Ngày hôm nay, thứ Ba, 16 tháng Sáu, 2026, Iran vừa mới đưa ra một điều kiện tiên quyết để có bất cứ một thỏa ước hoà bình nhằm chấm dứt chiến tranh là Do thái phải rút quân ra khỏi Lebanon. Ngoại trưởng Iran hôm thứ Ba cho biết thỏa thuận sơ bộ nhằm chấm dứt chiến tranh với Hoa Kỳ sẽ yêu cầu Israel rút quân khỏi Lebanon - một điều kiện mà Israel đã bác bỏ và có thể làm đổ vỡ thỏa thuận, dẫn đến việc tái bùng nổ chiến tranh toàn diện. Thỏa thuận giữa Mỹ và Iran này chưa được công khai, và các quan chức đôi khi đưa ra những cách giải thích mâu thuẫn về nội dung của nó.
<!>
Mặc dù Israel không phải là một bên tham gia thỏa thuận, nhưng nước này vẫn là một phần của cuộc chiến sau khi cùng với Mỹ tiến hành các cuộc tấn công vào Iran vào ngày 28 tháng 2. Israel cũng đã chiến đấu chống lại nhóm phiến quân Hezbollah do Iran hậu thuẫn ở Lebanon và chiếm giữ những vùng lãnh thổ rộng lớn của nước này.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết việc Israel tiếp tục chiếm đóng miền nam Lebanon sẽ vi phạm thỏa thuận.
“Nếu không có sự rút quân của lực lượng Israel khỏi các vùng lãnh thổ mà họ chiếm đóng trong cuộc chiến này, chiến tranh vẫn chưa hoàn toàn kết thúc”, ông Araghchi nói.
Cũng nên nói thêm, một quan chức Mỹ, giấu tên khi được hỏi về nội dung chính của thỏa thuận, cho biết thỏa thuận không yêu cầu Israel rút quân. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hôm thứ Hai tuyên bố Israel sẽ ở lại Lebanon “chừng nào còn cần thiết”.Bản tin hàng ngày của AP có những câu chuyện hàng đầu, bối cảnh và một vài bất ngờ thú vị
Bộ Ngoại giao Thụy Sĩ cho biết lễ ký kết thỏa thuận sẽ diễn ra vào thứ Sáu tại khu nghỉ dưỡng Bürgenstock gần thành phố Luzern. Lời kêu gọi Israel rút quân khỏi Lebanon của Iran làm phức tạp thêm bất kỳ thỏa thuận nào.
Pakistan cho biết thỏa thuận kêu gọi chấm dứt các hoạt động quân sự, bao gồm cả ở Lebanon, như Iran đã khẳng định từ lâu. Nhưng lời kêu gọi Israel rút quân của Araghchi lại tạo thêm một vấn đề mới. Điều này đặt Israel vào thế khó xử khi họ cố gắng làm suy yếu khả năng quân sự của Hezbollah mà không làm tổn hại đến thỏa thuận được ủng hộ bởi đồng minh quan trọng nhất của họ, Hoa Kỳ. Israel đã xâm lược miền nam Lebanon sau khi Hezbollah bắn tên lửa qua biên giới trong tuần đầu tiên của cuộc chiến. Kể từ đó, họ đã mở rộng phạm vi quân sự lên mức chưa từng thấy trong nhiều thập kỷ và tấn công các mục tiêu sâu bên trong Beirut.
Theo một quan chức cấp cao của Mỹ - người đã trao đổi với các phóng viên hôm thứ Hai với điều kiện giấu tên để thảo luận về các nội dung chính của thỏa thuận - văn bản này quy định việc mở cửa "ngay lập tức" eo biển Hormuz và dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng của Iran.
Dữ liệu từ các trang web theo dõi tàu bè cho thấy, ít nhất hai tàu chở dầu đã rời Iran vào thứ Ba và vượt qua vòng phong tỏa quân sự của Mỹ mà không bị ngăn chặn. Trang web theo dõi vận tải biển thương mại TankerTrackers.com cho biết đây là những lô dầu thô xuất khẩu đầu tiên của Iran trong vòng hai tháng qua.
Trang web này cho biết họ đã xác nhận việc khởi hành của hai tàu treo cờ Iran là Diona và Hero II thông qua hình ảnh vệ tinh; tổng cộng hai tàu này chở 3,8 triệu thùng dầu thô của Iran. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết họ không đưa ra bình luận nào.
Tiếp theo, Mỹ và Iran sẽ bắt đầu đàm phán trong 60 ngày về chương trình hạt nhân của Iran và khả năng dỡ bỏ các lệnh trừng phạt; thông tin này do các quan chức Pakistan - những người đã hỗ trợ làm trung gian cho thỏa thuận tạm thời - chia sẻ với điều kiện giấu tên khi thảo luận về văn bản chưa được công bố. Các quan chức cấp cao của Mỹ cũng nói với phóng viên hôm thứ Hai rằng thỏa thuận bao gồm khả năng giải tỏa các khoản tiền bị phong tỏa của Iran và một quỹ trị giá 300 tỷ USD để hỗ trợ tái thiết Iran nếu Tehran đáp ứng được các tiêu chí nhất định. Tuy nhiên, sau đó ông Trump tuyên bố Mỹ sẽ không "đầu tư" tiền vào Iran.
Các quan chức Mỹ vẫn chưa giải thích rõ cách thức thỏa thuận sẽ giải quyết vấn đề chương trình hạt nhân của Iran, bao gồm việc ai sẽ chịu trách nhiệm xác minh sự tuân thủ của Iran, cũng như ai sẽ tiêu hủy hoặc di dời lượng uranium làm giàu ở mức độ cao được cho là đang chôn giấu dưới các cơ sở hạt nhân vốn đã bị hư hại nặng nề trong các cuộc tấn công của Mỹ vào mùa hè năm ngoái.
Trong khi đó, Netanyahu khẳng định rằng Israel sẽ không rút quân ra khỏi các vùng họ chiếm đóng trong cuộc chiến vừa qua.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz đã tuyên bố rằng lực lượng Israel sẽ không rút khỏi miền nam Lebanon và sẽ tiếp tục duy trì hiện diện tại các khu vực an ninh đã được thiết lập trong thời gian cần thiết. Lập trường này của Israel được đưa ra trong bối cảnh sau:
Thỏa thuận Mỹ-Iran: Israel đưa ra tuyên bố này ngay sau khi một thỏa thuận tạm thời giữa Hoa Kỳ và Iran được công bố. Ngoại trưởng Iran khẳng định rằng thỏa thuận ngừng bắn đòi hỏi Israel phải rút toàn bộ lực lượng khỏi Lebanon, tuy nhiên cả Mỹ và Israel đều cho biết việc rút quân không nằm trong các điều khoản của thỏa thuận.
Các mục tiêu của Israel: Giới chức Israel tuyên bố quân đội nước này sẽ chiếm đóng các vùng đệm biên giới vô thời hạn nhằm ngăn chặn các mối đe dọa tại địa phương và triệt phá cơ sở hạ tầng của Hezbollah.
Xung đột đang diễn ra: Israel vẫn tiếp tục các hoạt động quân sự và các cuộc không kích trong khu vực, đồng thời tuyên bố rằng họ không chịu sự ràng buộc bởi các điều khoản mà Mỹ và Iran đã thỏa thuận.
Tóm Lại:
Hoa Kỳ đã vì Israel mà phiêu lưu dấn thân vào cuộc chiến không có lối thoát. Nay Trump đang tìm mọi phương án để rút lui mà trong đó, dựa theo tin rò rỉ, có thể sẽ giải tỏa các khoản tiền bị phong toả cho Iran 300 tỷ USD đô. Tuy nhiên, Iran vẫn khư khư không chịu từ bỏ chương trình hạt nhân. Và ngày thứ Sáu tuần này tại Thuỵ Sĩ, nếu thật sự có một thỏa ước nào đó thì có lẽ chỉ là một khế ước tạm thời ngừng chiến trong 60 ngày để hai bên tiếp tục thương thuyết.
Câu hỏi bây giờ được đặt ra là liệu Tổng thống Trump có đủ bản lĩnh để bắt Do thái phải rút quân hay Do thái có quyền quyết định theo ý của họ? Nếu điều này không xảy ra thì cuộc chiến không biết khi nào mới chấm dứt bởi vì nhóm phiến quân Hezbollah là cánh tay nối dài của Iran cho nên bằng mọi giá Iran phải bảo vệ nhóm này. Ngược lại, Do thái lấy cớ nếu nhóm Hezbollah còn hiện hữu, còn phát triển thì mối nguy cơ cho Do thái vẫn còn. Đây không phải là bài toán có đáp số dễ cho Trump vì thế trong những ngày sắp tới thế giới đang chờ xem quyết định của Trump như thế nào.
Trong Tam Thập Lục Kế của Tôn Tử không biết Trump áp dụng kế nào. Kế thứ 36 là “Tẩu Vi thượng sách” nghĩa là “xách dép chạy dài” mà không biết có được hay không?
Linda Nguyễn
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét