Lê Mộng Nguyên Và Trăng Mờ Bên Suối - Đỗ Bình

Bà Nicole, GS Lê Mộng Nguyên, GS Phạm Đình Liên, DS Đặng Quốc Cơ

Đã từ lâu tôi muốn viết về Nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên qua Con Người và Tác Phẩm, nhưng vẫn chờ ông trả lời một câu hỏi của tôi về Nàng thơ trong ca khúc tiền chiến Trăng Mờ Bên Suối. Đến khi ông trả lời thì tôi đang bận soạn cuốn Những Khuôn Mặt Văn Hóa VN Hải Ngoại, và trong cuốn này: Nghệ Sĩ Những Đóa Hoa Đời, tôi ghi lại những câu chuyện văn học liên quan đến ông. 

<!>

Viết về một người đã khuất rất khó, nhất là người đó lại nổi tiếng gần thế kỷ như nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên lại càng khó hơn nhiều! Khi còn tại thế giáo sư Lê Mộng Nguyên rất nhiều lần trước công chúng tự giới thiệu về mình và ca khúc Trăng Mờ bên Suối.

Tiểu Sử GS Lê Mộng Nguyên

Giáo sư Lê Mộng Nguyên sinh năm 1930 tại Phú Xuân (Huế), Thừa Thiên, và mất tại Paris ngày 19 tháng 6 năm 2023 ở Paris. GS-Tiến Sĩ Quốc Gia, Lauréat de l'Université Paris 1Panthéon Sorbonne (1er Prix de Thèse d'Etat) với 3 bằng Cao học Droit public, Science politique & Droit privé (avocat à la Cour de Paris).

Lê Mộng Nguyên được bầu làm Viện Sĩ (membre titulaire) Viện Hàn Lâm Khoa Học Hải Ngoại Pháp ngày 05/12/1997, thay thế cựu hoàng Bảo Đại băng hà ngày 31/07/1997), đã từng hành chức GS-Tiến Sĩ Quốc Gia tại Đại học Paris IPanthéon Sorbonne, Franche-Comté Besançon, Paris 8-St Denis cùng Paris 4-Sorbonne nouvelle và chính thức hành nghề luật sư cạnh Tòa Thượng Thẩm Paris (1962-1997).

Quá trình sinh hoạt văn nghệ:

Lê Mộng Nguyên làm thơ, viết văn và sáng tác nhạc từ ngày thơ ấu. Bài nghiên cứu lịch sử về "Phan Đình Phùng" được Việt Nam Tân Báo (dưới thời chính phủ Trần Trọng Kim) cho đăng lúc ông chưa đầy 15 tuổi và cũng là năm bài Xuân Tươi được đưa lên báo "Quốc Gia Xuân Mậu Tý". Trúng tuyển Giải Thưởng Hoàng Đế Bảo Đại trong cuộc Thi Văn Chương giữa học sinh các trường Trung học, được cấp thẻ nhà báo do Hòa thượng Thích Minh Châu - Chủ nhiệm tờ Phật giáo Văn Tập mà Lê Mộng Nguyên đã cho đăng thơ và nhạc như "Mồng Tám Tháng Tư", sau này đổi thành "Rằm Tháng Tư ". Bài Mồng Tám Tháng Tư được ban nhạc trẻ hồi ấy trình bày dưới sự điều khiển của Nhạc Sĩ Lê Mộng Nguyên với cây đàn violon để khai mạc lễ khánh thành chùa Từ Đàm ở Huế. Bài Trăng Mờ Bên Suối viết và cho in năm 1949. Ông tâm sự:«Tôi lấy nguồn gốc cảm hứng đưa đẩy tôi về những ngày sau Cách Mạng tháng 8: Gia đình tôi dạo ấy ở làng Phú Xuân, bên bờ sông Bình Lục, cạnh đô thành Huế, với Đập Đá chia cách sông này với Hương Giang, và bên kia là Thôn Vỹ Dạ... Bài (Về Chơi Thôn Vỹ, 1950). 

Tôi còn mãi trong trí nhớ, thuở đó tôi chỉ là một thiếu niên chưa đầy 15 tuổi: cái hình ảnh hư ảo của một ban ca nhạc rong, đi chỗ này qua chỗ khác để truyền bá tinh thần cách mạng và luôn tiện là một cách sinh sống trong thời khói lửa, trong đó có một ông già chơi đàn accordéon và một đứa trẻ chừng 9 tuổi, cùng hát bài Sơn La (thật giống như trong Sans Famille của Hector Malot), theo cung ré mineur với những âm thanh bình dị, dễ dàng : sol sol, la la, ré ré... (tôi không còn nhớ rõ đoạn tiếp), nhưng sau này biết là của Đỗ Nhuận (có người nói ông già ấy chính là nhạc sĩ Đỗ Nhuận). Nhạc rất buồn làm tôi rưng rưng nuớc mắt, bóc túi tìm xem có đồng xu nào để trả ơn... Đêm ấy, trên đường về nhà dưới ánh trăng, tôi bàng hoàng liên tưởng đến bức tranh linh động mà tôi vừa chứng kiến và văng vẳng còn trong tâm trí tiếng hát đau khổ như thốt tự đáy lòng của những kẻ bị tù đày dưới thời Pháp thuộc. Có lẽ ở trong tiềm thức và trong lúc sáng tác Trăng Mờ Bên Suối bốn năm sau, bằng cung ré mineur, những nốt nhạc bình dị và dễ thương đã thúc đẩy tôi làm rất mau lẹ cho xong bài hát mà sau này (cũng rất mau lẹ) sẽ trở thành một tình ca muôn thuở. Trăng Mờ Bên Suối được sáng tác vào mùa thu 1949 để đánh dấu một mối tình bất diệt nhưng vô vọng giữa hai đứa trẻ yêu nhau trong thời khói lửa, vì sẽ xa nhau mãi mãi... sau một đêm gặp gỡ cuối cùng bên bờ suối dưới ánh trăng mờ.»

Sinh Hoạt Văn Hóa Paris

Giáo sư Lê Mộng Nguyên là viện sĩ của Viện Hàn Lâm Khoa Học Hải Ngoại Pháp. Ở Pháp có một số hội đoàn người Pháp sinh hoạt văn hóa được công chứng theo luật 1901, và lấy danh xưng Hàn Lâm, chỉ là một Hội quy tụ những người cùng chuyên môn hay sở thích…nhưng không phải là Viện Hàn Lâm Khoa Học Hải Ngoại Pháp. Giáo sư Lê Mộng Nguyên chính thức là thành viên của Viện.

Chúng tôi: giáo sư Lê Mộng Nguyên, gáo sư Phạm Đình Liên và tôi là anh em kết nghĩa, cùng sinh hoạt trong Câu Lạc Bộ Văn Hóa VN Paris. Vì chỗ tình thân đó nên mỗi lần Viện Hàn Lâm Khoa Học Hải Ngoại Pháp tổ chức chúng tôi đều được mời tham dự để nghe các Viện sĩ diễn thuyết. Có một lần giáo sư Lê Mộng Nguyên thuyết trình về đề tài Điện Biên Phủ, giáo sư Nguyên có nhờ người thư ký của Viện Hàn Lâm gởi giấy mời đến một số nhân sĩ người Việt ở Paris. Không hiểu vì lý do gì thư mời không đến người nhận, do đó đã vắng mặt rất nhiều người đồng hương, trong khi đó khách tham dự người Pháp rất đông. Chúng tôi được giáo sư Lê Mộng Nguyên gọi phôn mời nên đã có mặt. Những người hiện diện hôm đó: Giáo sư Vũ Quốc Thúc, BS Nguyễn Bá Hậu, Dược sĩ Đặng Quốc Cơ, Nhà văn Bình Huyên, Nhà văn Từ Trì, Dược sĩ Đặng Mộng Lan, GS Mguyễn Minh Cầm, GS Phạm Đình Liên và tôi.

Trong sinh hoạt văn hóa của cộng đồng người Việt ở Paris, nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên là người nổi tiếng diễn thuyết hay, nhưng dài! Rất nhiều lần ông được mời làm diễn giả, và trong bài diễn thuyết dù ở chủ đề gì thì ông cũng phải nói qua về ca khúc Trăng Mờ Bên Suối! Đó là ca khúc tiền chiến ra đời đã hơn 70 năm nhưng vẫn còn được công chúng yêu thích mãi đến hôm nay. Giai điệu ca khúc buồn man mác, ca từ có chút ước vọng, có chút tiếc nuối ẩn chứa mối tình đầu đời của nhạc sĩ trước ngày ông sang Pháp du học vào đầu năm 1950. Ông yêu ca khúc và nhắc đến ca khúc như được sống lại với kỷ niệm thuở ban đầu có người tình xưa. Cứ mỗi lần như thế mắt ông khép lại để tận hưởng tiếng nhạc lời ca của ca khúc trong tâm tưởng mà quên mình đang diễn thuyết. Có lẽ ông qúa trân trọng một kỷ niệm đẹp của thời niên thiếu, và thêu dệt kỷ niệm đó thành một ca khúc hay cho đời. Do đó ông thích các bằng hữu gọi ông là nhạc sĩ hơn là giáo sư, học giả.

Trong sinh hoạt văn học ở Paris, có lần ra mắt sách, khán phòng im lặng để nghe ông đang giới thiệu tác phẩm thơ, cuốn Hoạn Nạn Ca, dày 1000 trang của GSTS Phạm Quang Minh ở Cali sang. Trong lúc nhạc sĩ lê Mộng Nguyên đang thao thao bất tuyệt, ông bị nhạc sĩ Lê Trạch Lựu đứng lên nói lớn:«Lại nhắc đến Trăng Mờ Bên Suối nữa, Biết rồi, khổ lắm nói mãi!». Tôi liền đến chỗ ngồi của nhạc sĩ Lê Trạch Lựu khều nhẹ như yêu cầu ông đừng làm gián đoạn chương trình. Nhạc sĩ Lê Trạch Lựu cũng đã từng mê sảng gọi tên người tình trong ca khúc tiền chiến «Em Tôi » của mình trong lúc ông đang diễn thuyết.

Nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên đã quen bị bằng hữu lên tiếng cắt lời trong lúc diễn thuyết, nhưng ông thường chỉ cười và tiếp tục diễn thuyết.

Một lần khác năm 2006 chúng tôi được Cộng đồng người Việt và Nhân sĩ ở tỉnh Lyon vinh danh về sự đã góp chút phần trong việc bảo tồn văn hóa ở hải ngoại. Trong đó gồm: Nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên, nhạc sĩ Trịnh Hưng, nhà thơ, kịch tác gia Văn Bá BS Nguyễn Văn Ba, nhà văn hải Triều từ Canada sang, và tôi. Chúng tôi được mời ngồi hai bàn đối nhau đặt trên sân khấu. Ngồi cùng bàn: Nhà văn Hải Triều, nhạc sĩ Trịnh Hưng, nhà thơ Đỗ Bình, nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên và nhạc sĩ Ngọc Hải ở Lyon, ông cũng là Linh mục qua Pháp năm 1964. Nhạc sĩ Ngọc Hải viết những bài tình ca quê hương rất hay trong đó có ca khúc Khúc Nhạc Tha Hương viết vào đầu thập niên 60 khi còn ở quê nhà. Bàn đối diện là Kịch tác gia, nhà thơ Văn Bá và những nhà khoa bảng trong đoàn của ông.

Nhà thơ Văn Bá có tập thơ in trong nước 1955, sau đó ông qua Pháp du học, hành nghề bác sĩ chuyên khoa mắt, và là giáo sư thỉnh giảng một số trường đại học ở Paris. Ông là thành viên tích cực trong Câu Lạc Bộ Văn Hóa Paris nên có sự giao tình giữa nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên. Chương trình khai mạc lúc 14 giờ, mỗi tác giả được giới thiệu và phát biểu tối đa 20. Nhà thơ Văn Bá được sắp cuối vì ông và Văn Đoàn sẽ trình diễn một vở kịch mới do ông sáng tác. Trong lúc nhà thơ Văn Bá đang giới thiệu tác phẩm thì nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên lại thì thầm nói về ca khúc Trăng Mờ Bên Suối cho cha Trần Ngọc Hải nghe. Nhà thơ văn Bá nổi giận ngưng phát biểu, và nói lớn: «Xin hãy giữ im lặng và tôn trọng tinh thần của buổi sinh hoạt này! Lúc các anh phát biểu tôi ngồi im nghe hơn 4 tiếng, giờ đến phiên tôi phát biểu anh lại không nghe tôi nói!».

Nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên chắp tay giơ cao như ngỏ lời xin lỗi, và nhà thơ Văn Bá lại tiếp tục phát biểu sau đó ông cùng đoàn diễn kịch đến cuối chương trình. Trở về Paris chúng tôi vẫn sinh hoạt chung trong Câu lạc bộ Văn Hóa, và sự giao tình giữa nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên và các bạn đó vẫn đầm thắm, vì họ là những người qua Pháp du học lúc còn trẻ nên đã thấm phong cách thẳng thắn của văn hóa người Pháp dù đôi lúc gặp những chuyện bất đồng nhưng không bất hòa.

Vào mùa xuân năm 2008 giáo sư Lê Mộng Nguyên và tôi được Cộng Đồng Người Việt ở Hoa Thịnh Đốn, Hội Văn Bút Miền Đông Hoa Kỳ, Nguyệt san Cỏ Thơm và Tuần báo Đại Chúng mời sang Mỹ gặp gỡ đồng hương. Nhân dịp này Tuần báo Đại Chúng, ông bà chủ nhiệm Hoài Thanh, và nhà văn Phong Thu đã tổ chức cho chúng tôi ra mắt Thơ Nhạc.

Đỗ Bình và Lê Mộng Nguyên với Bằng hữu Virginia

Ngày đó ngoài những ca sĩ trình bày CD Lê Mộng Nguyên, ông và các nhà văn, nhà thơ Sơn Tùng, Lưu Nguyễn Đạt, Trần Quốc Bảo, Thúy Lãm (nguyên Chủ Tịch Văn Bút Vùng Đông Bắc Hoa Kỳ)… đã giới thiệu tác phẩm của tôi. Buổi tổ chức thật trang trọng, qui tụ khoảng 400 người gồm những khuôn mặt nổi trong cộng đồng và hầu hết các văn nghệ sĩ đều có mặt. Hôm đó tôi hân hạnh được gặp hai vị khách tham dự đến rất sớm, người đàn ông tôi biết có một thời làm quan rất to trong quân đội VNCH, còn người đàn bà tôi gặp lần đầu. Bà đến tự giới thiệu mình chính là người phụ nữ Hoàng Hoa Thôn trong nhạc phẩm Trăng Mờ Bên Suối. Sau ngày ra mắt sách ông bà đã đến nhà của nhà báo Hoài Thanh mời giáo sư Lê Mộng Nguyên và tôi đi ăn cơm. Trong suốt bũa cơm chúng tôi nói chuyện về quê hương, về văn học. Trở về Paris nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên vẫn còn nuối tiếc về sự đón tiếp nồng ấm của các bằng hữu văn nghệ sĩ và các đồng hương ở Virginia. Sau buổi ra mắt sách chúng tôi được chủ nhiệm Cỏ Thơm là nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Dung mời họp bạn với toàn ban biên tập và thân hữu: Nhà văn Trương Anh Thụy, nhà văn Nguyễn Lân, học giả Nguyễn Ngọc Bích, Bà Phan Tú Anh, Chị Thái Đoan, nhà truyền thông Bùi Dương Liêm, nhà truyền thông Bé Bảy, nhà báo Hoài Thanh… Sau đó là cuộc họp mặt văn nghệ qui tụ hơn 100 khách mời chọn lọc, do nhà thơ Lưu Nguyễn Đạt chủ nhiệm báo Việt Thức và phu nhân nhà báo Phùng Thị Hạnh tổ chức. Kế đến là cuộc họp mặt thân hữu qui tụ hơn 100 khách mời, do nhạc sĩ Đỗ Hồng Ngọc, nguyên Chủ tịch Cộng Đồng Người Việt vùng Hoa Thịnh Đốn tổ chức. Ở buổi sinh hoạt này tất cả những người tham dự đều đồng ca bài Trăng Mờ Bên Suối khiến nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên cảm động ứa lệ.

Nhạc sĩ lê Mộng Nguyên cho tôi biết ông rất qúy trọng vợ chồng người khách đó, họ không những là người đồng hương Huế mà còn là bạn thiếu thời. Tôi hỏi ông: «Có phải người đàn bà đó là thiếu nữ Hoàng Hoa thôn, nguồn cảm hứng để anh sáng tác ca khúc Trăng Mờ Bên Suối vượt thời gian?»

Nhạc sĩ Lê Mộng Nguyên cười bẽn lẽn nhưng không trả lời. Một thời gian sau ông mới tâm sự và cho tôi biết đó là nàng thơ trong ca khúc Trăng Mờ Bên Suối. Ông đã lấy nhạc của Trăng Mờ Bên Suối đặt một lời thơ Pháp thay cho lời Việt, và lấy tựa là Ma Vie Sans toi: Đời Không Có Em. Sau đó gởi ca khúc Trăng Mờ Bên Suối, lời Pháp cho Hội SACEM (Société des Auteurs Compositeurs et Éditeurs Musiques để đăng ký bản quyền. Trích một đoạn thơ:« Amour! pour la vie ou pour un jour

Mon coeurr bat pour toi mille fois encore

Amour! de mes jeunes années passées

à travers champ dans les pré les nuits d’ été

Je ne sais pas pourquoi la vie nous lie et nous désunit.

tạm dịch:

‘’Tình yêu cho cả cuộc đời hay chỉ một thoáng

Trái tim của anh lại rung động vì em ngàn lần nữa

Từ những năm tháng tuổi trẻ rong chơi trên cánh đồng, trên đồng cỏ những đêm hè

Anh không hiểu tại sao cuộc sống ràng buộc lại chia cắt chúng ta.’’

Vì ước muốn thành đạt trên con đường học vấn nên ông phải chọn đi du học Pháp đành phụ tình người! Khi qua sống trên xứ người, ông mới cảm thấy cô đơn và lạc lõng. Từ khi gặp Nicole, bà đã chia sẻ cùng ông nỗi niềm xa xứ, và sau đó hai người kết hôn sống với nhau đến lúc bạc đầu. Ông bà không có con, nên từ khi hưu trí hằng ngày họ dẫn nhau đi dạo, thỉnh thoảng đi nghe hòa nhạc, xem triển lãm hay xem phim. Tất cả những thứ đó đối với nhạc sĩ như một bổn phận của ngưiờ làm chồng. Nhưng trong sâu thẳm trong tâm hồn ông, điều ông cần là cái không khí văn hóa Việt Nam. Do đó ông đã dấn thân trong những sinh hoạt văn hóa cộng đồng làm những công việc, biên khảo, phê bình, viết báo, diễn thuyết…Nhiều khi ông nhớ quê hương, nhớ nhà, nhớ về những kỷ niệm xưa nhưng đã quá xa vời! Nàng thơ đã lấy chồng, lại còn lấy được người có danh vọng và nhân cách. Để trân trọng những người bạn xưa nên ông viết những ca khúc về Huế: Nhớ Huế, Chiều Thu, Chiều Vàng Bên Chợ Đông Ba, Chiều Vàng Năm Xưa, Cô Gái Huế, Hoàng Hoa Thôn, Kiếp Giang Hồ, lá Thư Cho Mẹ, Bên Dòng Sông Seine…Trong nhiều sáng tác của ông, có một số ca khúc về Huế đã được nhũng ca sĩ tài danh hát thu băng trước năm 1975. Có lẽ trong sự nghiệp sáng tác nhạc của ông, ca khúc Chiều Vàng Năm Xưa ( Sonate D’Autonne) cung Ré thứ, giai điệu buồn man mác được ông xem là đứng thứ hai, sau Trăng Mờ Bên Suối.

Ông có người anh là Đạo diễn Lê Mộng Hoàng, một người nổi tiếng trong giới điện ảnh ở miền Nam trước năm 1975. Phim Bụi Đời 1957 của đạo diễn Lê Mnộg Hoàng, phần nhạc phim do ông viết. Và một người em trai du học ở Pháp về là BS Lê Mộng Quán chuyên trị bệnh tâm thần nhưng đã mất sớm.

Về những công trình mà ông đã thực hiện rất nhiều, tôi chỉ xin lướt qua .

Báo chí Cộng tác và Những Sáng tác Văn học Nghệ thuật:

Ông là một nhà thơ và nhạc sĩ tác giả hơn 130 ca khúc. Là tác giả hơn 25 sách biên khảo nổi tiếng bằng Pháp ngữ về Dân Chủ Tự Do, như La Contitution de la Ve République de Charles de Gaulle à François Mitterrand 4e édition, 518 p. do nhà xb STH (Sciences et Techniques Humaines) Paris 1989, La Constitution de 1958, L'Hermès 1996, Les systèmes politiques démocratiques contemporains, in lần thứ 4, 228 trang. STH xb Paris1994, Finances publiques L'Hermès 1996 xb... và về những vấn đề liên can đến vùng Đông Nam Á nói chung và đến Việt Nam nói riêng, như: "Classes sociales et mouvements politiques au vietnam de 1919 à 1939" (Giai cấp Xã Hội và Phong Trào Chính Trị ở Việt Nam từ 1919 đến 1939 (Prix de Thèse de doctorat d'Etat, Paris 1963), VV...

Cũng như nhiều sách tổng hợp:

Le Vietnam au présent (Đường Mới xb 1992), Les agglomérations urbaines dans les Pays du Tiers Monde Bruxelles, 1971, Le mouvement de constitutionnalisme vietnamien (Phong Trào Hiến Pháp Việt Nam), Athènes, 2004, vv... và bằng Việt ngữ , như : Đảng Cộng sản trước thực trạng Việt Nam (ĐM xb, Paris 1994), Những vấn đề cấp thiết của Việt Nam (nhà xb Tiếng Gọi Dân Tộc - Paris 1995)... Với tư cách luật gia - nhà văn và ký giả Lê Mộng Nguyên đã viết và cho đăng trên báo bằng Pháp ngữ & Việt ngữ nổi tiếng hoàn cầu hơn 300 ký sự, tùy bút và biên khảo về hiến pháp, chính trị, xã hội và kinh tế...

Trên mặt văn học nghệ thuật (thơ văn):

Cộng tác với nhiều tác giả trong Tuyển Tập Thơ Văn Hoa Vàng (Ngọc An, San Jose 2003), Thi Văn Viễn Xứ Tuyển Tập 2 (Hoàng Xuyên Anh, San Jose 2007) và 50 Năm Thơ & Người Thơ (Dương Huệ Anh, Phương Đông xb, 2007). Cũng như Lê Mộng Nguyên đã cộng tác bằng Việt ngữ với Cụm Hoa Tình Yêu (CHTY) Tập 4-1998, T. 5-1999, T. 6-2000, T. 7-2001, T. 8-2002... T. 11-2006, và bằng Pháp ngữ trong Fleurs d'amour (Flowers of love) năm 2000, 2002, 2004 (Tome 1), 2004 (Tome 2), CHTY Thi Tập XII-2008 (Tam Ngữ), tất cả đều do Hội Thơ Tài Tử Việt Nam Hải Ngoại (Garland, Texas 75042) xuất bản. LMN vừa cho xuất bản trong năm 2005 sách truyện ngắn Pháp ngữ Contes philosophiques d'Asie (Tiểu thoại triết lý Á Đông) - nhà xb L'Harmattan, Paris, và trong năm 2006 sách biên khảo Việt ngữ Nhà Văn Hải Ngoại Tập 1 (Les Écrivains Vietnamiens d'Outre - Mer, Tome 1, 300 p. - nhà xb Nắng Mới).

Là mộhà phê bình văn nghệ (Nguyệt san Nghệ Thuật - Montréal 1998-2007 (cf. LMN 9 năm trung thành với Nghệ Thuật của NS Lê Dinh-Montréal), một nhà văn, một nhà thơ (song ngữ Pháp Việt), Chủ biên văn hóa Nguyệt san Đối Lực & Tam Cá Nguyệt San Khai Thác Thị Trường từ năm 2000 (ngày gặp gỡ lần đầu tiên giữa Nguyễn Bá Long & Lê Mộng Nguyên ở Paris), được mời vào ban biên tập rất nhiều tạp chí nổi tiếng ở Hoa Kỳ, Canada, Âu Châu, Úc Châu, Việt Nam v.v.,

Lê Mộng Nguyên là thành viên của Association française de droit constitutionnel (Hội Pháp quốc Hiến Pháp luật), Association des Écrivains de Langue française (Hội những nhà văn Pháp ngữ), Association des Écrivains Combattants (Hội những Nhà văn Chiến đấu), Hội những người sáng tác và xuất bản âm nhạc (SACEM), Câu Lạc Bộ Văn Hóa VN Paris...

Ông đã được tưởng thưởng những huy chương: Chevalier dans l'ordre des Palmes Académiques (1979), và Officier dans l'ordre des Palmes Académiques (1985). Được vinh danh trong Vẻ Vang Dân Việt (The Pride of TheVietnamese), Tuyển Tập IV - 1998 (Trọng Minh - California USA). Lê Mộng Nguyên (Paris, ngày 28 th. 04 - 2016). được vinh danh trong cuốn Những Khuôn Mặt Văn Hóa VN Hải Ngoại do CLB VHVNP xb 2022.

Đỗ Bình