Mỹ tăng cường lệnh cấm vận dầu hỏa Iran, đồng thời thảo luận về nối lại đàm phán với Teheran Vào lúc Hoa Kỳ phong tỏa eo biển Hormuz từ hôm thứ Hai đầu tuần, bộ Tài Chính Mỹ hôm 15/04/2026 đưa thêm gần 20 nhân vật, thực thể và cơ sở năng lượng của Iran vào danh sách trừng phạt. Cùng lúc, Nhà Trắng thông báo đang thảo luận về việc tổ chức vòng đàm phán thứ nhì với Teheran và « lạc quan » về khả năng đạt được thỏa thuận. Bộ trưởng Tài Chính Scott Bessent khẳng định Hoa Kỳ nhắm vào « giới tinh hoa của chế độ » tại Teheran, trong đó có gia đình Shamkhani đang thống trị lĩnh vực dầu hỏa Iran.
<!>
Mỹ cũng nhắm vào nhiều cơ sở hạ tầng năng lượng, các hải cảng của Iran. Trong danh sách trừng phạt lần này còn có tên của một công dân Iran bị cáo buộc tài trợ cho phong trào Hồi Giáo ở Liban và ba công ty bị cho là thuộc một mạng lưới rửa tiền quy mô lớn gắn kết Iran với Venezuela.
Trong một thông cáo khác, bộ Ngoại Giao Mỹ giải thích « đang thực hiện các biện pháp hạn chế các nguồn thu nhập của Iran do nước này muốn kiểm soát eo biển Hormuz », bắt chẹt cộng đồng quốc tế.
Trên mặt trận ngoại giao, phát ngôn viên của phủ tổng thống Mỹ Karoline Leavitt, trong cuộc họp báo hôm qua, tuyên bố một cách chung chung « chúng tôi lạc quan trước viễn cảnh đạt được một thỏa thuận » với Iran. Washington phủ nhận tin đồn về khả năng chính quyền Trump triển hạn lệnh ngừng bắn với Iran, trên nguyên tắc có hiệu lực đến ngày 23/04/2026.
Từ hôm qua, lãnh đạo quân đội Pakistan đến Teheran thảo luận với ngoại trưởng Abbas Araghchi. Islamabad đang nỗ lực thuyết phục Teheran trở lại vòng đàm phán sau thất bại hồi tuần trước.
Hội nghị quốc tế về an ninh tại eo biển Hormuz
Theo dự kiến, vào chiều mai, 17/04/2026, tổng thống Pháp và thủ tướng Anh sẽ đồng chủ trì tại Paris một hội nghị về bảo đảm an ninh và an toàn cho tàu thuyền tại eo biển Hormuz. Theo lời thủ tướng Anh Keir Starmer, hiện có khoảng 40 quốc gia hưởng ứng sáng kiến bảo vệ tự do hàng hải tại khu vực này. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nhấn mạnh « nhiệm vụ sẽ do nhiều quốc gia đảm trách nhưng mang tính hòa bình » và sẽ chỉ được triển khai một khi kết thúc xung đột.
Trump loan tin lãnh đạo Liban - Israel sẽ đối thoại lần đầu tiên
Trên mạng Truth Social hôm qua, 15/04/2026, tổng thống Mỹ Donald Trump loan tin là lãnh đạo Liban và Israel sẽ có cuộc đối thoại hôm nay, lần đầu tiên từ 34 năm. Theo AFP, Israel cũng khẳng định sẽ có cuộc gặp cấp thượng đỉnh Israel - Liban, nhưng phía Liban chưa xác nhận.
Trên đài phát thanh quân sự Israel, bà Gila Gamliel, bộ trưởng bộ Cách Tân Israel, cho biết : « Thủ tướng sẽ lần đầu tiên nói chuyện với tổng thống Liban sau rất nhiều năm đối thoại giữa hai nước hoàn toàn bị cắt đứt, và chúng ta có thể hy vọng rằng tiến trình này sẽ dẫn đến sự thịnh vượng của Liban với tư cách một quốc gia ». Tuy nhiên, bà Gila Gamliel không cho biết thời gian cụ thể của cuộc trao đổi.
Tổng thống Liban Joseph Aoun hôm nay ra cho biết việc ngừng bắn phải diễn ra trước mọi cuộc trao đổi trực tiếp giữa lãnh đạo hai nước. Trả lời báo giới, một quan chức Liban xin ẩn danh nhấn mạnh « Hoa Kỳ muốn thấy một nền hòa bình lâu dài (giữa Liban và Israel), nhưng không hề yêu cầu một lệnh ngừng bắn ngay lập tức » giữa Israel và lực lượng Hezbollah Liban. « Loại trừ hoàn toàn » phong trào Hezbollah thân Iran tại Liban là mục tiêu của chính quyền Israel hiện nay.
Hôm nay, theo AFP, trong một thông điệp đăng tải trên mạng Telegram, chủ tịch Quốc Hội Iran, Mohammad Bagher Ghalibaf, tuyên bố ngừng bắn tại Liban là « vấn đề tối quan trọng » với Teheran.
Về chiến sự, theo hãng thông tấn chính thức của Liban, Israel đã phá hủy cây cầu Qasmiyeh, ở miền Nam Liban, cây cầu chiến lược cuối cùng nối liền vùng Tyre và Sidon. Quân đội Israel một lần nữa kêu gọi người dân Liban rời khỏi toàn bộ khu vực miền Nam, đến tận sông Zahrani, cách biên giới với Israel khoảng 40 km về phía bắc.
Eo biển Hormuz : Iran có thể cho tàu bè đi qua phần lãnh hải Oman, nếu Mỹ có các nhân nhượng
Hãng tin Anh Reuters hôm nay, 16/04/2026, cho hay, theo một nguồn tin nội bộ Iran, Teheran có thể xem xét cho tàu thuyền tự do đi lại qua phần lãnh hải Oman của eo biển Hormuz mà không lo bị tấn công, như một phần trong các đề xuất đàm phán với Mỹ.
Eo biển Hormuz, rộng khoảng 34 km, nằm giữa Iran và Oman, trên tuyến đường từ Vịnh Ba Tư đến Ấn Độ Dương và là tuyến đường chính cho nguồn cung năng lượng dầu khí từ Trung Đông và nhiều mặt hàng thiết yếu khác, bao gồm cả phân bón. Quyền kiểm soát eo biển này là vấn đề then chốt trong các cuộc đàm phán Mỹ - Iran.
Theo Reuters, đề xuất nói trên là « bước đi rõ ràng đầu tiên của Teheran », trái với lập trường cứng rắn của Iran trong những tuần gần đây, bao gồm việc thu phí tàu thuyền đi qua tuyến đường thủy quốc tế này, điều mà ngành vận tải biển toàn cầu coi như hành động đơn phương chưa từng có tiền lệ, vi phạm các công ước hàng hải.
Nguồn tin xin ẩn danh nói trên không cho biết rõ liệu Iran có đồng ý dọn sạch bất kỳ thủy lôi nào mà nước này có thể đã đặt trong vùng biển đó hay không, và liệu tất cả các tàu thuyền - kể cả những tàu có liên hệ với Israel - có được phép đi qua tự do hay không.
Một nguồn tin an ninh phương Tây cho biết đề xuất cho các tàu thuyền đi qua vùng biển Oman đang được phía Mỹ xem xét, mặc dù chưa rõ Washington có phản hồi nào hay chưa. Nguồn tin của Reuters cho hay khả năng thực thi đề xuất này phụ thuộc vào việc Washington có sẵn sàng đáp ứng một số yêu cầu của Teheran hay không.
Theo thông tín viên RFI Shiavos Ghazi từ Teheran, dự án thu phí tàu thuyền sẽ được Quốc Hội Iran xem xét trong những ngày tới. Ngày 09/04, sau tuyên bố ngừng bắn hai tuần để đàm phán, tổng thống Mỹ Donald Trump thậm chí tuyên bố có thể « liên doanh » với Iran để thu phí tàu thuyền qua eo biển, nhưng ngay sau đó, phát ngôn viên Nhà Trắng Karoline Leavitt khẳng định tổng thống « muốn thấy eo biển được mở lại ngay lập tức mà không có bất kỳ hạn chế nào và đó là điều chúng tôi sẽ buộc họ phải thực hiện ».
Hôm qua, tàu chở dầu Rich Starry của Trung Quốc, từ Iran, sau khi vượt qua eo biển vào thứ Ba, đã phải quay đầu. Tàu container Golbon mang cờ Iran, bị Mỹ trừng phạt, đã vượt qua eo biển trong đêm, nhưng đã phải dừng lại trước khi tiếp cận Pakistan.
Xin nhắc lại là, hôm qua, tư lệnh các lực lượng vũ trang Iran, tướng Ali Abdollahi, đã cảnh báo nếu Mỹ tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz, Teheran sẽ phong tỏa luôn cả Hồng Hải.
Nga oanh kích ồ ạt Ukraina, ít nhất 18 người thiệt mạng
Ukraina vừa trải qua đêm kinh hoàng nhất kể từ đầu năm. Tính đến 7 giờ sáng 16/04/2026, Nga phóng tổng cộng 659 drone và 44 tên lửa vào Ukraina trong vòng 24 giờ. Thiệt hại về nhân mạng rất cao : ít nhất 18 người chết, hơn 100 người bị thương. Thủ đô Kiev, thành phố cảng Odessa (miền nam) và vùng Dnipropetrovsk (miền trung) bị oanh kích nặng nhất.
Kiev bị « tấn công kép » gây hỏa hoạn ở một số khu vực. Một drone Nga bay rất thấp đã đâm vào một tòa nhà 18 tầng. Hoạt động cứu hộ vẫn đang tiếp diễn và số người thiệt mạng có thể tăng lên.
Thông tín viên Emmanuelle Chaze tại Kiev cho biết thêm :
« Thiệt hại nhân mạng rất lớn và tiếp tục tăng lên khi lực lượng cứu hộ tìm kiếm người sống sót trong đống đổ nát. Sáng nay (16/04), tại thủ đô Kiev, trong số những người thiệt mạng có một phụ nữ 35 tuổi và con trai 12 tuổi, sống tại một khu dân cư ở trung tâm thành phố. Mảnh vỡ từ drone và tên lửa rơi xuống gây nhiều đám cháy khắp thủ đô.
Trong số khoảng 20 người bị thương có ít nhất 4 nhân viên cứu hộ, cứu hỏa và cảnh sát. Họ bị thương khi đang ứng phó với cuộc tấn công ban đầu. Chính quyền Ukraina nói đến "một cuộc tấn công kép". Đây là chiến thuật phổ biến của Nga, thường oanh kích thêm lần nữa vào hiện trường để gây thương vong tối đa cho lực lượng cứu hộ.
Thiệt hại nhân mạng cũng cao ở thành phố Odessa. Vụ oanh kích vào một chung cư đã khiến ít nhất 6 người chết. Hai người cũng đã thiệt mạng ở Dnipro trong một vụ oanh kích tương tự. Tổng cộng có hơn 80 người bị thương trên cả nước ».
Tổng thống Ukraina Volodymyr Zelensky khẳng định loạt tấn công đẫm máu nhất của Nga kể từ đầu năm chứng minh Matxcơva không xứng đáng được nới lỏng hoặc dỡ bỏ cấm vận và « không thể bình thường hóa quan hệ với Nga như hiện nay ». Ngoại trưởng Andrii Sybiha kêu gọi cộng đồng quốc tế hành động. Trên mạng X, ông viết : « Việc trì hoãn các biện pháp trừng phạt nhắm vào Nga hoặc các gói hỗ trợ cho Ukraina là vô đạo đức, phản tác dụng và nguy hiểm ».
Sáng 16/04, chủ tịch Hội Đồng Châu Âu, Antonio Costa lên án « vụ tấn công kinh khủng (của Nga) nhắm vào thường dân ở Ukraina ».
Matxcơva cũng thông báo bắn hạ 207 drone Ukraina trên lãnh thổ Nga trong đêm 15-16/04. Hai trẻ em, 5 và 14 tuổi, đã thiệt mạng trong một vụ tấn công bằng drone vào các chung cư ở Tuapse, thuộc vùng Krasnodar, miền nam nước Nga.
Úc dự kiến tăng chi tiêu quốc phòng lên 3% GDP vào năm 2033
Chính phủ Úc hôm nay, 16/04/2026, thông báo sẽ tăng chi tiêu quốc phòng lên 3% tổng sản phẩm nội địa GDP vào năm 2033, so với mức 2% hiện nay. Thông báo này được đưa ra trong bối cảnh tổng thống Mỹ Donald Trump gây áp lực buộc các đồng minh tăng chi tiêu quân sự.
Theo kênh truyền thông Úc ABC News, bộ trưởng Quốc Phòng Úc Richard Marles cho biết chính phủ có kế hoạch tăng mạnh chi tiêu quân sự của Úc trong thập kỷ tới, với khoản chi bổ sung 53 tỷ đô la Úc (tương đương 38 tỷ đô la Mỹ). Lãnh đạo bộ Quốc Phòng Úc nhấn mạnh đây là « mức tăng chi tiêu quốc phòng lớn nhất trong thời bình » của nước Úc. Báo Nhật Japan Times cho biết thêm, tổng chi tiêu quốc phòng đến năm 2035-2036 của Úc dự kiến lên đến hơn 633 tỉ đô la Mỹ.
Mục tiêu trước đó của Canberra về chi tiêu quốc phòng vào năm 2033, được đặt ra vào năm 2024, là 2,3% GDP . Trả lời báo giới, bộ trưởng Quốc Phòng Richard Marles nhấn mạnh nước Úc « đang đối mặt với những hoàn cảnh chiến lược phức tạp và đầy thách thức nhất kể từ khi kết thúc Đệ nhị Thế chiến », cuộc chiến tại Trung Đông đang « làm phức tạp thêm đáng kể cục diện chiến lược toàn cầu », « thế giới cảm thấy kém an toàn hơn ».
Theo bộ trưởng Marles, quyết định tăng chi tiêu quốc phòng lên 3% GDP tập trung vào việc tăng cường sức mạnh quốc phòng của Úc, « nhưng các liên minh, đặc biệt là với Hoa Kỳ, sẽ luôn là nền tảng đối với quốc phòng Úc ».
Lo ngại về sức mạnh gia tăng của hải quân Trung Quốc, Úc đã tiến hành hiện đại hóa quốc phòng trong những năm gần đây. Năm 2021, Úc ký kết thỏa thuận hợp tác quốc phòng AUKUS với Mỹ và Vương quốc Anh. Khoản đầu tư quốc phòng kỉ lục của nước Úc dự kiến sẽ dùng để mua một hạm đội gồm ít nhất 8 tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân của Mỹ trong khuôn khổ AUKUS. Tổng chi phí dự kiến cho các tàu ngầm này sẽ là khoảng từ 193 tỷ đô la Mỹ đến 264 tỷ đô la Mỹ trong vòng 30 năm.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét