.png)
1. Ukraine tấn công nhà máy sản xuất máy bay điều khiển từ xa của Nga ở Taganrog Lực lượng Ukraine đã tấn công một cơ sở công nghiệp quốc phòng của Nga tại thành phố Taganrog ở miền nam nước này vào đêm 19 tháng 4, Bộ Tổng tham mưu xác nhận trong cuộc họp báo tại trung tâm báo chí Kyiv hôm Thứ Hai, 20 Tháng Tư. Mục tiêu tấn công là nhà máy Atlant-Aero, nơi phát triển và sản xuất máy bay điều khiển từ xa tấn công và trinh sát cho quân đội Nga. Một vụ hỏa hoạn đã bùng phát tại cơ sở này sau cuộc tấn công.
<!>
Theo Bộ Tổng tham mưu, công ty này sản xuất máy bay điều khiển từ xa kiểu Molniya và các phụ tùng cho UAV Orion, có khả năng mang tải trọng lên đến 250 kg, bao gồm bom dẫn đường và hệ thống hỏa tiễn.
Cuộc tấn công dự kiến sẽ làm giảm khả năng sản xuất máy bay điều khiển từ xa của Nga và làm suy yếu khả năng thực hiện các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự của Ukraine.
Ngoài ra, lực lượng Ukraine đã tấn công một kho đạn dược gần làng Trudove ở tỉnh Zaporizhzhia bị tạm chiếm, cũng như các kho hậu cần ở các khu vực Mangush, Topolyne và Mariupol thuộc tỉnh Donetsk.
Các bể chứa nhiên liệu gần Novopoltavka thuộc tỉnh Zaporizhzhia cũng bị tấn công.
Chính quyền Nga tuyên bố ba người bị thương trong các cuộc tấn công vào Taganrog, nhưng chỉ thông báo rằng một khu thương mại trong thành phố đã bị tấn công, không nêu rõ liệu nhà máy sản xuất máy bay điều khiển từ xa có phải là mục tiêu hay không.
“Trong cuộc tấn công hỏa tiễn vào Taganrog, cơ sở hạ tầng thương mại đã bị hư hại. Một đám cháy đã bùng phát tại khu vực nhà kho”, Thống đốc tỉnh Rostov, Yuri Slyusar, cho biết.
Ukraine thường xuyên tấn công các cơ sở hạ tầng quân sự sâu bên trong lãnh thổ Nga và các vùng lãnh thổ bị tạm chiếm nhằm làm suy yếu khả năng tiếp tục tiến hành chiến tranh của Mạc Tư Khoa chống lại Ukraine.
[Kyiv Independent: Ukraine strikes Russian drone plant in Taganrog, military confirms]
2. Tổng thống Trump cho biết các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran sẽ tiếp tục vào thứ Ba tại Pakistan.
Tổng thống Trump hôm Chúa Nhật tuyên bố Mỹ sẽ tiếp tục các cuộc đàm phán hòa bình với đại diện Iran tại Pakistan vào thứ Ba theo giờ địa phương — ngay cả khi ông vẫn tiếp tục đe dọa tấn công các cơ sở hạ tầng dân sự trong khu vực.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội, tổng thống cáo buộc Iran vi phạm thỏa thuận ngừng bắn và tấn công nhiều tàu Âu Châu ở eo biển Hormuz. Giờ đây, Tổng thống Trump nói, “nhiều” tàu đang hướng đến Mỹ “để nhận hàng”.
“Chúng tôi đang đưa ra một THỎA THUẬN rất công bằng và hợp lý, và tôi hy vọng họ sẽ chấp nhận vì nếu không, Hoa Kỳ sẽ phá hủy mọi nhà máy điện và mọi cây cầu ở Iran. KHÔNG CÒN LÀ NGƯỜI TỐT BỤNG NỮA!” Tổng thống Trump nói.
“Họ sẽ nhanh chóng đầu hàng, đầu hàng dễ dàng, và nếu họ không chấp nhận THỎA THUẬN, tôi sẽ vinh dự làm những gì cần phải làm, những gì mà các Tổng thống khác lẽ ra đã phải làm với Iran trong 47 năm qua,” ông tiếp tục. “ĐÃ ĐẾN LÚC CHẤM DỨT CỖ MÁY GIẾT NGƯỜI IRAN!”
Các học giả luật quốc tế trước đây đã cảnh báo rằng các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự có thể cấu thành tội ác chiến tranh, mặc dù Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright hôm Chúa Nhật dường như đã bảo vệ những lời đe dọa của tổng thống.
“Hãy nhìn xem, tổng thống đang tìm kiếm đòn bẩy tối đa, khả năng đàm phán tối đa, lợi thế tối đa trong các cuộc đàm phán này,” Wright nói với chương trình “State of the Union” của CNN.
“Rất nhiều cơ sở hạ tầng của họ chỉ phục vụ cho cỗ máy chiến tranh. Tất nhiên, cũng có rất nhiều cơ sở phục vụ dân thường,” ông nói thêm. “Nhưng không, tôi không lo lắng về điều đó. Các cuộc đàm phán đang diễn ra rất tốt.”
Tuy nhiên, các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran ngày càng trở nên căng thẳng khi Mỹ tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz. Gần đây, Iran tuyên bố sẽ hạn chế số lượng tàu thuyền được phép đi qua eo biển và chế giễu lời kêu gọi của Liên minh Âu Châu về việc mở cửa trở lại.
Hôm Chúa Nhật, Tổng thống Trump gọi thông báo của Iran là “kỳ lạ”, nói rằng lệnh phong tỏa của Mỹ đã khiến eo biển bị đóng cửa.
“Họ đang giúp chúng ta mà không hề hay biết, và chính họ mới là người thiệt hại khi con đường bị đóng cửa, 500 triệu đô la mỗi ngày!”, Tổng thống Trump nói.
Vài giờ sau, ông tuyên bố rằng Mỹ đã cưỡng chế bắt giữ một tàu chở hàng treo cờ Iran sau khi tàu này cố gắng vượt qua lệnh phong tỏa eo biển của Mỹ.
“Tàu khu trục hỏa tiễn dẫn đường USS SPRUANCE của Hải quân Mỹ đã chặn tàu TOUSKA ở Vịnh Oman và cảnh báo họ dừng lại. Thủy thủ đoàn Iran từ chối tuân lệnh, vì vậy tàu hải quân của chúng ta đã chặn đứng họ ngay lập tức bằng cách cho nổ một lỗ ở phòng máy”, Tổng thống Trump viết trong một bài đăng trên mạng xã hội, đồng thời cho biết thêm rằng Thủy quân lục chiến Mỹ đã bắt giữ con tàu.
Tổng thống Trump đã cảnh báo rằng lệnh phong tỏa sẽ vẫn được duy trì và việc ném bom có thể tiếp tục nếu không đạt được thỏa thuận trước khi lệnh ngừng bắn hết hạn vào tuần này. Các cuộc đàm phán hòa bình tại Islamabad tuần trước, do Phó Tổng thống JD Vance dẫn đầu, đã thất bại. Nhưng khi tuyến đường thủy quan trọng này vẫn bị đóng cửa, giá dầu đã tăng vọt, đôi khi lên tới 100 đô la một thùng.
Theo Tòa Bạch Ốc, ông Vance dự kiến sẽ nằm trong số những người đến Pakistan để tiếp tục đàm phán vào thứ Hai. Ông Steve Witkoff và con rể của Tổng thống Trump, Jared Kushner, cũng sẽ tham dự cuộc đàm phán.
Thương thuyết với Iran được kể là công việc rất khó khăn. Theo các quan sát viên, công việc đàm phán là công việc chủ yếu của Bộ Ngoại Giao. Việc Tổng thống Trump cử Phó tổng thống Mỹ James David Vance đi thay vì Ngoại trưởng Marco Rubio là nhằm cho thấy Vance bất tài, và do đó triệt hạ khả năng Vance được đề cử tranh cử Tổng thống Hoa Kỳ trong cuộc đua năm 2028.
[Politico: Trump says US-Iran talks to continue Monday in Pakistan]
3. Đức Giáo Hoàng Lêô bày tỏ “tình đoàn kết” với Ukraine trong bối cảnh các cuộc tấn công nhằm vào thường dân ngày càng leo thang.
Ngày 19 tháng 4, Giáo hoàng Lêô XIV bày tỏ sự đoàn kết với Ukraine trong bối cảnh các cuộc tấn công nhằm vào thường dân ngày càng leo thang trong một bài đăng trên mạng xã hội.
“Tôi vô cùng đau buồn trước sự leo thang gần đây của các cuộc tấn công nhằm vào Ukraine, tiếp tục gây thương vong cho thường dân,” ngài nói.
“Tôi bày tỏ sự đoàn kết với những người đang chịu đau khổ và bảo đảm với toàn thể người dân Ukraine rằng tôi luôn cầu nguyện cho họ. Tôi nhắc lại lời kêu gọi chấm dứt chiến tranh và tiếp tục con đường đối thoại.”
Những phát biểu của Đức Giáo Hoàng được đưa ra chỉ một ngày sau khi Nga tiến hành cuộc tấn công hỏa tiễn quy mô lớn gây chết người nhằm vào các thành phố của Ukraine, khiến ít nhất 17 thường dân thiệt mạng và hơn 100 người bị thương. Các nạn nhân bao gồm trẻ em và lực lượng cấp cứu.
Một ngày trước khi Giáo hoàng đưa ra tuyên bố, người dân Kyiv cũng bị khủng bố bởi một vụ xả súng hàng loạt khiến 6 người thiệt mạng và 14 người khác bị thương tại một siêu thị vào ngày 18 tháng 4.
Cũng trong tuần đó, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov tuyên bố rằng việc nối lại đàm phán hòa bình với Ukraine không phải là “ưu tiên hàng đầu” đối với Cẩm Linh.
Trước đó, Tổng thống Zelenskiy và Đức Giáo Hoàng đã thảo luận về các cuộc tấn công quy mô lớn leo thang của Nga vào Ukraine, và đã có cuộc điện đàm vào ngày 3 tháng 4 để bàn về các cuộc đàm phán hòa bình và đề xuất ngừng bắn dịp lễ Phục sinh của Kyiv.
Trong những ngày qua, Nga được tường trình đã vi phạm thỏa thuận ngừng bắn ngắn ngủi dịp lễ Phục Sinh gần 11.000 lần, tấn công vào các phương tiện vận chuyển dân sự bằng các cuộc tấn công chết người và phát động một cuộc tấn công hỏa tiễn đạn đạo quy mô lớn. Ngoại trưởng Andrii Sybiha cho biết vào ngày 18 tháng 4 rằng Nga có kế hoạch thực hiện bảy cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn quy mô lớn nhằm vào Ukraine mỗi tháng.
Kể từ khi nhậm chức Giáo hoàng năm ngoái, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã kêu gọi “một nền hòa bình công bằng và lâu dài” ở Ukraine và đề nghị tổ chức các cuộc đàm phán tại Vatican. Tổng thống Zelenskiy đã ủng hộ đề xuất này, trong khi các quan chức Nga bác bỏ sáng kiến đó.
Trước khi trở thành Giáo Hoàng, Đức Lêô XIV — khi đó được biết đến với tên Robert Prevost — đã chỉ trích cuộc xâm lược toàn diện của Nga vào Ukraine. Ngài chỉ đích danh Vladimir Putin là tên độc tài có tham vọng khôi phục Liên Bang Xô Viết bằng mọi giá.
[Kyiv Independent: Pope Leo voices 'solidarity' with Ukraine amid escalating attacks on civilians]
4. Tổng thống Trump chỉ trích NATO gay gắt về vấn đề eo biển Hormuz, nhưng Đức lại rất giỏi trong việc rà phá thủy lôi.
Tổng thống Trump đã chỉ trích NATO khi ông tuyên bố rằng Iran đã tuyên bố eo biển Hormuz “hoàn toàn mở cửa và sẵn sàng cho việc lưu thông tự do”, theo các bài đăng trên Truth Social. Trong một thông điệp tiếp theo, Tổng thống Trump nói rằng các lãnh đạo NATO đã liên lạc với Washington sau khi cuộc khủng hoảng dường như đã lắng xuống, và nói thêm: “Tôi đã bảo họ tránh xa, trừ khi họ chỉ muốn chất đầy tàu của mình bằng dầu. Họ thật vô dụng khi cần thiết.”
Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã ra tín hiệu rằng Berlin có thể đóng góp vào việc rà phá thủy lôi ở eo biển Hormuz sau khi chiến sự kết thúc, như một phần của sứ mệnh do Âu Châu dẫn đầu được thảo luận trong các cuộc đàm phán tại Pháp. Ông cho biết, bất kỳ sự triển khai nào của Đức cũng sẽ cần sự chấp thuận của quốc hội và cơ sở pháp lý vững chắc—lý tưởng nhất là một nghị quyết từ Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc. Ông Merz nói thêm rằng ông muốn Hoa Kỳ tham gia vào nỗ lực này.
Trong khi phát biểu của Tổng thống Trump bác bỏ vai trò của NATO, đề nghị của Đức đã thu hút sự chú ý đến một lĩnh vực mà Berlin có chuyên môn sâu rộng. Hàng thập niên hoạt động ở Biển Baltic—vùng biển nông, hẹp và bị rải đầy thủy lôi trong cả hai cuộc chiến tranh thế giới—đã biến việc rà phá thủy lôi trở thành một nhu cầu chiến lược thiết yếu đối với Đức, quốc gia cũng đóng vai trò là trung tâm hậu cần cho sườn phía đông của NATO. Trong khi nhiều quốc gia đã thu hẹp lực lượng rà phá thủy lôi của mình, Đức vẫn duy trì các hoạt động rà phá thủy lôi thường xuyên và một hạm đội tương đối mạnh, kinh nghiệm này có thể được áp dụng trực tiếp vào một tuyến đường thủy phức tạp như eo biển Hormuz.
Eo biển Hormuz là một trong những điểm nghẽn năng lượng quan trọng nhất thế giới, vận chuyển một phần đáng kể lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng toàn cầu. Ngay cả những gián đoạn ngắn cũng có thể đẩy giá nhiên liệu lên cao, làm gián đoạn chuỗi cung ứng và ảnh hưởng đến sự ổn định kinh tế toàn cầu, không chỉ riêng khu vực Trung Đông.
Ngoại trưởng Iran Seyed Abbas Araghchi cho biết việc mở cửa lại eo biển diễn ra sau khi có thông báo về một thỏa thuận ngừng bắn mới ở Li Băng.
“Phù hợp với thỏa thuận ngừng bắn ở Li Băng, việc đi lại qua eo biển Hormuz cho tất cả các tàu thương mại được tuyên bố hoàn toàn mở cửa trong thời gian còn lại của thỏa thuận ngừng bắn”, ông nói, lưu ý rằng các tàu sẽ sử dụng tuyến đường phối hợp đã được các nhà chức trách hàng hải Iran công bố trước đó.
Thỏa thuận ngừng bắn ở Li Băng được công bố hôm thứ Năm sau các cuộc đàm phán do Mỹ làm trung gian giữa các quan chức Israel và Li Băng, đánh dấu sự tiếp xúc ngoại giao trực tiếp đầu tiên của hai bên trong nhiều thập niên. Thỏa thuận này thiết lập lệnh ngừng bắn 10 ngày bắt đầu từ 5 giờ chiều giờ miền Đông, nhằm tạm dừng các cuộc giao tranh kéo dài nhiều tuần giữa Israel và nhóm Hezbollah do Iran hậu thuẫn hoạt động bên trong Li Băng.
Thỏa thuận ngừng bắn được đưa ra sau nhiều ngày hoang mang về việc liệu Li Băng có nằm trong phạm vi thỏa thuận ngừng bắn do Mỹ và Iran công bố hồi đầu tháng này hay không. Ban đầu, các quan chức Pakistan và Iran cho rằng thỏa thuận đó áp dụng “trên mọi mặt trận”, nhưng sau đó các nhà lãnh đạo Mỹ và Israel đã làm rõ rằng nó không bao gồm các cuộc đụng độ với Hezbollah, và các cuộc tấn công của Israel vẫn tiếp tục. Các quan chức Li Băng đã công khai yêu cầu làm rõ vấn đề khi những tín hiệu trái chiều làm gia tăng sự bất ổn trên thực địa, khiến Washington phải theo đuổi một thỏa thuận ngừng bắn riêng biệt, có thời hạn, đặc biệt nhắm vào mặt trận Israel-Li Băng.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad-Bagher Ghalibaf hôm thứ Sáu cho biết thỏa thuận ngừng bắn sẽ được xem xét thận trọng, nói rằng nó “chỉ là kết quả của sự kiên định của Hezbollah”, đồng thời nói thêm rằng “Lực lượng Kháng chiến và Iran là một thực thể duy nhất, dù trong chiến tranh hay trong thời gian ngừng bắn”.
Mặc dù đã có tuyên bố rằng eo biển đang được mở cửa trở lại, nhưng vẫn còn nhiều điều chưa chắc chắn về số lượng và vị trí của các thủy lôi còn sót lại. Các quan chức hải quân Mỹ đã cảnh báo rằng mối đe dọa từ thủy lôi ở một số khu vực của eo biển “chưa được hiểu rõ hoàn toàn”, đồng thời khuyên các tàu thương mại nên cân nhắc tránh một số tuyến đường vận chuyển nhất định. Một số thủy lôi có thể đã được rải mà không có đầy đủ hồ sơ và có thể đã trôi dạt theo dòng hải lưu, làm phức tạp việc phát hiện và gỡ bỏ ngay cả sau khi xung đột đã giảm bớt.
Sáng thứ Sáu, Tổng thống Trump viết rằng “Iran, với sự giúp đỡ của Mỹ, đã hoặc đang loại bỏ tất cả các loại thủy lôi!” và sau đó nói thêm rằng Iran đã đồng ý sẽ không bao giờ đóng cửa eo biển Hormuz nữa. Một số nhà phê bình cánh hữu Mỹ đã chế giễu tuyên bố này, cho rằng eo biển vẫn mở trước khi Tổng thống Trump bắt đầu cuộc chiến.
Thị trường phản ứng nhanh chóng. Giá dầu tương lai giảm mạnh sau phát biểu của Tổng thống Trump, với dầu Brent và dầu West Texas Intermediate của Mỹ giảm khoảng 10-13% chỉ trong một phiên giao dịch, theo Reuters. Các nhà phân tích cho biết các nhà giao dịch đang giải tỏa khoản phí rủi ro tích lũy trong nhiều tuần xung đột, diễn giải các tuyên bố của Mỹ và Iran là dấu hiệu giảm leo thang và giảm khả năng kéo dài lệnh phong tỏa.
Một quan chức cao cấp của chính quyền đã nói với Newsweek hôm thứ Sáu rằng lực lượng Mỹ đã “rà phá hiệu quả các bãi mìn trên toàn eo biển Hormuz”, làm dấy lên nghi ngờ về sự cần thiết của sự tham gia thêm của các đồng minh ngay cả khi các chính phủ Âu Châu đang xem xét vai trò an ninh hậu xung đột.
Tuy nhiên, các chuyên gia hải quân cho rằng việc khôi phục hoàn toàn niềm tin vào hoạt động vận chuyển hàng hải thường đòi hỏi các hoạt động rà phá thủy lôi độc lập, có hệ thống để chứng nhận các tuyến đường là an toàn—chứ không chỉ dựa trên các tuyên bố chính trị. Quá trình xác minh này diễn ra chậm và đòi hỏi kỹ thuật cao, và chính trong giai đoạn này, năng lực của Đức có thể đóng vai trò then chốt. Berlin đã tuyên bố sẵn sàng triển khai các tàu rà phá thủy lôi chuyên dụng, đội thợ lặn, tàu hộ tống và máy bay giám sát hàng hải như một phần của sứ mệnh quốc tế hậu xung đột. Những phương tiện này được thiết kế để thực hiện các hoạt động quét và rà phá đáy biển chi tiết và có thể cung cấp sự bảo đảm từ bên thứ ba mà các công ty bảo hiểm và vận tải biển thường yêu cầu trước khi tuyên bố một điểm nghẽn chiến lược được mở hoàn toàn.
[Newsweek: Trump Blasts NATO Over Hormuz—But Germany Excels at Clearing Naval Mines]
5. Iran nổ súng vào các tàu thuyền ở eo biển Hormuz sau khi phong tỏa tuyến đường thủy này.
Theo truyền thông nhà nước và các nguồn tin vận tải biển, Iran đã bắn vào hai tàu đang di chuyển qua eo biển Hormuz vào ngày 18 tháng 4 sau khi tuyên bố đóng cửa tuyến đường vận chuyển quan trọng này vào đầu ngày hôm đó.
Hai tàu mang cờ Ấn Độ được tường trình đã bị tấn công khi cố gắng đi qua tuyến đường thủy này, và các nguồn tin vận tải biển được Reuters trích dẫn cho biết cả hai tàu đều bị trúng đạn.
Theo các nguồn tin, Ấn Độ đã triệu tập đại sứ Iran tại New Delhi sau vụ việc, đồng thời cho biết họ đã bày tỏ “mối quan ngại sâu sắc” sau khi hai tàu mang cờ Ấn Độ bị tấn công.
Tehran cho biết việc đóng cửa eo biển là để đáp trả điều mà họ mô tả là sự phong tỏa liên tục của Mỹ đối với các cảng của Iran. Lãnh đạo tối cao Mojtaba Khamenei nói rằng hải quân Iran sẵn sàng giáng những “thất bại cay đắng mới” lên kẻ thù của mình.
Diễn biến này diễn ra một ngày sau khi Ngoại trưởng Iran Seyed Abbas Araghchi tuyên bố eo biển đã “hoàn toàn mở cửa” cho hoạt động vận tải thương mại sau thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Li Băng, một tuyên bố đã khiến giá dầu giảm ngay lập tức.
Lưu lượng giao thông qua eo biển này — tuyến đường quan trọng cho việc vận chuyển dầu khí toàn cầu — đã giảm mạnh kể từ khi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, khi Tehran tấn công vào các tàu chở dầu và cơ sở hạ tầng năng lượng khu vực để đáp trả.
Khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới đi qua eo biển Hormuz mỗi ngày, làm dấy lên lo ngại về sự gián đoạn kéo dài đối với thị trường năng lượng toàn cầu.
[Kyiv Independent: Iran fires on ships in Strait of Hormuz after closing waterway]
6. Tổng thống Trump nói Hải quân Mỹ đã bắt giữ tàu Iran sau khi tàu này cố gắng phá vỡ lệnh phong tỏa.
Tổng thống Trump viết trên trang Truth Social hôm Chúa Nhật rằng lực lượng Mỹ đã chặn bắt và thu giữ một tàu chở hàng treo cờ Iran sau khi nó cố gắng vượt qua vòng phong tỏa hải quân của Mỹ ở Vịnh Oman, một diễn biến có thể làm leo thang căng thẳng hơn nữa khi cuộc xung đột với Iran vẫn tiếp diễn.
Chính phủ Iran chưa đưa ra bình luận công khai nào về tuyên bố của Tổng thống Trump.
Vụ việc xảy ra trong bối cảnh hoạt động vận chuyển hàng hóa qua các tuyến đường thủy quan trọng ở Trung Đông vẫn bị gián đoạn nghiêm trọng sau nhiều tuần đối đầu liên quan đến cuộc chiến tranh Iran. Mỹ đã áp đặt lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran như một phần của chiến dịch gây áp lực, cảnh báo các tàu thương mại không được phép đi qua các khu vực bị hạn chế mà không có sự cho phép.
Thị trường năng lượng và vận tải biển toàn cầu đang trong tình trạng căng thẳng, với việc các tàu chở dầu và tàu chở hàng phải chuyển hướng hoặc trì hoãn hành trình qua khu vực này. Bất kỳ sự leo thang nào liên quan đến các tàu thương mại đều có nguy cơ làm thắt chặt hơn nữa các tuyến đường cung ứng toàn cầu, đặc biệt là gần eo biển Hormuz, một hành lang quan trọng cho việc vận chuyển dầu khí.
Các chi tiết về vụ chặn bắt, bao gồm việc có thành viên thủy thủ đoàn nào bị bắt giữ hay không hoặc hàng hóa trên tàu là gì, vẫn chưa được tiết lộ ngay lập tức.
Hôm Chúa Nhật, Tổng thống Trump nói rằng con tàu – được xác định là TOUSKA – đã phớt lờ cảnh báo từ lực lượng Mỹ và cuối cùng bị Hải quân Mỹ vô hiệu hóa trước khi bị Thủy quân lục chiến lên tàu. Ông nói rằng con tàu hiện đang nằm dưới sự kiểm soát hoàn toàn của Mỹ và đang được kiểm tra.
“Hôm nay, một tàu chở hàng mang cờ Iran tên TOUSKA… đã cố gắng vượt qua vòng phong tỏa hải quân của chúng ta, và điều đó đã không thành công”, Tổng thống Trump viết. Ông cho biết tàu khu trục mang hỏa tiễn dẫn đường USS Spruance của Hải quân Mỹ đã chặn bắt con tàu này ở Vịnh Oman và đưa ra cảnh báo nhưng không được tuân thủ.
Theo Tổng thống Trump, lực lượng Mỹ đã chặn con tàu bằng cách vô hiệu hóa phòng máy của nó. Ông cho biết Thủy quân lục chiến Mỹ hiện đang giữ quyền kiểm soát con tàu.
Tổng thống Trump cũng tuyên bố tàu TOUSKA đã nằm trong danh sách trừng phạt của Bộ Tài chính Mỹ do những gì ông mô tả là lịch sử “hoạt động bất hợp pháp”, đồng thời cho biết thêm rằng lực lượng Mỹ đang xác định xem con tàu đang chở gì.
Bộ Chỉ huy Trung ương Hoa Kỳ, gọi tắt là CENTCOM đã chia sẻ tường thuật riêng của mình về vụ việc sau thông báo của Tổng thống Trump, nói:
“Sau khi thủy thủ đoàn của tàu Touska không tuân thủ các cảnh báo liên tục trong suốt sáu giờ, tàu Spruance đã ra lệnh cho tàu di tản khỏi phòng máy. Spruance đã vô hiệu hóa hệ thống đẩy của Touska bằng cách bắn nhiều phát đạn từ khẩu pháo 5 inch MK 45 của tàu khu trục vào phòng máy của Touska. Thủy quân lục chiến Mỹ thuộc Lữ đoàn Viễn chinh Thủy quân lục chiến số 31 sau đó đã lên tàu không tuân thủ lệnh, và hiện tàu vẫn đang bị Mỹ giam giữ.”
Thông báo cho biết thêm rằng lực lượng Mỹ “đã yêu cầu 25 tàu thương mại quay đầu hoặc trở về một cảng của Iran” kể từ khi lệnh phong tỏa của Mỹ bắt đầu.
Quân đội Iran đã tái áp đặt “kiểm soát chặt chẽ” eo biển Hormuz vào thứ Bảy để đáp trả việc Mỹ tiếp tục phong tỏa các cảng của Iran, sau khi Tehran tuyên bố tuyến đường thủy quan trọng này đã được mở cửa trở lại cho các tàu thương mại vào ngày hôm trước.
Các quan chức Iran hôm Chúa Nhật cho biết họ vẫn kiên quyết không cho phép tàu thuyền đi qua chừng nào lệnh phong tỏa còn hiệu lực.
Theo hãng tin AP, Chủ tịch Quốc hội Mohammed Bagher Qalibaf cho biết: “Những người khác có thể đi qua eo biển Hormuz trong khi chúng ta thì không thể”.
[Newsweek: Trump Says US Navy Seized Iranian Ship After It Tried to Break Blockade]
7. Kết quả sơ bộ sau bầu cử cho thấy cựu tổng thống Bulgaria dẫn dắt đảng thân Nga giành chiến thắng trong cuộc bầu cử quốc hội sớm.
Liên minh Bulgaria tiến bộ, do cựu Tổng thống Bulgaria Rumen Radev lãnh đạo và thân thiện với Cẩm Linh, được dự đoán sẽ giành chiến thắng trong cuộc bầu cử quốc hội sớm của nước này vào ngày 19 tháng 4, theo nhiều cuộc thăm dò ý kiến cử tri sau bầu cử.
Các cuộc thăm dò ý kiến sau bầu cử cho thấy liên minh này đang trên đà giành được 37-38% số phiếu. Mặc dù kết quả cuối cùng vẫn chưa được kiểm đếm, Radev đã tuyên bố “chiến thắng không thể tranh cãi” trong cuộc phỏng vấn với các phóng viên sau khi các điểm bỏ phiếu đóng cửa.
Radev thường xuyên chỉ trích viện trợ cho Ukraine và các lệnh trừng phạt của phương Tây đối với Nga, đồng thời phản đối việc Ukraine gia nhập NATO và Liên minh Âu Châu. Chiến thắng bầu cử của ông đánh dấu một thắng lợi cho phe thân Nga tại Liên Hiệp Âu Châu một tuần sau khi Thủ tướng Hung Gia Lợi Viktor Orban thất bại nặng nề trong cuộc bầu cử quốc hội nước này.
Ông Radev đã từ chức tổng thống vào tháng Giêng để lãnh đạo liên minh Bulgaria Tiến bộ của mình tranh cử vào quốc hội, hứa hẹn sẽ mạnh tay trấn áp tham nhũng. Liên minh trung tả của ông bao gồm các chính trị gia thuộc đảng xã hội chủ nghĩa trước đây và những người trung thành với ông Radev.
Đảng Bulgaria tiến bộ đã dẫn đầu áp đảo trong các cuộc thăm dò trước bầu cử, cho thấy khoảng cách 10% so với liên minh GERB-Liên minh Lực lượng Dân chủ, gọi tắt là SDS, một liên minh dân túy trung hữu do cựu Thủ tướng Boyko Borisov lãnh đạo.
Kết quả thăm dò ý kiến cử tri sau bầu cử cho thấy liên minh của Borisov đang tụt hậu, thậm chí còn tệ hơn so với Liên minh Bulgaria Tiến bộ, chỉ giành được 16% số phiếu. sau khi cuộc bỏ phiếu kết thúc vào ngày 19 tháng 4, Borisov dường như đã thừa nhận thất bại, nói rằng “Chúc mừng người chiến thắng!”
Cuộc bầu cử sớm diễn ra trong bối cảnh bất ổn chính trị kéo dài ở Bulgaria, quốc gia đã tổ chức nhiều cuộc bầu cử trong bốn năm qua và bị cuốn vào các cuộc biểu tình chống tham nhũng. Trong suốt chín năm nhiệm kỳ tổng thống của mình, ông Radev đã phải bổ nhiệm bảy chính phủ lâm thời do bế tắc chính trị và việc các đảng không thể thành lập đa số ổn định.
Bulgaria gia nhập Liên Hiệp Âu Châu năm 2007 và sử dụng đồng euro vào ngày 1 Tháng Giêng năm 2026 — một quyết định mà Radev đặt câu hỏi. Radev cũng chỉ trích sự ủng hộ của Liên Hiệp Âu Châu đối với Ukraine, gọi cuộc chiến chống Nga là “một sự nghiệp thất bại” và kêu gọi Brussels ngừng “đổ vũ khí” vào Kyiv.
Lập trường của Radev đã dẫn đến một cuộc tranh luận gay gắt với Tổng thống Volodymyr Zelenskiy tại Sofia vào năm 2023. Gần đây hơn, Radev đã lên án thỏa thuận an ninh 10 năm giữa Bulgaria và Kyiv, được ký kết bởi Thủ tướng lâm thời Andrey Gyurov.
Mặc dù một số chuyên gia còn do dự khi gọi Radev là người “thân Nga” một cách công khai, nhưng thái độ hoài nghi Âu Châu và việc ông không ủng hộ Kyiv được xem là những cơ hội chính trị cho Cẩm Linh.
So với một số quốc gia thuộc Liên Hiệp Âu Châu, người Bulgaria - một quốc gia chủ yếu theo Chính thống giáo và nói tiếng Slav - có thái độ tích cực hơn đối với Nga. Mặc dù Sofia đã cung cấp cho Kyiv vũ khí thời Liên Xô từ năm 2022, nhưng sự hỗ trợ này đã được giữ bí mật trong một thời gian do lo ngại về những hậu quả chính trị.
[Kyiv Independent: Bulgaria's ex-president leads Russia-friendly party to victory in snap parliamentary elections, exit polls show]
8. Quan chức UAE: Hơn 90% mục tiêu của Iran là cơ sở hạ tầng dân sự.
Ngoại trưởng Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất hôm Chúa Nhật cho biết nước này đã bị tấn công bằng hơn 2.800 hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa trong 40 ngày đầu tiên của cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran, đồng thời cho biết thêm rằng hơn 90% mục tiêu là cơ sở hạ tầng dân sự.
Bà Reem Al Hashimy, Ngoại trưởng phụ trách hợp tác quốc tế của Các Tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất, gọi tắt là UAE, phát biểu trên chương trình “This Week” của đài ABC sáng Chúa Nhật rằng Iran đang tìm cách phá hủy “mô hình thịnh vượng và khoan dung” của UAE.
“Chúng tôi đã sử dụng nguồn dầu mỏ dồi dào để xây dựng một cường quốc kinh tế. Còn họ thì dùng của cải của mình cho các chương trình hạt nhân đầy rẫy hiểm họa, cho hỏa tiễn, máy bay điều khiển từ xa, các lực lượng ủy nhiệm, v.v.,” bà nói với người dẫn chương trình Jonathan Karl. “Vì vậy, trong khi chúng tôi cố gắng trở thành và đã trở thành một cường quốc quốc tế, toàn cầu, có trách nhiệm, thì họ lại là một quốc gia bị cô lập. Và họ muốn phá vỡ mô hình đó, nhưng họ đã đánh giá thấp quyết tâm của chúng tôi.”
UAE đã phải hứng chịu hàng loạt cuộc tấn công từ Iran kể từ khi Mỹ và Israel phát động các cuộc tấn công phối hợp nhằm vào Iran vào cuối tháng Hai. Mặc dù quốc gia vùng Vịnh này - giống như nhiều nước láng giềng khác - ban đầu phản đối chiến tranh, nhưng kể từ đó đã thay đổi lập trường khi cân nhắc làm thế nào để tránh bùng phát một cuộc chiến tranh khu vực lớn hơn.
Khi được hỏi liệu bà có đồng ý với nhận định của Tổng thống Trump rằng đã có sự thay đổi chế độ ở Iran hay không, bà Al Hashimy bày tỏ sự hoài nghi về việc giới lãnh đạo Iran đã thay đổi một cách đáng kể.
“Tôi biết rằng tính cách của các cá nhân đã thay đổi. Hiện tại, các vị trí đó có những nhân vật khác nhau,” bà nói. “Nhưng điều đó đã thay đổi bản chất của Vệ binh Cách mạng như thế nào? Điều đó vẫn còn phải chờ xem — dù sao thì hiện tại có vẻ không mấy khả quan.”
Sáng Chúa Nhật, Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ sẽ nối lại các cuộc đàm phán hòa bình với các quan chức Iran tại Pakistan vào thứ Hai sau khi vòng đàm phán đầu tiên không đạt được tiến triển đáng kể. Ban đầu, Tổng thống Trump nói với Karl rằng Phó Tổng thống J.D. Vance sẽ không tham dự vòng đàm phán thứ hai, nhưng sau đó Tòa Bạch Ốc đã rút lại tuyên bố này.
Trước đó, tổng thống đã đe dọa sẽ tàn phá cơ sở hạ tầng dân sự của Iran và xóa sổ “cả một nền văn minh” nếu Iran không đồng ý mở eo biển Hormuz, điều này đã gây ra những lời chỉ trích gay gắt từ các đảng viên Dân chủ và các chuyên gia nhân quyền. Phát biểu với Karl vào sáng Chúa Nhật, Đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc Mike Waltz khẳng định rằng “tất cả các lựa chọn đều đang được xem xét”.
Khi được hỏi liệu bà có lo ngại về những lời đe dọa của Tổng thống Trump hay không, bà Al Hashimy cho biết UAE tin rằng “áp lực tối đa” là cần thiết để tiến lên phía trước, đồng thời cảnh báo chống lại các cuộc tấn công vào dân thường.
“Tóm lại, chúng tôi không muốn làm tổn thương người dân Iran. Điều đó rất quan trọng cần phải nói rõ. Nhưng đồng thời, chính Lực lượng Vệ binh Cách mạng đã đưa ra lập trường và tư thế quân sự không chỉ chống lại Mỹ và Israel, mà còn chống lại chính khu vực lân cận mà họ hoạt động thông qua các quốc gia vùng Vịnh.”
[Politico: UAE official: More than 90% of Iran's targets were civilian infrastructure]
9. Iran tái áp đặt các hạn chế đối với eo biển Hormuz sau khi Tổng thống Trump phát tín hiệu “tin tốt”.
Theo hãng thông tấn nhà nước Fars, Iran đã tái thiết lập quyền kiểm soát quân sự đối với eo biển Hormuz và cấm tàu thuyền tự do đi lại, Bộ chỉ huy quân đội nước này cho biết vào ngày 18 tháng 4.
Thông báo này được đưa ra một ngày sau khi Ngoại trưởng Iran Seyed Abbas Araghchi tuyên bố eo biển đã “hoàn toàn mở cửa” cho hoạt động vận tải thương mại sau thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Li Băng, khiến giá dầu giảm mạnh ngay lập tức.
“ Theo các thỏa thuận đã đạt được trong các cuộc đàm phán trước đó, Cộng hòa Hồi giáo Iran đã thiện chí cho phép một số lượng hạn chế tàu chở dầu và tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz một cách có kiểm soát”, một phát ngôn viên quân đội cho biết.
“Thật không may, người Mỹ, với lịch sử nhiều lần vi phạm lời hứa, tiếp tục tham gia vào các hoạt động cướp bóc và hải tặc dưới chiêu bài phong tỏa”, phát ngôn nhân nói thêm.
Lưu lượng giao thông qua eo biển Hormuz — tuyến đường quan trọng cho vận chuyển dầu khí toàn cầu — đã giảm mạnh sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran bắt đầu từ ngày 28 tháng 2, khi Tehran tấn công vào các tàu chở dầu và tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng trong khu vực.
Khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới thường đi qua eo biển này mỗi ngày, làm dấy lên lo ngại rằng việc hạn chế kéo dài có thể gây ra một cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu.
Vài giờ trước đó, Tổng thống Donald Trump cho biết có “một số tin khá tốt” liên quan đến Iran, nhưng từ chối nói thêm chi tiết, đồng thời cho biết “họ phải nói điều gì đó khác vì họ phải làm hài lòng những người cần được quan tâm.”
Tổng thống Trump cũng cảnh báo rằng giao tranh với Tehran có thể tiếp diễn nếu không đạt được thỏa thuận nào trước ngày 22 tháng 4, khi lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần dự kiến hết hạn.
[Kyiv Independent: Iran reimposes restrictions on Strait of Hormuz after Trump signals 'good news']
10. Phát biểu của Thủ tướng Sánchez tại cuộc biểu tình chống Trump
Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez hôm thứ Bảy đã tuyên bố sẽ chống tới cùng các lực lượng cực đoan đang cố gắng phá vỡ trật tự quốc tế, tập hợp các nhà lãnh đạo và nhà hoạt động yêu chuộng hòa bình trên thế giới tại một hội nghị thượng đỉnh được coi là một cuộc biểu dương sức kháng cự của các cường quốc tiến bộ.
Phát biểu tại hội nghị Huy động Tiến bộ Toàn cầu ở Barcelona, nhà lãnh đạo Tây Ban Nha coi sự kiện này là một phản kháng quốc tế phối hợp chống lại cái mà ông mô tả là một phong trào cực đoan toàn cầu hóa.
Sánchez đặc biệt chỉ trích thuế quan của Tổng thống Donald Trump và cuộc chiến ở Trung Đông vì đã dẫn đến sự xói mòn rộng rãi các thể chế đa phương, một diễn biến mà ông cho rằng những người yêu chuộng hòa bình toàn cầu cần phải đáp trả.
“Chúng ta sẽ đáp trả mạnh mẽ những người nghĩ rằng họ hoàn toàn bất khả xâm phạm,” Sánchez nói với đám đông. “Những tỷ phú với lòng tham vô độ. Những kẻ đầu cơ bằng nhà cửa của người khác,” ông nói.
Ông chỉ đích danh các nhà tài phiệt “muốn làm giàu bằng cách lợi dụng nền dân chủ và sức khỏe tâm thần của giới trẻ chúng ta”.
“Khi những người tiến bộ chúng ta lên tiếng, đó không phải là để phục vụ giới tinh hoa – mà là để đặt họ vào đúng vị trí của họ”, ông Sánchez nói.
Ông cho biết phe cực đoan đang “tổ chức trên phạm vi quốc tế” nhưng nhấn mạnh rằng số lượng của họ cho thấy sự yếu kém hơn là sức mạnh. “Họ la hét không phải vì họ đang chiến thắng mà vì họ biết thời của họ sắp kết thúc”, ông nói.
Khoảng 6.000 quan chức dân cử, nhà phân tích chính sách và nhà hoạt động vì hòa bình đã tham dự sự kiện ở Barcelona. Ban tổ chức cho biết cuộc họp sẽ kết thúc bằng một tuyên bố chung nêu rõ hành động phối hợp về các ưu tiên chung bao gồm bất bình đẳng, khí hậu và quy định kỹ thuật số.
Cuộc họp đã thu hút một dàn nguyên thủ quốc gia và nhà lãnh đạo chính phủ rộng rãi bất thường, bao gồm Tổng thống Brazil Luiz Inácio Lula da Silva, Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa và Tổng thống Colombia Gustavo Petro.
[Politico: At anti-Trump rally, Sánchez promises to ‘twist the arm’ of the global right]
© 2020 - VietCatholic Network - Designed by J.B. Đặng Minh An
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét