26/05 gởi cho cả tổng thống và Quốc Hội Mỹ, tổng thống Zelensky nhấn mạnh « điều quan trọng là Mỹ lắng nghe Ukraina » và đề nghị Washington « hỗ trợ » Ukraina các tên lửa Patriot PAC-3 và các hệ thống bổ sung mà Kiev xem là « công cụ bảo vệ thiết yếu » nhằm đối phó với các cuộc tấn công khác bằng tên lửa của Nga
Hôm nay, theo lịch trình, ông Volodymyr Zelensky tới Thụy Điển để công bố một thỏa thuận về « phòng không ».
Về tình hình chiến sự Ukraina, đêm qua, Nga đã tấn công Ukraina với một tên lửa siêu thanh phóng từ trên không Kh-47M2 Kinzhal (Dagger) cùng 147 drone nhiều loại, theo thông báo của không quân Ukraina. Phòng không Ukraina đã bắn hạ hoặc vô hiệu hóa được 138 drone của đối phương.
Nhật Bản, Philippinestăng cường hợp tác về quốc phòng và vũ khí
Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. và phu nhân được tiếp đón long trọng tại Tokyo nhân chuyến công du Nhật Bản bốn ngày. Hôm nay, 28/05/2026, thủ tướng Sanae Takaichi đã hội đàm với tổng thống Marcos Jr. và hai nhà lãnh đạo thông báo nâng quan hệ song phương lên cấp cao nhất.
Tối qua, Nhật hoàng và hoàng hậu cùng các thành viên trong Hoàng gia Nhật Bản đã mở tiệc chiêu đãi và trao cho nguyên thủ Philippines Huân chương Hoa Cúc cao quý nhất của Nhật Bản. Theo AP, trong bài phát biểu tại tiệc chiêu đãi, tổng thống Marcos Jr. nhấn mạnh Philippines và Nhật Bản duy trì « một trong những mối quan hệ đối tác năng động và hướng tới tương lai ở khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương, bắt nguồn từ các giá trị chung, được củng cố bởi sự tin tưởng lẫn nhau và hợp tác có ý nghĩa… ».
Trước đó, phát biểu trước các nghị sĩ Nhật Bản ngày 27/05, ông Marcos cho biết việc nâng cấp quan hệ song phương phản ánh « mức độ tin cậy đặc biệt » giữa hai nước. Theo dự kiến, thủ tướng Nhật Bản và tổng thống Philippines sẽ tuyên bố tăng cường hơn nữa hợp tác về quốc phòng và vũ khí. Hiệp định chia sẻ thông tin tình báo quân sự cũng có thể được ký nhân dịp này và cho phép tăng cường hợp tác quân sự ba bên với Mỹ, đồng minh chung của hai nước.
Ngoài ra, vấn đề hợp tác năng lượng cũng được đề cập trong các cuộc thảo luận. Tháng 04/2026, Nhật Bản khởi xướng chương trình tài trợ đa quốc gia nhằm giúp các nước Đông Nam Á ổn định trữ lượng dầu mỏ thông qua hỗ trợ tài chính để xây dựng cơ sở hạ tầng cần thiết trong bối cảnh khu vực này bị tác động nặng nề về nguồn cung dầu lửa do chiến tranh Iran và do việc eo biển Hormuz bị phong tỏa.
Tokyo coi Manila là đối tác quốc phòng chủ chốt và là khách hàng tiềm năng lớn đầu tiên của vũ khí Nhật Bản kể từ khi chính phủ của thủ tướng Takaichi bãi bỏ lệnh cấm xuất khẩu vũ khí sát thương vào tháng 04/2026. Theo AP, hai nước đã nhất trí tiếp tục đàm phán về việc mua nhiều tàu khu trục lớp Abukuma và máy bay huấn luyện TC-90 của hải quân Nhật Bản. Ngoài ra, Philippines cũng quan tâm đến tên lửa địa đối hạm Type-88. Tokyo cũng đã cung cấp cho Manila 5 radar giám sát bờ biển trong khuôn khổ chương trình viện trợ an ninh chính thức.
Khi thắt chặt mối quan hệ quân sự, hai nước cũng đặc biệt chú trọng đến Trung Quốc do những yêu sách chủ quyền của Bắc Kinh ở Biển Hoa Đông và Biển Đông, cũng như do quyết tâm thống nhất với Đài Loan, hòn đảo mà Trung Quốc tuyên bố là một phần lãnh thổ không thể tách rời.
Chuyến công du của tổng thống Philippines, kết thúc ngày 29/05, cũng nhằm đánh dấu kỷ niệm 70 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước. Philippines hiện giữ chức chủ tịch luân phiên của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN).
Na Uy tham gia chương trình "răn đe hạt nhân mở rộng" do Pháp đề xuất
Ngày 27/05/2026, tổng thống Emmanuel Macron thông báo Na Uy đã quyết định tham gia chương trình « răn đe hạt nhân mở rộng » do Pháp đề xuất, hiện đã quy tụ 8 nước. Pháp và Na Uy cũng ký một thỏa thuận hợp tác quốc phòng, trong đó có một điều khoản phòng thủ chung trong trường hợp bị tấn công.
Theo AFP, « Thỏa thuận Narvik » được ký nhân dịp thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Støre công du Pháp và được tổng thống Macron tiếp đón tại Điện Élysée. Nguyên thủ Pháp ca ngợi thỏa thuận này là « một bước tiến rất quan trọng trong quan hệ đối tác », sẽ trở thành « động lực thúc đẩy cho sự hợp tác đầy tham vọng » giữa hai nước.
Ông Macron nhấn mạnh Pháp và Liên Hiệp Châu Âu đã có những chương trình hợp tác quan trọng với Oslo để bảo vệ lãnh thổ đồng minh trước những mối đe dọa từ bên ngoài. Với vị trí địa lý, chiến lược quan trọng, Na Uy « sẽ mang lại giá trị gia tăng mạnh mẽ cho chiến lược răn đe hạt nhân mở rộng ».
Chương trình « răn đe hạt nhân mở rộng » được tổng thống Pháp công bố vào đầu tháng 03/2026 trong một bài phát biểu tại căn cứ chiến lược Ile-Longue gần Brest (miền đông Pháp). Na Uy là nước thứ 9tham gia, cùng với Ba Lan, Anh Quốc, Đức, Hà Lan, Thụy Điển, Đan Mạch, Bỉ, Hy Lạp. Tuy nhiên, tổng thống Macron tái khẳng định Pháp « vẫn giữ quyền quyết định cuối cùng » về việc sử dụng khả năng răn đe hạt nhân.
Theo chuyên gia Héloïse Fayet, Viện Nghiên cứu Quan hệ Quốc tế Pháp - IFRI, việc tham gia của Na Uy có thể bao gồm « việc thành lập một nhóm chỉ đạo hạt nhân, tham gia các cuộc tập trận hạt nhân của Pháp và chia sẻ thông tin tình báo ». Tuy nhiên, bà nhấn mạnh đây không phải là « chiếc ô hạt nhân » mà là một sự phối hợp. Theo chuyên gia Fayet, Phần Lan, các nước Baltic và có thể cả Rumani đang rất quan tâm đến chương trình "răn đe hạt nhân mở rộng" này.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét