Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Tư (6/5) cho biết, có thể đạt được một thỏa thuận hòa bình với Iran sớm nhất trong vòng một tuần. Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Nguồn: Fanpage Nhà Trắng) Sau khi ra lệnh tạm dừng hoạt động “Dự án Tự do”, ông Trump đã đưa ra đánh giá này trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại với Fox News hôm thứ Tư. Ông nói rằng phần quan trọng là đưa uranium làm giàu cao ra khỏi Iran và đảm bảo eo biển hoàn toàn mở cửa. Trước đó, ông đã cảnh báo rằng nếu Iran không nhanh chóng đồng ý thực thi lại phiên bản thỏa thuận về eo biển Hormuz, quân đội Mỹ sẽ tiến hành một đợt không kích mới.
<!>
Thỏa thuận khung tạm thời xuất hiện
Các nguồn tin và quan chức hôm thứ Năm tiết lộ với Reuters rằng Mỹ và Iran đang tiến gần tới một thỏa thuận tạm thời có giới hạn. Bản dự thảo khung này nhằm ngăn chặn chiến sự, nhưng vẫn giữ lại những vấn đề gây tranh cãi chưa được giải quyết. Kế hoạch này cốt lõi là một bản ghi nhớ ngắn hạn, chứ không phải thỏa thuận hòa bình toàn diện, cho thấy đây chỉ là bước chuyển tiếp.
Ngay cả khi chỉ là một phần thỏa thuận, thị trường đã tỏ ra hy vọng mạnh mẽ về việc mở lại eo biển. Thị trường chứng khoán toàn cầu hôm thứ Năm tiến gần mức cao kỷ lục, trong khi giá dầu giảm mạnh do các nhà đầu tư tin rằng gián đoạn nguồn cung sẽ được giải quyết.
Một quan chức cấp cao Pakistan tham gia hòa giải cho biết: “Ưu tiên hàng đầu của chúng tôi là khiến hai bên công bố chấm dứt chiến tranh vĩnh viễn, những vấn đề còn lại có thể được thảo luận khi nối lại đàm phán trực tiếp”. Theo thông tin, thỏa thuận khung này sẽ được triển khai theo 3 giai đoạn: chấm dứt chiến tranh chính thức, giải quyết khủng hoảng eo biển, và mở ra khoảng thời gian 30 ngày để tiến hành các cuộc đàm phán về thỏa thuận rộng hơn.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pakistan, ông Tahir Andrabi, hôm thứ Năm tại một cuộc họp báo ở Islamabad giữ thái độ lạc quan: “Chúng tôi dự đoán thỏa thuận sẽ được đạt được sớm hay muộn”.
Ông Trump: Iran muốn đạt thỏa thuận
Trong cuộc phỏng vấn tại Nhà Trắng hôm thứ Tư, ông Trump khẳng định Iran đang nóng lòng đạt thỏa thuận: “Họ muốn đạt thỏa thuận… Điều này rất có khả năng xảy ra, mọi việc sẽ kết thúc sớm”.
“Chiến dịch phong tỏa thật ấn tượng. Hải quân thể hiện cực kỳ xuất sắc, công việc của họ như một bức tường thép. Không ai có thể vượt qua. Đặc biệt là người Iran, dù thế nào cũng không thể đi qua,” ông Trump nói. “Vậy là họ hết đường rồi. Chúng ta sẽ xem liệu họ có đồng ý hay không.”
Reuters đưa tin, đề xuất mà các nguồn tin nhắc tới có thể chấm dứt chiến tranh quy mô lớn vốn đang bị tạm ngưng kể từ ngày 7/4, nhưng chưa giải quyết các yêu cầu cốt lõi của Mỹ, bao gồm việc Iran chấm dứt các hoạt động hạt nhân. Hôm thứ Tư ông Trump xác nhận, phía Mỹ yêu cầu Iran vận chuyển kho uranium làm giàu cao sang Mỹ và cam kết không vận hành cơ sở hạt nhân ngầm.
Về eo biển Hormuz, bị Iran dùng làm đòn bẩy và đóng cửa, ông Trump từng ra lệnh khởi động “Dự án Tự do” vào thứ Hai (4/5) để bảo vệ việc đi lại của tàu thuyền, nhưng ngay hôm sau đã tạm dừng, lý do là tiến trình đàm phán đang có kết quả.
Đàm phán “không có hạn chót”
Iran cho biết đang xem xét đề xuất, nhưng đồng thời cũng cố gắng chính thức hóa quyền kiểm soát tuyến hàng hải vận chuyển 20% thương mại dầu mỏ toàn cầu, tuyên bố rằng một cơ quan mới thành lập sẽ chịu trách nhiệm kiểm tra các tàu qua lại.
Ông Trump bày tỏ lạc quan nhưng cũng cảnh báo rằng nếu Iran từ chối đề xuất, ông có thể ra lệnh thực hiện “đòn tấn công quân sự cấp cao hơn”. Dưới tác động của phát biểu này, giá dầu quốc tế giảm; hôm thứ Năm, giá dầu Brent và dầu thô WTI của Mỹ đều xuống dưới 100 USD/thùng.
Hôm thứ Tư tại phòng Bầu dục, khi phóng viên hỏi liệu đàm phán có hạn chót không, ông Trump trả lời: “Không có hạn chót. Thỏa thuận chắc chắn sẽ đạt được, nhưng tuyệt đối không có hạn chót”.Kỳ vọng Mỹ–Iran đạt thỏa thuận đẩy chứng khoán Mỹ, châu Âu tăng mạnh, giá dầu giảm hơn 7%
Theo Lý Ngôn/ Epoch Times
Việt Nam – Trung Quốc tăng cường hợp tác, nhưng căng thẳng Biển Đông vẫn tiềm ẩn
Thứ Hai, 20/04/2026
Cuộc gặp giữa lãnh đạo Đảng Cộng sản Việt Nam Tô Lâm và lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc Tập Cận Bình gần đây, được giới quan sát phân tích cho rằng Hà Nội vẫn coi Bắc Kinh là đối tác hàng đầu. Tuy vậy, mối quan hệ kinh tế ngày càng tăng và chiến thuật “cắt lát salami” trên biển của Trung Quốc đã mang lại cho nước này đòn bẩy để dần dần làm xói mòn chủ quyền của Việt Nam.
Tổng Bí thư Tô Lâm thăm Trung Quốc từ ngày 14 -17/4. (Ảnh TTXVN)
Ông Tô Lâm đã kết thúc chuyến thăm cấp nhà nước kéo dài 4 ngày tới Trung Quốc vào ngày 17/4, với cam kết từ cả hai phía về việc mở rộng hợp tác trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), chất bán dẫn và đường sắt cao tốc, theo một tuyên bố chung.
Hai nước cũng đã ký kết các thỏa thuận về các vấn đề đảng phái, an ninh công cộng, hợp tác tư pháp, thương mại, chuỗi cung ứng và hải quan.
Ngày 15/4, ông Tô Lâm đã gặp ông Tập Cận Bình tại Bắc Kinh, cả hai lãnh đạo đảng đều nhất trí tiếp tục làm sâu sắc và nâng cao quan hệ song phương.
Đây là chuyến công du nước ngoài đầu tiên của ông Tô Lâm kể từ khi được bầu làm người đứng đầu nhà nước – một vai trò được Quốc hội Việt Nam nhất trí thông qua vào ngày 7/4. Việc thăng chức này, (phá vỡ với hệ thống lãnh đạo tập thể “tứ trụ” truyền thống của Việt Nam, vốn phân chia quyền lực giữa tổng bí thư đảng, chủ tịch nước, thủ tướng và chủ tịch quốc hội), đã đưa ông Tô Lâm trở thành nhân vật quyền lực nhất Việt Nam trong nhiều thập kỷ, một động thái ngày càng phản ánh mô hình chính trị của Bắc Kinh.
Tăng cường quan hệ hai đảng
Ông Phan Xuân Dũng, một nhà nghiên cứu cấp cao tại Viện ISEAS–Yusof Ishak ở Singapore, cho biết Bắc Kinh đã chọn thời điểm “thuận lợi về mặt chiến lược” để đón tiếp ông Tô Lâm, một thời điểm mà họ đã không có trong vài năm trở lại đây.
“Việc ông Lâm hợp nhất cả chức vụ Tổng Bí thư Đảng và Chủ tịch nước đánh dấu một sự thay đổi đáng kể trong cán cân quyền lực nội bộ của Hà Nội, một điều mà Bắc Kinh đã theo dõi sát sao,”ông Dũng nói với tờ The Epoch Times.
“Bằng việc trải thảm đỏ vào thời điểm này, Bắc Kinh đang nhắc nhở Hà Nội về sự tương đồng sâu sắc về tư tưởng giữa hai đảng cộng sản.”
Ông Dũng cho biết, điểm chung đó luôn đóng vai trò là lực kiềm chế mức độ mà Việt Nam sẵn sàng tiến về phía phương Tây.
Ông Hà Hoàng Hợp, nguyên chủ tịch một công ty tư vấn có trụ sở tại Hà Nội, Think Tank VietKnow, hiện là một nhà phân tích độc lập, cho biết Việt Nam muốn sử dụng chuyến thăm này để chứng tỏ rằng họ có thể hợp tác với các cường quốc cạnh tranh mà không bỏ quên Trung Quốc như một ưu tiên hàng đầu.
“Điều này cho thấy Việt Nam vẫn coi Trung Quốc là trung tâm bất chấp sự ve vãn của Hoa Kỳ và Nhật Bản, đồng thời thể hiện tầm ảnh hưởng của Trung Quốc đối với giới lãnh đạo cao cấp của Hà Nội,”ông Hợp nói với The Epoch Times.
Việt Nam từ lâu đã áp dụng chiến lược “ngoại giao tre” – một học thuyết do cố lãnh đạo ĐCSVN Nguyễn Phú Trọng đề xướng, theo đó giữ cánh cửa mở với tất cả các quốc gia mà không cam kết với bất kỳ khối nào.
Chiến lược ‘cắt lát salami’
Trong cuộc hội đàm, ông Tô Lâm và ông Tập đã đề cập đến vấn đề Biển Đông, khu vực mà hai nước từ lâu có những tranh chấp chủ quyền chồng chéo, và nhất trí cùng nhau giải quyết những khác biệt trên biển.
Tuy nhiên, Bắc Kinh đang âm thầm xây dựng các tiền đồn tại Rạn Linh Dương thuộc quần đảo Hoàng Sa – một quần đảo ở Biển Đông cũng đang bị Hà Nội và Đài Bắc tranh chấp.
Ông Hà Hoàng Hợp cho rằng việc ĐCSTQ tăng cường lực lượng là một hành động điển hình trong vùng xám, thuật ngữ dùng để chỉ các chiến thuật gây hấn được thiết kế để đe dọa đối phương mà vẫn nằm dưới ngưỡng chiến tranh.
Ông nói: “Bắc Kinh đang dần dần thay đổi thực tế trên biển trong khi phớt lờ các phản đối ngoại giao. Quan hệ kinh tế sâu sắc hơn mang lại cho Bắc Kinh nhiều đòn bẩy hơn để gây sức ép có tính toán”.
Trung Quốc là đối tác thương mại hàng đầu của Việt Nam từ năm 2004, với kim ngạch thương mại song phương đạt mức kỷ lục 290 tỷ USD vào năm 2025, theo hãng thông tấn nhà nước Trung Quốc Tân Hoa Xã.
Ông Hà Hoàng Hợp cảnh báo rằng mối nguy hiểm thực sự nằm ở chiến thuật “cắt lát salami” của chế độ Trung Quốc – một chiến lược tiến hành từng bước nhỏ nhằm đạt được kết quả mà không gây ra sự phản kháng ngay lập tức.
Ông nói: “Nếu chiến lược ‘cắt lát salami’ được duy trì trong hơn một thập kỷ, nó có thể dần dần hạn chế khả năng tiếp cận hoạt động của Việt Nam mà không cần phải dẫn đến một cuộc đối đầu chính thức. Nguy hiểm chính là sự mệt mỏi về chiến lược trong dài hạn”.
Nhưng ông Dũng cho biết Việt Nam không thụ động nhìn không gian biển của mình bị thu hẹp.
“Trong những năm gần đây, nước này đã đẩy nhanh đáng kể quá trình cải tạo đất ở quần đảo Trường Sa, mà không gây ra bất kỳ phản ứng tiêu cực công khai nào từ phía Trung Quốc,” ông Dũng cho biết.
Theo báo cáo tháng 8/2025 của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế về Sáng kiến Minh bạch Hàng hải châu Á, Việt Nam đã xây dựng 21 đảo nhân tạo ở quần đảo Trường Sa, một cụm đảo ở Biển Đông đang là tâm điểm của tranh chấp lãnh thổ với Trung Quốc, quốc gia chỉ xây dựng 7 đảo.
Ông Dũng cho biết cả Hà Nội và Bắc Kinh đều có những động lực mạnh mẽ để duy trì quan hệ kinh tế và quản lý căng thẳng ở Biển Đông.
Ông nói: “Việc phá vỡ mối quan hệ đó cũng gây ra tổn thất cho Bắc Kinh”.
“Cả Hà Nội và Bắc Kinh đều không thể gánh chịu những tổn thất về kinh tế và uy tín do một cuộc leo thang hàng hải nghiêm trọng gây ra.”
Tuân thủ có ràng buộc
Một cuộc khảo sát thường niên được Viện ISEAS–Yusof Ishak công bố vào tháng Tư cho thấy, khi được yêu cầu lựa chọn giữa hai siêu cường, nhiều người tham gia khảo sát tại các quốc gia thuộc Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) thích Trung Quốc hơn Hoa Kỳ.
Báo cáo cho biết 48% số người được khảo sát chọn Hoa Kỳ, trong khi 52% chọn Trung Quốc, tăng từ 47,7% so với năm trước.
ASEAN bao gồm 11 quốc gia thành viên, trong đó có Brunei, Campuchia, Indonesia, Lào, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore, Thái Lan, Việt Nam và Đông Timor.
Tuy nhiên, ông Dũng cho biết các quốc gia Đông Nam Á không vội vàng quay về phía Bắc Kinh, mà vẫn tiếp tục dựa vào Washington như một đối trọng với Trung Quốc.
“Nỗi lo ngại về sự quyết đoán của Trung Quốc ở Biển Đông và ảnh hưởng kinh tế công khai vẫn còn đó. Nhưng xét cho cùng, sự liên kết chiến lược là một đánh giá mang tính so sánh,” ông nói.
Theo ông Hà, mặc dù ĐCSTQ có ảnh hưởng mạnh mẽ trong khu vực, nhưng áp lực kinh tế và chính trị nội bộ hạn chế khả năng thực tế của đảng này trong việc đảm bảo sự tuân thủ của khu vực.
Ông cho biết: “Đối với Việt Nam nói riêng, điều này tạo ra một cơ hội thực sự nhưng khá hẹp: phản kháng mạnh mẽ hơn trước các hành vi ép buộc trong vùng xám, giành được những nhượng bộ kinh tế cụ thể và tăng cường quan hệ đối tác an ninh”.
“Bắc Kinh không thể gánh thêm một mặt trận thù địch công khai thứ hai ở vùng biên giới phía nam của mình.”
Mỹ và Iran nổ súng tại Eo biển Hormuz; mỗi bên đều cáo buộc đối phương nổ súng trước
THỨ NĂM, 7/5/2026
Kevin Breuninger
- Mỹ và Iran đã nổ súng tại Eo biển Hormuz, trong đó mỗi bên đều cáo buộc phía bên kia là kẻ khơi mào cuộc tấn công.
- Trong một tuyên bố, Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) cho biết lực lượng của họ đã "chặn đứng các cuộc tấn công vô cớ từ phía Iran và đáp trả bằng các đòn tấn công tự vệ" khi ba tàu khu trục của Hải quân Hoa Kỳ đang di chuyển qua eo biển này vào cuối ngày thứ Năm.
- Trước đó, Iran đã cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn vốn rất mong manh giữa hai nước bằng cách tấn công nhiều mục tiêu nằm trong và xung quanh eo biển này—một điểm thắt chiến lược trọng yếu trong cuộc chiến đang diễn ra.
- Tổng thống Donald Trump được cho là đã tuyên bố rằng thỏa thuận ngừng bắn vẫn còn hiệu lực, đồng thời gọi các cuộc tấn công này "chỉ là những cú chạm nhẹ mang tính thiện chí" (love tap).
Việc các hành động thù địch bùng phát trở lại càng khiến thỏa thuận ngừng bắn giữa hai nước trở nên nguy cấp hơn—một thỏa thuận vốn đã bị tổn hại nghiêm trọng bởi những cáo buộc liên tiếp cho rằng các điều khoản của nó đang bị vi phạm. Trong một cuộc điện đàm với phóng viên đài ABC News vào cuối ngày thứ Năm, Tổng thống Donald Trump vẫn khẳng định rằng thỏa thuận ngừng bắn vẫn có hiệu lực, và mô tả các cuộc tấn công vừa qua "chỉ là những cú chạm nhẹ mang tính thiện chí".
Trong một bài đăng sau đó trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump tuyên bố rằng Mỹ đã "tiêu diệt hoàn toàn" các lực lượng Iran tham gia vào cuộc đụng độ này; theo lời ông, các lực lượng đó bao gồm những chiếc xuồng nhỏ và máy bay không người lái—những thứ đã "rơi xuống đại dương một cách thật tuyệt đẹp, hệt như một chú bướm đang rơi xuống nấm mồ của chính mình vậy!"
Ông cũng tái khẳng định rằng Iran sẽ phải hứng chịu thêm nhiều cuộc tấn công nữa nếu họ không chịu ký kết một thỏa thuận hạt nhân.
"Cũng giống như việc chúng ta đã đánh gục họ một lần nữa trong ngày hôm nay, chúng ta sẽ đánh gục họ mạnh tay hơn nhiều, và dữ dội hơn nhiều trong tương lai, nếu họ không chịu ký kết Thỏa thuận đó—và phải ký THẬT NHANH!" ông Trump viết.
Vụ bùng phát căng thẳng tại eo biển này—tuyến đường vận chuyển dầu mỏ hàng đầu thế giới và là điểm thắt chiến lược trọng yếu trong cuộc chiến hiện tại—diễn ra đúng vào thời điểm Iran được cho là đang xem xét một đề xuất từ phía Mỹ, với mục tiêu chấm dứt cuộc chiến và mở đường cho các cuộc đàm phán hạt nhân sâu rộng hơn. Trong một tuyên bố, Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) cho biết các lực lượng của họ đã "chặn đứng những cuộc tấn công vô cớ từ phía Iran và đáp trả bằng các đòn tấn công tự vệ" khi ba tàu khu trục của Hải quân Hoa Kỳ đang di chuyển qua eo biển này vào cuối ngày thứ Năm
"Các lực lượng Iran đã phóng nhiều tên lửa, máy bay không người lái và tàu nhỏ" khi các tàu chiến Hoa Kỳ đang di chuyển về phía Vịnh Oman, CENTCOM cho biết. "Không có khí tài nào của Hoa Kỳ bị trúng đòn."
CENTCOM đã "loại bỏ các mối đe dọa đang bay tới và nhắm mục tiêu vào các cơ sở quân sự của Iran chịu trách nhiệm tấn công lực lượng Hoa Kỳ, bao gồm các bãi phóng tên lửa và máy bay không người lái; các địa điểm chỉ huy và kiểm soát; cùng các nút tình báo, giám sát và trinh sát," tuyên bố của Bộ Tư lệnh này nêu rõ.
"CENTCOM không tìm kiếm sự leo thang căng thẳng, nhưng vẫn duy trì vị thế và luôn sẵn sàng bảo vệ các lực lượng Hoa Kỳ." Trước đó, Iran đã cáo buộc Hoa Kỳ vi phạm lệnh ngừng bắn vốn rất mong manh giữa hai nước bằng cách tấn công nhiều mục tiêu bên trong và xung quanh khu vực eo biển này.
"Quân đội Mỹ — vốn mang bản chất hiếu chiến, khủng bố và cướp bóc — đã vi phạm lệnh ngừng bắn khi nhắm mục tiêu vào một tàu chở dầu của Iran đang di chuyển từ vùng biển ven bờ Iran" về phía eo biển, một quan chức quân sự Iran cho biết trong một tuyên bố được dịch thuật gửi tới các hãng tin nhà nước.
Các lực lượng vũ trang của Iran đã "ngay lập tức trả đũa bằng cách tấn công các tàu quân sự của Hoa Kỳ ở phía đông Eo biển Hormuz và phía nam Cảng Chabahar, gây ra những thiệt hại đáng kể cho các tàu này," người phát ngôn cho biết, theo nội dung của tuyên bố được ghi nhận.
Tuyên bố của CENTCOM không hề đề cập đến lệnh ngừng bắn — vốn bắt đầu từ ngày 8 tháng 4 như một thỏa thuận đình chiến tạm thời kéo dài hai tuần và sau đó đã được Tổng thống Trump đơn phương gia hạn.
Khi được đề nghị bình luận về các cuộc tấn công này, Nhà Trắng đã dẫn chiếu CNBC tới tuyên bố của CENTCOM.
U.S. and Iran trade fire in Strait of Hormuz; each claims other shot first
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét