Mỹ, Iran chấp nhận ngừng bắn 15 ngày, bắt đầu đàm phán ngay thứ Sáu tại Pakistan Chưa đầy hai giờ trước khi hết hạn tối hậu thư do ông đưa ra với Iran, tối qua, 07/04/2026, tổng thống Mỹ Donald Trump đã công bố lệnh ngừng bắn 15 ngày với điều kiện Iran mở lại eo biển Hormuz. Ngay sau đó, Hội đồng Tối cao An ninh Quốc gia Iran tuyên bố chấp nhận hưu chiến và cho biết các cuộc đàm phán với Mỹ sẽ bắt đầu vào thứ Sáu 10/04 tại Islamabad. Iran cũng nhấn mạnh rằng thời gian ngừng bắn hai tuần có thể được triển hạn nếu hai bên đồng thuận.
Thông tín viên Vincent Souriau tại Washington tường trình :
Donald Trump viết trên mạng Truth Social : « Tôi chấp thuận đình chỉ các cuộc oanh kích trong hai tuần… » Tổng thống Mỹ đã đồng ý với đề xuất của các nhà trung gian Pakistan, muốn ông cho thêm thời gian, với điều kiện Iran chấp nhận mở lại eo biển Hormuz hoàn toàn, bảo đảm an toàn và ngay lập tức.
Rõ ràng, các cam kết của chính quyền Iran cuối cùng đã thuyết phục được tổng thống Mỹ. Theo ông, đây là một lệnh ngừng bắn song phương. Điều này có nghĩa là Iran cũng sẽ ngừng bắn tên lửa vào các nước Vùng Vịnh trong hai tuần đó.
Đặc biệt, Donald Trump nhấn mạnh Washington và Teheran cũng đã đạt tiến bộ đáng kể hướng tới một thỏa thuận hòa bình dài hạn. Tổng thống Trump cho biết Mỹ đã nhận được một đề xuất 10 điểm của Iran và theo ông, đề xuất này có thể làm cơ sở để bắt đầu các cuộc đàm phán. Hai tuần hưu chiến sẽ cho phép kế hoạch sơ bộ này được hoàn thiện.
Thỏa thuận nói trên là kết quả từ nỗ lực trung gian của từ tổng tham mưu trưởng quân đội Pakistan, tướng Asim Munir, và thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif. Trên mạng X sau đó, ông Sharif cho biết đã mời phái đoàn Iran và Mỹ gặp nhau tại Islamabad vào thứ Sáu. Hãng thông tấn Iran ISNA hôm nay thông báo chủ tịch Quốc Hội Mohammad Baqer Qalibaf sẽ dẫn đầu phái đoàn Iran đàm phán với phó tổng thống Mỹ J. D. Vance.
Chưa rõ lệnh ngừng bắn sẽ có hiệu lực như thế nào. Các phương tiện truyền thông Israel cho biết lệnh ngừng bắn sẽ bắt đầu khi Iran mở lại eo biển Hormuz, trong khi Israel dự kiến các cuộc tấn công của Iran có thể vẫn tiếp diễn trong thời gian này.
Trước mắt, cả hai bên đều tự tuyên bố mình chiến thắng sau khi chấp nhận hưu chiến. Người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavitt tuyên bố trong một thông cáo: « Đây là một chiến thắng của Hoa Kỳ mà tổng thống Trump và quân đội tuyệt vời của chúng ta đã làm nên ». Nói với AFP qua điện thoại ngay sau khi lệnh ngừng bắn được công bố, tổng thống Trump khẳng định: « Một chiến thắng toàn diện và hoàn toàn, 100%. Không còn nghi ngờ gì nữa ».
Iran ca ngợi chiến thắng trước « nước Mỹ tội phạm »
Thỏa thuận đình chiến trong 2 tuần để tiếp tục đàm phán trực tiếp tại Islamabad dưới sự bảo trợ của Pakistan cũng được chính quyền Teheran ca ngợi là « thắng lợi lớn » trước « nước Mỹ tội phạm ». Trên mạng X ngày 08/04/2026, ngoại trưởng Abbas Araghchi cho biết Iran chấp nhận mở lại eo biển Hormuz « trong thời hạn hai tuần » nếu các cuộc tấn công vào Iran chấm dứt.
Vẫn theo chính quyền Teheran, quân đội Iran sẽ giám sát việc tàu thuyền đi qua eo biển hàng ngày trong thời gian ngừng bắn. Thông tín viên RFI Siavosh Ghazi tại Teheran cho biết thêm về phản ứng của chế độ Iran :
Khoảng 2 giờ sáng (08/04), vẫn còn rất đông người trên đường phố ở Teherancũng như ở các thành phố tỉnh lẻ, tạo thành chuỗi người trên các cây cầu và xung quanh các nhà máy điện. Mười lăm phút sau khi tổng thống Trump thông báo trên mạng xã hội, Hội Đồng Tối Cao An Ninh Quốc Gia Iran đã ra thông cáo chính thức xác nhận lệnh ngừng bắn và bắt đầu các cuộc đàm phán vào thứ Sáu. Thông cáo ca ngợi chiến thắng của dân tộc Iran và chúc mừng người dân Iran về chiến thắng này.
Văn bản khẳng định « nước Mỹ tội phạm đã bị buộc chấp nhận kế hoạch 10 điểm của Iran ». Trong số những điểm được nếu trong kế hoạch có cam kết không tấn công Iran, Teheran kiểm soát eo biển Hormuz, chấp nhận việc Iran làm giàu uranium, Hoa Kỳ dỡ bỏ tất cả các lệnh trừng phạt, kể cả những lệnh trừng phạt do Quốc Hội Mỹ thông qua, chấm dứt tất cả các nghị quyết của Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc về Iran, bồi thường chiến tranh và việc rút toàn bộ lực lượng ra khỏi khu vực. Do đó, đối với Teheran, đây là một chiến thắng lớn trước Hoa Kỳ, chỉ 40 ngày sau khi cuộc xung đột bắt đầu.
Ngay sau thông báo ngừng bắn, hôm nay lực lượng Vệ Binh Cách Mạng Hồi Giáo tuyên bố “không tin” vào những lời hứa của Mỹ. Teheran thông báo đã oanh kích nhiều cơ sở dầu lửa tại Kuwait và Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất. Theo trang theo dõi giao thông hàng hải Marine Traffic, hai tàu chở dầu đầu tiên đã đi qua eo biển Hormuz kể từ khi Iran chấp nhận mở lại tuyến hàng hải chiến lược này.
Israel : Thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran không bao gồm Liban
Phải mất vài giờ sau thông báo của Mỹ và Iran về lệnh ngừng bắn, Israel mới có phản ứng. Thủ tướng Benjamin Netanyahu cho biết Israel ủng hộ quyết định của tổng thống Mỹ tạm đình chỉ các cuộc oanh tạc vào Iran và nối lại đàm phán. Tuy nhiên, theo lãnh đạo chính phủ Israel, lệnh ngừng bắn này không áp dụng cho Liban.
Thông tín viên Frédérique Misslin từ Jerusalem tường thuật :
« Đây là những gì người ta nhớ được từ bình luận đầu tiên của thủ tướng Benjamin Netanyahu bằng tiếng Anh vào sáng nay, bốn giờ sau thông báo của Donald Trump, một tuyên bố muộn màng và dường như miễn cưỡng.
Thủ tướng Israel ủng hộ quyết định đình chỉ các cuộc không kích chống Iran trong vòng hai tuần. Nhưng cuối bản thông cáo, ông nói thêm rằng "lệnh ngừng bắn không bao gồm Liban", một điều hoàn toàn mâu thuẫn với thông báo của Pakistan, bên trung gian hòa giải cho cuộc xung đột.
Tuy nhiên, theo báo Mỹ The New York Times, Donald Trump và Benjamin Netanyahu đã nói chuyện với nhau tối hôm qua (07/04). Tại mặt trận Liban, Israel hành động đơn phương ngay từ đầu, nhắm mục tiêu vào các chiến binh Hezbollah được Iran hậu thuẫn.
Hơn 1.500 người Liban đã thiệt mạng trong vòng một tháng. Quân đội Israel hiện đang chiếm đóng một dải đất rộng ở phía nam Liban, một khu vực bao gồm nhiều làng mạc, cách chiến tuyến 10 cây số. Hôm qua, Israel còn kêu gọi người dân sơ tán khỏi thành phố Tyr.
Sáng nay, lãnh đạo phe đối lập Israel, Yair Lapid, đã có phản ứng, đả kích thủ tướng về lệnh ngưng bắn. Trên mạng xã hội X, ông viết : "Chưa bao giờ thấy một thảm họa ngoại giao đến như thế trong lịch sử đất nước". Lãnh đạo đối lập Israel nói thêm rằng Benjamin Netanyahu đã không đạt được bất kể mục tiêu nào do chính ông đặt ra ».
Thông báo hưu chiến : giá dầu giảm, chứng khoán khởi sắc
Thông báo hưu chiến hai tuần giữa Mỹ và Iran khiến giá dầu trên thị trường thế giới giảm xuống dưới ngưỡng 100 đô la/thùng và thị trường chứng khoán Á – Âu thở phào nhẹ nhõm.
Cụ thể, theo AFP, giá hai loại dầu thô tham chiếu là Brent Biển Bắc và WTI của Mỹ lần lượt giảm xuống còn 92,95 đô la và 94,79 đô la/thùng. Tương tự, giá khí đốt cũng rớt xuống ở mức 43,98 euro/MWh.
Chỉ số chứng khoán tại các sàn giao dịch lớn ở châu Á và châu Âu cũng tăng mạnh từ hơn 2% đến hơn 7%. Thông báo ngưng bắn cũng khiến giá vàng tăng thêm 2,30%, đạt mức 4.8014 đô la/ ounce, trong khi đồng đô la giảm giá mạnh so với đồng euro và đồng yên Nhật Bản.
Dù vậy, chuyên gia kinh tế Kathleen Brooks cảnh báo, « nếu lệnh ngưng bắn bị gián đoạn hay nếu tầu thuyền không nhanh chóng qua được eo biển Hormuz, tâm lý thị trường có thể thay đổi ».
Quốc tế hoan nghênh thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran
Ngay sau khi Mỹ và Iran đồng ý ngừng bắn trong hai tuần, tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Antonio Guterres đã « hoan nghênh » và kêu gọi các bên tham gia cuộc xung đột tôn trọng trách nhiệm và nghĩa vụ « để mở đường cho một nền hòa bình toàn diện và lâu dài trong khu vực ».
Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ, Irak đều kỳ vọng các bên tuân thủ thỏa thuận đạt được. Liên minh vũ trang thân Iran trong « Phong trào Kháng chiến Hồi giáo Irak » tuyên bố sẽ tạm ngừng tấn công vào « căn cứ của đối phương » tại Irak và khu vực trong hai tuần. Các nước Vùng Vịnh hoan nghênh thỏa thuận liên quan đến cuộc chiến mà họ « đã hết sức cố gắng tránh », theo lời một quan chức của Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất.
Trung Quốc, nước mà tổng thống Mỹ cho biết « đã gây sức ép để Iran chấp nhận đàm phán », « sẽ tiếp tục nỗ lực khôi phục hòa bình ở Trung Đông », theo người phát ngôn bộ Ngoại Giao Mao Ninh, được AFP trích dẫn.
Trên mạng X, chủ tịch Hội Đồng Châu Âu Antonio Costa kêu gọi « các bên » tôn trọng thỏa thuận để đi đến « hòa bình lâu dài » ở Trung Đông. Chủ tịch Ủy Ban Châu Âu Ursula von der Leyen « cảm ơn Pakistan » vì đã giúp « làm giảm căng thẳng ».
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đánh giá thỏa thuận ngừng bắn là « tin tốt » nhưng cần phải bao gồm cả Liban. Đối với thủ tướng Tây Ban Nha, việc Israel tiếp tục tấn công Liban là « điều không thể chấp nhận được ». Thủ tướng Đức cho biết Berlin sẵn sàng giúp « bảo đảm bảo tự do hàng hải ở eo biển Hormuz ». Còn Tokyo kêu gọi « các biện pháp cụ thể » để giảm căng thẳng, trong đó có việc bảo đảm an toàn cho tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, nơi trung chuyển đến 70% lượng dầu thô nhập khẩu của Nhật Bản.
Ngày 08/04, trên mạng X, ngoại trưởng Ukraina Andriy Sybiha ca ngợi « thái độ kiên quyết của Mỹ đã mang lại kết quả » và kêu gọi Washington « buộc Matxcơva đúc kết một lệnh ngừng bắn và chấm dứt chiến tranh Ukraina ».
Ấn Độ muốn thả rắn và cá sấu để chống di dân bất hợp pháp
Huy động rắn và cá sấu : Đây là biện pháp đang được lực lượng biên phòng Ấn Độ nghiêm túc suy nghĩ để ngăn làn sóng nhập cư bất hợp pháp từ Bangladesh. Hai nước láng giềng có đến hơn 4.000 km biên giới, chủ yếu là ở các vùng đầm lầy, rừng ngập mặn, châu thổ được hình thành từ sông suối bắt nguồn từ dãy Himalaya nên không thể dựng hàng rào.
Trả lời AFP ngày 08/04/2026, Manoj Barnwal, một sĩ quan cấp cao của Lực lượng Biên phòng Ấn Độ (BSF) cho biết « chúng tôi được yêu cầu nghiên cứu ý tưởng triển khai các loài bò sát như rắn và cá sấu vào những khoảng trống do các con sông tạo ra và không được bảo vệ ». Theo chính quyền New Delhi, trên tổng số 2.216 km đường biên giới giữa bang Tây Bengal của Ấn Độ và lãnh thổ Bangladesh, chỉ 1.647 km là có hàng rào bảo vệ.
Kịch bản đã được thảo luận vào tháng Hai trong một cuộc họp tại trụ sở BSF. Ông Manoj Barnwal đánh giá « đây là một ý tưởng đột phá, nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức, đặc biệt là về vấn đề an ninh », ví dụ « tìm đâu ra những loài bò sát này ? Chúng sẽ ảnh hưởng như thế nào đến cư dân của các làng dọc biên giới ? »
Kể từ khi lên nắm quyền năm 2014, chính phủ cực kỳ bảo thủ của thủ tướng Narendra Modi đã ưu tiên chống tình trạng nhập cư bất hợp pháp, đặc biệt là từ Bangladesh chủ yếu theo đạo Hồi. Quan hệ giữa New Delhi và Dacca trở nên căng thẳng hơn kể từ năm 2024, sau khi cựu thủ tướng Bangladesh Sheikh Hasina bị lật đổ và sống lưu vong ở Ấn Độ.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét