Madison Freeman
Thứ Năm, ngày 10 tháng 7 năm 2025,
Trong số tất cả các rối loạn liên quan đến tuổi tác mà mọi người lo sợ, bệnh Alzheimer (AD) đứng đầu danh sách. Đây là loại chẩn đoán có cảm giác như một sự tan vỡ chậm chạp, biểu hiện bằng chứng mất trí nhớ, lú lẫn và khó nói hoặc viết. Nó thường biến người bệnh thành một người mà người thân của họ hầu như không nhận ra. Và mặc dù vẫn chưa có cách chữa trị, các nhà khoa học đang đạt được tiến bộ trong việc phát hiện sớm hơn và làm chậm sự tiến triển của bệnh.
<!>
Thay vì tập trung vào các yếu tố nguy cơ riêng lẻ, các nhà nghiên cứu hiện đang tập trung vào bốn quỹ đạo riêng biệt có thể diễn ra âm thầm nhiều năm trước khi chẩn đoán, mỗi yếu tố đều tiết lộ những hiểu biết quan trọng về thời điểm, mức độ nghiêm trọng và rủi ro.
Một nghiên cứu được công bố trên eBioMedicine đã xem xét dữ liệu sức khỏe của gần 25.000 bệnh nhân tại Kho Dữ liệu Y tế của Đại học California. Thay vì tách biệt các yếu tố nguy cơ riêng lẻ, các nhà nghiên cứu tại UCLA đã theo dõi các chuỗi chẩn đoán, khám phá cách một số bệnh lý diễn biến theo từng bước dẫn đến bệnh Alzheimer.
"Chúng tôi phát hiện ra rằng các quỹ đạo nhiều bước có thể chỉ ra các yếu tố nguy cơ mắc bệnh Alzheimer cao hơn so với các bệnh lý đơn lẻ", tác giả đầu tiên của nghiên cứu, Mingzhou Fu, cho biết trong một tuyên bố. "Việc hiểu được những con đường này có thể thay đổi căn bản cách chúng ta tiếp cận việc phát hiện và phòng ngừa sớm."
Liên quan: Một loại thuốc dị ứng phổ biến có liên quan đến nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ cao hơn
Thay vì tập trung vào các triệu chứng riêng lẻ như mất trí nhớ hoặc suy giảm nhận thức không gian sau khi chúng đã xuất hiện, nghiên cứu mới này có thể giúp các nhà khoa học xác định những bệnh nhân có nguy cơ nhiều năm trước khi bệnh thực sự phát triển.
Nghiên cứu đã xác định bốn nhóm quỹ đạo chính:
Lộ trình sức khỏe tâm thần: Các tình trạng tâm thần có thể dẫn đến suy giảm nhận thức, chẳng hạn như tăng huyết áp, rung nhĩ, tiểu đường tuýp 2, rối loạn lo âu, v.v.
Lộ trình bệnh não: Các tình trạng rối loạn chức năng não tăng dần theo thời gian, bao gồm tăng huyết áp và các bệnh mạch máu não như đột quỵ và phình động mạch.
Lộ trình suy giảm nhận thức nhẹ: Tiến triển suy giảm nhận thức dần dần và các triệu chứng khởi phát và tồn tại trong thời gian ngắn khác như thiếu máu não cục bộ, rối loạn mãn kinh, rối loạn cương dương ở nam giới.
Lộ trình bệnh mạch máu: Các bệnh tim mạch thường bắt đầu bằng các vấn đề về mạch máu và rối loạn khớp và mô mềm.
Các phát hiện cho thấy bệnh Alzheimer không đi theo một lộ trình chung cho tất cả. Thay vào đó, các nhóm người khác nhau có thể trải qua các quỹ đạo riêng biệt dựa trên tiền sử sức khỏe của họ.
Trong khoảng 26% trường hợp, chẩn đoán tuân theo một chuỗi sự kiện rõ ràng - ví dụ, huyết áp cao thường xuất hiện trước, sau đó là trầm cảm, cuối cùng làm tăng khả năng mắc bệnh Alzheimer.
"Tóm lại, nghiên cứu của chúng tôi cung cấp một khuôn khổ toàn diện để xác định và phân tích các quỹ đạo bệnh dẫn đến bệnh Alzheimer bằng cách sử dụng dữ liệu EHR", các tác giả nghiên cứu cho biết. "Bằng cách tiết lộ các con đường riêng biệt và liên kết với nhau dẫn đến bệnh Alzheimer, phương pháp này cung cấp những hiểu biết sâu sắc có thể cải thiện việc đánh giá rủi ro, chẩn đoán kịp thời và can thiệp có mục tiêu. Các nghiên cứu trong tương lai nên tập trung vào việc xác nhận các quỹ đạo này trong các nhóm bổ sung, điều tra các cơ chế sinh học làm nền tảng cho các mô hình tiến triển này và phát triển các biện pháp can thiệp có mục tiêu cho các nhóm quỹ đạo cụ thể."
Các bác sĩ cho biết 4 mô hình này có thể dự đoán sớm bệnh Alzheimer. Bài viết đầu tiên được đăng trên Men's Journal vào ngày 10 tháng 7 năm 2025
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét