Trong phiên điều trần kéo dài 2 ngày trong tuần này, lãnh đạo cấp cao quân đội Mỹ đã bị chất vấn về nhiều vấn đề gai góc như xung đột với Iran, các quyết định nhân sự và ngân sách quốc phòng trị giá 1,5 nghìn tỷ USD cho năm tới. Đây là lần đầu tiên kể từ khi chiến tranh với Iran bùng nổ vào ngày 28/2, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Thượng tướng Dan Caine tham dự một phiên điều trần công khai.Quyền Kiểm toán trưởng Lầu Năm Góc Jules Hurst (trái), Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth (giữa) và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng Dan Caine (phải) điều trần tại Đồi Capitol ở Washington vào ngày 30/4/2026. (Ảnh: Madalina Kilroy/The Epoch Times)
<!>
Vào thứ Tư (29/4) và thứ Năm (30/4), ông Hegseth và ông Caine lần lượt đến điều trần trước Ủy ban Quân vụ của Hạ viện và Thượng viện. Lầu Năm Góc đang tìm kiếm sự ủng hộ từ Quốc hội để thông qua ngân sách quân sự và quốc phòng kỷ lục 1,5 nghìn tỷ USD cho năm tài khóa 2027.
Phiên điều trần đầu tiên tại Hạ viện kéo dài khoảng 6 giờ; phiên điều trần tại Thượng viện vào ngày hôm sau kéo dài 3 giờ.
Trong cả hai phiên điều trần, các nghị sĩ Đảng Dân chủ nhiều lần tranh luận gay gắt với ông Hegseth. Trong khi đó, các nghị sĩ Đảng Cộng hòa phần lớn ủng hộ cách chính quyền Donald Trump xử lý xung đột với Iran và ủng hộ đề xuất tăng chi tiêu quân sự.
Dưới đây là 4 điểm chính của hai ngày điều trần.
Chỉ trích của Đảng Dân chủ đối với cuộc chiến Iran
Trong phần phát biểu mở đầu tại hai phiên điều trần, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth cho biết quân đội Mỹ đã đạt được những kết quả đáng kể chỉ sau vài tuần kể từ khi khai chiến với Iran. Sau đó, ông chỉ trích một số nghị sĩ (chủ yếu là Đảng Dân chủ), cho rằng họ tỏ ra nghi ngờ đối với các hoạt động quân sự gần đây ở Trung Đông.
Ông nói: “Hiện tại, đối thủ lớn nhất của chúng ta chính là những phát ngôn liều lĩnh, yếu kém và mang tư tưởng thất bại của các nghị sĩ Đảng Dân chủ trong Quốc hội cùng một số người thuộc Đảng Cộng hòa”.
Trong ngày điều trần đầu tiên, Hạ nghị sĩ Đảng Dân chủ bang New York Pat Ryan và Hạ nghị sĩ bang Pennsylvania Chris Deluzio đã đặt câu hỏi, nghi ngờ liệu quân đội Mỹ đóng tại cảng Shuaiba (Kuwait) có được bảo vệ đầy đủ vào thời điểm đầu xung đột hay không.
Ngày 1/3, một máy bay không người lái của Iran đã tấn công cơ sở tại cảng này, khiến 6 binh sĩ Mỹ thiệt mạng và hàng chục người bị thương.
Một số nghị sĩ Đảng Dân chủ cho rằng cuộc xung đột này có chi phí cao và không được lòng người dân trong nước. Hạ nghị sĩ bang California John Garamendi thậm chí còn mô tả cuộc chiến này đã khiến Mỹ rơi vào “vũng lầy” (quagmire).
Ông Garamendi nói: “Cuộc chiến do phía Mỹ chủ động khơi mào này (war of choice), ở mọi phương diện đều là một thảm họa về chính trị và kinh tế. Dù Tổng thống từng hứa sẽ giảm chi phí sinh hoạt, nhưng giá xăng đã tăng 40% và lạm phát cũng đang leo thang”.
Ông Hegseth lập tức phản bác, cho rằng những phát biểu như vậy chẳng khác nào “cung cấp công cụ tuyên truyền cho kẻ thù”.
Ông nói thêm: “Chỉ sau 2 tháng đã gọi đây là ‘vũng lầy’, cách nói như vậy thật đáng xấu hổ”.
Ngoài ra, các nghị sĩ Đảng Dân chủ tại Ủy ban Quân vụ của cả Hạ viện và Thượng viện cũng đặt câu hỏi về vụ không kích của Mỹ nhằm vào một trường nữ sinh ở Iran trong ngày đầu xung đột. Đáp lại, ông Hegseth cho biết quân đội hiện đang tiến hành điều tra vụ việc này.
Trong phiên điều trần ngày hôm sau, Thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ bang Illinois Tammy Duckworthcho rằng chính quyền Trump đã quá tập trung vào việc tuyên truyền thành tích đánh chìm hạm đội chính quy của Iran, trong khi lại đánh giá thấp mối đe dọa từ các xuồng tấn công nhanh của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran.
Bà Duckworth nhận định: “Iran từ lâu đã đầu tư vào lực lượng hải quân phi đối xứng thứ hai này, chuyên phát triển các năng lực tác chiến nhằm khiến lực lượng quân sự truyền thống của Mỹ khó có thể xác định và khóa mục tiêu”.
Dự luật bổ sung ngân sách cho xung đột Iran
Ngoài việc chất vấn cách chính quyền Donald Trump mô tả tiến triển của xung đột với Iran, các nghị sĩ Đảng Dân chủ cũng đặt câu hỏi về chi phí của chiến dịch quân sự này.
Trong phiên điều trần ngày đầu, quyền Chủ nhiệm ngân sách của Ngũ Giác Đài, ông Jules Hurst cho biết chiến dịch “Cơn thịnh nộ sử thi” (Operation Epic Fury) đã tiêu tốn khoảng 25 tỷ USD chỉ trong hai tháng đầu sau khi chiến sự bắt đầu.
Ông Hurst giải thích rằng, dù phần lớn chi phí dành cho đạn dược, con số này cũng bao gồm chi phí vận hành và bảo trì (O&M), cũng như chi phí thay thế các tài sản bị hư hại.
Trong phiên điều trần ngày hôm sau, Thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ bang Connecticut, Richard Blumenthal, cho rằng con số 25 tỷ USD là “thấp hơn nhiều so với chi phí thực tế”, đồng thời cho biết sẽ yêu cầu cung cấp thêm thông tin chi tiết.
Ông nói: “Tôi sẽ yêu cầu quân đội cung cấp một bản đánh giá chính xác hơn”.
Tờ Epoch Times đã liên hệ với văn phòng ngân sách của Ngũ Giác Đài để xin bình luận, nhưng người phát ngôn không cung cấp chi tiết về các khoản chi liên quan đến xung đột Iran.
Vào tháng 3 năm nay, Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth xác nhận rằng Ngũ Giác Đài đang tìm kiếm khoảng 200 tỷ USD ngân sách bổ sung để chi trả cho chiến dịch quân sự tại Iran, đồng thời cho biết con số này “có thể còn được điều chỉnh”.
Mặc dù chính quyền Trump đã bắt đầu trình bày kế hoạch ngân sách quốc phòng 1,5 nghìn tỷ USD cho năm tài khóa 2027, nhưng vẫn chưa đưa ra một đề xuất ngân sách riêng biệt cho cuộc chiến này.
Ông Hurst cho biết chính phủ sẽ đề xuất sau khi hoàn tất đánh giá toàn diện chi phí xung đột; hiện tại chiến sự vẫn chưa kết thúc, và do các bên đang tiến hành vòng đàm phán mới, tình hình đã tạm lắng trong ba tuần qua.
Ông Hegseth bảo vệ đề xuất ngân sách 1,5 nghìn tỷ USD
Hạ nghị sĩ bang Washington, thành viên cấp cao của Ủy ban Quân vụ Hạ viện Adam Smith bày tỏ lo ngại về quy mô ngân sách quốc phòng năm 2027, đồng thời chỉ ra rằng nợ công của Mỹ đã gần chạm mốc 40 nghìn tỷ USD.
Trong phát biểu mở đầu, ông nói: “Ngoài ra, một mối lo lớn khác là Ngũ Giác Đài đến nay vẫn chưa vượt qua kiểm toán. Nếu chúng ta tăng ngân sách thêm khoảng 50% đến 60%, liệu số tiền đó có được sử dụng hiệu quả hay không? Chúng ta hoàn toàn có lý do để hoài nghi”.
Đáp lại, ông Hegseth cho rằng đề xuất ngân sách năm 2027 nhằm tiếp tục thúc đẩy các kế hoạch để “đảo ngược tình trạng đầu tư thiếu hụt và quản lý kém trong bốn năm qua dưới thời chính quyền Biden”.
Trước các phiên điều trần tuần này, ông Hegseth đã công bố một đoạn video, thừa nhận những thất bại trong công tác kế toán tài chính của Ngũ Giác Đài, gọi đó là “một thảm họa hoàn toàn”, đồng thời cam kết tiến hành cải cách và phấn đấu vượt qua kiểm toán vào năm 2028.
Một trọng tâm của đề xuất ngân sách năm nay là tăng chi tiêu đóng tàu, nhằm thúc đẩy sáng kiến “Hạm đội Vàng” (Golden Fleet) của Tổng thống Trump. Sáng kiến này được khởi động vào tháng 12 năm 2025, bao gồm kế hoạch phát triển lớp thiết giáp hạm mới mang tên ông, cùng một lớp tàu hộ vệ hoàn toàn mới.
Hạ nghị sĩ bang Maine Jared Golden chỉ ra rằng nhiều dự án đóng tàu khác gần đây gặp trở ngại, đồng thời lo ngại rằng đề xuất ngân sách này quá vội vàng trong việc thiết kế các lớp tàu mới, nhưng lại phân bổ chưa đủ cho các tàu đã được kiểm chứng như khu trục hạm lớp Burke.
Ông Golden nói: “Tôi thực sự hy vọng các ông, Hải quân và Quốc hội có thể tạm chậm lại với kế hoạch về chiếc thiết giáp hạm này. Hãy dành thời gian để làm cho tốt, bất kể cuối cùng nó trông như thế nào. Còn hiện tại, hãy tập trung vào những tàu chủ lực mà các ông có thể dựa vào”.
Thượng nghị sĩ độc lập bang Maine Angus Kingđặt câu hỏi vì sao ngân sách năm 2027 không bao gồm chi phí liên quan đến Ukraine.
Ông Hegseth giải thích rằng việc không đưa viện trợ Ukraine vào ngân sách phản ánh chính sách của chính quyền Trump muốn chuyển gánh nặng này sang châu Âu.
Ông nói: “Chúng tôi muốn châu Âu đứng lên và gánh vác trách nhiệm này”.
Trong khi đó, Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa bang Montana Tim Sheehy – một cựu binh lực lượng SEAL – cho rằng cần tăng ngân sách cho lực lượng tác chiến đặc biệt. Đáp lại, ông Hegseth cho biết khoản chi này có thể sẽ được phân bổ thông qua các dự luật bổ sung trong tương lai.
Việc miễn nhiệm Tham mưu trưởng Lục quân gây quan ngại từ cả hai đảng
Các nghị sĩ của cả hai đảng đều ca ngợi năng lực lãnh đạo của Thượng tướng Randy George, người từng giữ chức Tham mưu trưởng Lục quân Mỹ cho đến đầu tháng 4 năm nay.
Hạ nghị sĩ Đảng Cộng hòa bang Georgia Austin Scott phát biểu trong phiên điều trần ngày đầu: “Thưa Bộ trưởng Hegseth, tôi tôn trọng ông. Nhưng tôi phải nói rằng, tôi không đồng ý với quyết định miễn nhiệm Tướng George”.
Ông Scott cho rằng Tướng George đã thành công trong việc đảo ngược “cuộc khủng hoảng tuyển quân nghiêm trọng nhất kể từ sau Chiến tranh Việt Nam”.
Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa bang Iowa Joni Ernst cũng bày tỏ sự tiếc nuối sâu sắc trước việc miễn nhiệm Tướng George, đồng thời thất vọng về việc trước đó Thượng tướng James Mingus – Phó Tham mưu trưởng Lục quân – cũng bị thay thế.
Khi Hạ nghị sĩ Đảng Dân chủ bang California Derek Tran hỏi Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth rằng liệu ông có trao đổi với Donald Trump về quyết định miễn nhiệm Tướng George hay không, ông Hegseth trả lời: “Tôi sẽ không tiết lộ nội dung các cuộc trao đổi cụ thể, nhưng ông ấy (Trump) đã được thông báo về hành động sắp được thực hiện”.
Thượng nghị sĩ bang Rhode Island, thành viên cấp cao của Ủy ban Quân vụ Thượng viện, Jack Reed,cũng là một trong những người đặt câu hỏi về lý do miễn nhiệm Tướng George.
Ông Hegseth cho biết, vì tôn trọng Tướng George và các sĩ quan khác bị buộc rời nhiệm sở, ông sẽ không tiết lộ chi tiết quyết định này. Ông cũng nhấn mạnh rằng trọng tâm hiện nay là tái định hình văn hóa của quân đội Mỹ.
Ông nói: “Nếu bạn muốn thay đổi một cơ quan và văn hóa của nó, nhưng vẫn để những người vốn thuộc hệ thống đó tiếp tục lãnh đạo, thì đó sẽ luôn là một nhiệm vụ rất khó khăn”.
Ryan Morgan/ Epoch Times
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét